SA/Sz 1525/03
WyrokWSA w Szczecinie2005-03-02
Skład orzekający: Barbara Gebel, Maria Mysiak, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego, oceniając merytorycznie przyczyny wznowienia przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może oceniać merytorycznie przyczyn wznowienia postępowania przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania. Ocena zasadności przyczyn wznowienia może nastąpić dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Odmowa wznowienia postępowania może nastąpić jedynie w ściśle określonych przypadkach, np. gdy w podaniu nie powołano żadnej z przyczyn wznowienia określonych w art. 145 § 1 k.p.a., a nie na podstawie negatywnego wyniku ustaleń co do tych przyczyn.Stan faktyczny
J. C. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego, powołując się na nowe oświadczenie dotyczące błędnej informacji o stażu pracy. Kierownik Powiatowego Urzędu Pracy odmówił wznowienia postępowania, uznając, że oświadczenie nie spełnia przesłanek z art. 145 § 1 k.p.a. Wojewoda utrzymał w mocy tę decyzję, stwierdzając brak podstaw do wznowienia. J. C. zaskarżyła decyzję Wojewody do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel Sędziowie: Sędzia WSA Maria Mysiak /spr./ Asesor WSA Arkadiusz Windak Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2005 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zasiłku przedemerytalnego I. u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] r. Nr [...] II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości
Podaniem z dnia [...] r. J. C. zwróciła się do Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego.
Wniosek uzasadniła tym, że jest w posiadaniu oświadczenia Pani A. F. [...], z którego wynika, że powodem nie rozwiązania stosunku pracy i nie zarejestrowania się w Powiatowym Urzędzie Pracy do końca [...] r. była błędna informacja udzielona Pani A. F. przez [...], co do posiadanego stażu pracy przez J. C..
Kierownik Powiatowego Urzędu , działając z upoważnienia Starosty, decyzją z dnia [...] r. odmówił J. C. wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Nr [...], z dnia
[...].
W uzasadnieniu wskazał, że brak jest podstaw prawnych do wznowienia postępowania, gdyż dostarczone oświadczenie nie wyczerpuje znamion ustawowych przesłanek wyliczonych w przepisie art. 145 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto, zdaniem organu, oświadczeniu temu odmówić należy również kryterium istotności, gdyż jest jedynie dowodem na tworzenie przez zakład pracy [...].
J. C., nie mogąc zgodzić się z powyższą decyzją, wniosła od niej odwołanie. W uzasadnieniu podniosła, że nie odwołała się od decyzji odmawiającej przyznania zasiłku przedemerytalnego, ponieważ nie posiadała dowodów "na piśmie" związanych z Jej sprawą. Gdy otrzymała oświadczenie A. F. złożyła ponowny wniosek, mając nadzieje, że może być to dowód w sprawie.
Wojewoda decyzją z dnia [...]r., utrzymał
w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że okoliczności powołane przez stronę we wniosku nie stanowią żadnej z enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 kpa przesłanek wznowienia postępowania, w szczególności nie stanowią, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, nowych istotnych dla sprawy okoliczności.
W związku z powyższym okoliczności powołane przez stronę w odwołaniu nie stanowią podstawy do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...]
J. C. zaskarżyła powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego .
W uzasadnieniu skargi opisuje te same okoliczności co we wniosku o wszczęcie postępowania oraz odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na mocy przepisów art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271)
w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego
utworzony został z dniem 1 stycznia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny , który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego, w których postępowanie nie zostało zakończone.
Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej).
Skarga zasługuje na uwzględnienie - aczkolwiek z innych przyczyn, aniżeli wskazane we wniesionym środku zaskarżenia.
Wznowienie postępowania jest instytucją procesową, stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym doszło do jej wydania było dotknięte jedną z kwalifikowanych wad procesowych wyliczonych wyczerpująco w przepisach prawa procesowego.
Dokonując oceny legalności decyzji w przedmiotowej sprawie należało przede wszystkim rozważyć, w jakich okolicznościach organ orzekający władny jest wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 kpa.
Z chwilą złożenia wniosku o wznowienie postępowania rzeczą organu jest zbadanie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania określonego
w art. 148 § 1 kpa. Jeżeli termin został zachowany właściwy organ winien dokonać wznowienia postępowania (art. 149 § 1 kpa), względnie odmowy wznowienia (art. 149 § 3 kpa). Wydanie decyzji odmawiającej wznowienia możliwe jest także wtedy, gdy:
- podanie o wznowienie postępowania złoży jednostka nie będąca stroną
w sprawie lub strona nie mająca zdolności do czynności prawnych, a działająca bez przedstawiciela ustawowego,
- w podaniu o wznowieniu postępowania nie powołano żadnej z przyczyn wznowienia określonych w art. 145 § 1 kpa.
Natomiast jeżeli istnieją jakiekolwiek wątpliwości w zakresie istnienia podstawy wznowienia wskazanej przez stronę i zachodzi potrzeba zbadania sprawy w tym zakresie, niezbędne jest wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania.
Przedmiotem postępowania w sprawie o wznowienie postępowania jest zgodnie z art. 149 § 2 kpa:
- po pierwsze ustalenie, czy postępowanie, w którym zapadła decyzja ostateczna, było dotknięte jedną z wadliwości określonych w art. 145 § 1 kpa,
- po drugie, przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozpoznania
i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną.
Ustalenie, czy w danej sprawie występują podstawy wznowienia określone
w art. 145 § 1 kpa może nastąpić wyłącznie w fazie postępowania rozpoznawczego, o czym stanowi expressis verbis art. 149 § 2 kpa. Przeprowadzenie tej fazy postępowania następuje na podstawie postanowienia o wznowieniu postępowania.
Oznacza to, że ocena przyczyn wznowienia przed wydaniem postanowienia jest niedopuszczalna.
Przesłanką odmowy wznowienia postępowania (art. 149 § 3 kpa) nie może być negatywny wynik ustaleń co do przyczyn wznowienia, natomiast może nią być żądanie wznowienia postępowania z przyczyny innej niż wymieniona enumeratywnie w art. 145 § 1 kpa.
W przedmiotowej sprawie Starosta wydając decyzję o odmowie wznowienia postępowania, a następnie Wojewoda utrzymując ją
w mocy nie rozpatrzył żądania wznowienia w tym aspekcie.
W przypadku stwierdzenia braku przyczyn wznowienia, organ wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej (art. 151 § 1 pkt 1 kpa).
Jak wyżej wskazano badanie sprawy wznowienia postępowania w zakresie określonym w art. 151 § 1 i 2 kpa może nastąpić dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 i 2 kpa), to jest po ustaleniu, że podanie zostało wniesione przez stronę, z zachowaniem terminu z art. 148 kpa oraz została powołana co najmniej jedna z przyczyn wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 kpa. Należy podkreślić, iż na wstępnym etapie postępowania o wznowienie chodzi tylko o powołanie się na takie przyczyny (art. 145 § 1 kpa), a nie o ich zasadność.
Badanie zasadności tych przyczyn odbywa się po wydaniu postanowienia
o wznowieniu, czyli w postępowaniu co do przyczyn wznowienia (art. 149 § 2 kpa).
W rozpoznawanej sprawie organy orzekające ocenę przyczyn wznowienia przeprowadziły przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania, a więc sprzecznie z art. 149 § 2 i 3 kpa.
W konsekwencji stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja i poprzedzająca
ją decyzja z dnia [...] r. zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 149
§ 1-3, 151 § 1 pkt 1 oraz 151 § 2 w zw. z art. 146 § 1 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny , podstawie przepisu art. 145 ust. 1 lit c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło