SA/Sz 1767/02

WyrokWSA w Szczecinie2004-09-16

Skład orzekający: Zygmunt Chorzępa, Krystyna Zaremba, Marzena Kowalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja określająca wysokość odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej może być utrzymana w mocy, jeśli decyzja określająca wysokość zaległości podatkowej została uchylona?
Ratio decidendi
Decyzja określająca wysokość odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej nie może być utrzymana w mocy, jeśli decyzja określająca wysokość zaległości podatkowej została uchylona. Odsetki są należnością uboczną ściśle związaną z zaległością podatkową, a ich byt prawny zależy od istnienia rozstrzygnięcia w sprawie określenia zaległości. Uchylenie decyzji określającej zaległość podatkową skutkuje brakiem podstawy prawnej dla utrzymania w mocy decyzji dotyczącej odsetek.
Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo "W" Sp. z o.o. zaskarżyło decyzję Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej określającą wysokość odsetek od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług. Skarżąca spółka podnosiła, że decyzja odsetkowa jest niezgodna z prawem, ponieważ decyzja określająca zaległość podatkową, od której naliczono odsetki, również była niezgodna z prawem i została zaskarżona. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej w S. Ośrodek Zamiejscowy w K. i stwierdzono, że nie podlega ona wykonaniu. Zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej Spółki zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Krystyna Zaremba Sędzia WSA Marzena Kowalewska Protokolant: Krzysztof Kapelczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2004 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa "W" - Spółki z o.o. w M. na decyzję Izby Skarbowej w S. Ośrodek Zamiejscowy w K. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odsetek od zaległości podatkowych za miesiąc [...]. I. u c h y l a zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; III. z a s ą d z a od Dyrektora Izby Skarbowej w S. Ośrodek Zamiejscowy w K. na rzecz Przedsiębiorstwa "W" - Spółki z o.o. w M. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Izba Skarbowa w S. - Ośrodek Zamiejscowy w K. decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną z powołaniem się na przepisy art. 233 § 1 pkt 1 oraz art. 53 § 4 ustawy z dnia 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm. ) orzekła o utrzymaniu w mocy decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej - H. G. z Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z dnia [...] nr [...], określającej Przedsiębiorstwu "W" - spółka z o. o. z siedzibą w K. wysokość odsetek od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiąc [...]. W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy wskazał, że Inspektor Kontroli Skarbowej - H. G. z Urzędu Kontroli Skarbowej w S. wydała decyzję z dnia [...] nr [...], którą określiła Przedsiębiorstwu "Wild" - spółka z o. o. z siedzibą w K. wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc [...] na kwotę [...] zł oraz wysokość zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiąc [...] na kwotę [...] zł. Następstwem tego rozstrzygnięcia było wydanie przez w/w organ kontroli skarbowej decyzji z dnia [...] nr [...], w której określił on wysokość odsetek za zwłokę od powyższej zaległości podatkowej na kwotę [...] zł, wyliczoną na dzień wydania decyzji określającej tę zaległość. Przedstawioną wyżej decyzję ostateczną Przedsiębiorstwo "W" - Spółka z o.o. zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w S. z powodu jej niezgodności z prawem. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji skarżąca Spółka odwołuje się do faktu zaskarżenia przez siebie także decyzji ostatecznej określającej jej zaległość w podatku od towarów i usług za miesiąc [...] i niezgodności z prawem samej decyzji odsetkowej upatruje w niezgodności z prawem także decyzji w sprawie określenia zaległości w podatku od towarów i usług za tenże okres, w związku z jednoczesnym zarzutem naruszenia prawa w decyzji określającej skarżącej Spółce zaległość podatkową z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za [...]. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w S. - Ośrodek Zamiejscowy w K. wniosła o jej oddalenia, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. uznał, co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż stosownie do regulacji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z art. 21 § 3 ustawy z 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) wynika, że stwierdzenie przez organ podatkowy, na skutek wszczę- tego postępowania podatkowego, że podatnik mimo ciążącego na nim obowiązku nie zapłacił w całości lub w części podatku, albo że wysokość zobowiązania podat- kowego jest inna od wykazanej w deklaracji, nakłada na organ podatkowy powinność wydania decyzji, w której określa on wysokość zaległości podatkowej albo stwierdza nadpłatę. Zaległością podatkową jest podatek nie zapłacony w terminie (art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej). Nie zapłacenie podatku w terminie powoduje, że naliczane są odsetki (art. 53 § 1 Ord. pod.), które zasadniczo obowiązany jest naliczyć sam podatnik (art. 53 § 3 tejże Ordynacji). Jeżeli jednak doszło do określenia zaległości podatkowej przez organ podatkowy w warunkach, o jakich jest mowa w art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, to odsetki za zwłokę nalicza organ podatkowy określając je na dzień wydania decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej (art. 53 § 4 Ord. pod.). Jest okolicznością w istocie nie kwestionowaną, że będąc do tego uprawnionym na podstawie art. 24 ustawy z 28.09.1991 r. o kontroli skarbowej (Dz.U. Nr 100, poz. 442 ze zm.) organ kontroli skarbowej wydał w dniu [...] decyzję określającą skarżącej Spółce wysokość zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiąc [...]. Określenie zatem przez tenże organ, zaakceptowane następnie przez organ odwoławczy, kwoty odsetek za zwłokę w zapłacie zaległego podatku nie może być uznane za niezgodne z prawem, a w szczególności z przepisami Ordynacji podatkowej. Jakkolwiek więc w rozpatrywanej sprawie okolicznością niekwestionowaną jest to, że w dniu [...] organ kontroli skarbowej wydał decyzję określającą skarżącej Spółce wysokość zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiąc [...], co zasadnym czyniło określenie przez tenże organ wysokości odsetek za zwłokę od tej zaległości, to podkreślenia jednak wymaga, że odsetki są należnością uboczną, ściśle związaną z istnieniem zaległości podatkowej, obowiązek zapłaty której to należności powstaje z chwilą powstania zaległości, zaś jego rozmiar zależny jest m.in. od rozmiarów samej zaległości. Zależność rozstrzygnięcia określającego wysokość odsetek za zwłokę od istnienia rozstrzygnięcia w sprawie określenia zaległości podatkowej oznacza, że pierwsze z tych rozstrzygnięć nie ma racji bytu w sytuacji, gdy drugie z nich, t. j. decyzja określająca wysokość zaległości podatkowej, z jakiegokolwiek powodu została wyeliminowana z obrotu prawnego, czy to w trybie administracyjnym, czy też w następstwie kontroli sądu administracyjnego. Aczkolwiek regulacja art. 53 § 4 Ordynacji podatkowej nie wyklucza wprost możliwości rozstrzygnięcia przez organ podatkowy, o jakim w przepisie tym mowa, o wysokości odsetek w decyzji odrębnej od decyzji określającej zaległość podatkową, to jednakże za uzasadnioną uznać należy tezę, iż uzależnienie naliczania przez ten organ wysokości odsetek za zwłokę od uprzedniego wydania przezeń decyzji określającej zaległość podatkową (art. 21 § 3 i 4) oznacza, że intencją ustawodawcy jest, aby naliczenie w tym przypadku odsetek nastąpiło równocześnie z wydaniem tej decyzji i stanowiło element jej rozstrzygnięcia będący prostą konsekwencją określenia zaległości podatkowej, brak jest bowiem racjonalnych przesłanek do uznania za trafną praktyki wydawania, niejednokrotnie w tejże samej dacie, dwóch odrębnych decyzji: jednej określającej wysokość zaległości podatkowej i drugiej określającej wysokość odsetek za zwłokę na dzień wydania pierwszej z nich. Biorąc w tych warunkach pod uwagę, że odrębnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia [...] sygn. akt [...], uchylona została ostateczna decyzja Izby Skarbowej w S. - Ośrodek Zamiejscowy w K. z dnia [...] nr [...] , którą utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji określającą skarżącej Spółce wysokość zaległości podatkowej za miesiąc [...], za konieczne uznać również należało wyeliminowanie z obrotu prawnego ostatecznej decyzji tego organu odwoławczego w zakresie dotyczącym odsetek od tej zaległości (art. 145 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło