SA/Sz 1769/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marian Jaździński Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Zaremba/spr/ Sędzia WSA Marzena Kowalewska Protokolant: Krzysztof Kapelczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2004 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa W. - Spółka z o.o. w M. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odsetek od zaległości podatkowych za miesiąc listopad 2000r. I. u c h y l a zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu III. z a s ą d z a od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Przedsiębiorstwa W. - Spółki z o.o. w M. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...], Nr [...], wydaną z powołaniem się na przepisy art. 233 § 1 pkt 1 i art. 53 § 4 ustawy z dnia 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), Izba Skarbowa orzekła o utrzymaniu w mocy decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej - H. G. z Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...], Nr [...], określającej Przedsiębiorstwu "W." -Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w M. wysokość odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2000 r. w kwocie [...] zł Z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika, że decyzją z dnia [...], Nr [...], Inspektor Kontroli Skarbowej -H. G. z Urzędu Kontroli Skarbowej określiła Przedsiębiorstwu "W." - Spółka z o.o. z siedzibą w M. należne zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2000 r. , zaś decyzją z tejże samej daty, oznaczoną Nr [...], określiła tejże Spółce wysokość odsetek za zwłokę od powyższej zaległości na kwotę [...] zł, wyliczając je na dzień wydania pierwszej z tych decyzji. Od decyzji określającej wysokość odsetek Przedsiębiorstwo "W." wniosło odwołanie, domagając się jej uchylenia. Wynika dalej z uzasadnienia omawianej decyzji organu odwoławczego, że w pełni podzielił on ustalenia organu pierwszej instancji w kwestii okresu pozosta-wania przez odwołującą się Spółkę w zwłoce z zapłatą zaległego podatku. Podkreślając fakt utrzymania przez siebie w mocy decyzji organu kontroli skarbowej dotyczącej wysokości podatku od towarów i usług za wskazany wyżej okres rozliczeniowy oraz wysokości zaległości podatkowej, organ odwoławczy stwierdził w konkluzji, że zawarte w odwołaniu żądanie nie może zostać przezeń uwzględ-nione. Powyższa decyzja ostateczna zaskarżona została przez Przedsiębiorstwo "W." Spółkę z o.o. do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji skarżąca nie wskazuje wprawdzie tego, czy i jakie przepisy prawa zostały naruszone przy jej wydaniu, z uzasadnienia skargi wynika jednak, iż niezgodności z prawem decyzji odsetkowej upatruje ona w niezgodności z prawem samej odrębnie wydanej decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie, nie znajdując faktycznych i prawnych podstaw do zmiany swego stanowiska w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż stosownie do regulacji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administra-cyjnych oraz ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakoń-czone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyj-nymi. Stosownie do regulacji art. 26 ustawy z dnia 8.01.1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) podatnicy podatku od towarów i usług obowiązani są bez wezwania przez urząd skarbowy do obliczania i wpłacania, na rachunek właściwego urzędu skarbowego, podatku za okresy miesięczne w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy Z przepisu art. 21 § 3 ustawy z 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) wynika, że stwierdzenie przez organ podatkowy, na skutek wszczętego postępowania podatkowego, że podatnik mimo ciążącego na nim obowiązku nie zapłacił w całości lub w części podatku, albo że wysokość zobowią-zania podatkowego jest inna od wykazanej w deklaracji, nakłada na organ podat-kowy powinność wydania decyzji, w której określa on wysokość zaległości podat-kowej albo stwierdza nadpłatę. Zaległością podatkową jest podatek nie zapłacony w terminie (art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej). Nie zapłacenie podatku w terminie powoduje, że naliczane są odsetki (art. 53 § 1 Ord. pod.), które zasadniczo obowiązany jest naliczyć sam podatnik (art. 53 § 3 tejże Ordynacji). Jeżeli jednak doszło do określenia zaległości podatkowej przez organ podatkowy w warunkach, o jakich jest mowa w art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, to odsetki za zwłokę nalicza organ podatkowy określając je na dzień wydania decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej (art. 53 § 4 Ord. pod.). Na równi z zaległością podatkową traktuje się także zwrot podatku, jeżeli podatnik otrzymał go nienależnie lub w wysokości wyższej od należnej, jak miało to miejsce w rozpatrywanej sprawie, chyba że podatnik wykaże, iż nie nastąpiło to z jego winy. Jest okolicznością w istocie nie kwestionowaną, że będąc do tego upraw-nionym na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy z 28.09.1991 r. o kontroli skarbowej (Dz.U. Nr 100, poz. 442 ze zm.) organ kontroli skarbowej wydał w dniu [...] decyzję określającą skarżącej Spółce wysokość zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2000 r. Określenie zatem przez tenże organ, zaakceptowane następnie przez organ odwoławczy, kwoty odsetek za zwłokę w za-płacie zaległego podatku nie może być uznane za niezgodne z prawem, a w szcze-gólności z przepisami Ordynacji podatkowej. Jakkolwiek więc jest okolicznością w rozpatrywanej sprawie nie kwestiono-waną to, że organ kontroli skarbowej wydał decyzję określającą skarżącej Spółce wysokość zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług, co zasadnym czyniło określenie przez tenże organ wysokości odsetek za zwłokę od tej zaległości, to podkreślenia jednak wymaga, że odsetki są należnością uboczną, ściśle związaną z istnieniem zaległości podatkowej, obowiązek zapłaty której to należności powstaje z chwilą powstania zaległości, zaś jego rozmiar zależny jest m.in. od rozmiarów samej zaległości. Zależność rozstrzygnięcia określającego wysokość odsetek za zwłokę od istnienia rozstrzygnięcia w sprawie określenia zaległości podatkowej oznacza, że pierwsze z tych rozstrzygnięć nie ma racji bytu w sytuacji, gdy drugie z nich, tj. decyzja określająca wysokość zaległości podatkowej, z jakiegokolwiek powodu wyeliminowana została z obrotu prawnego, czy to w trybie administracyjnym, czy też w następstwie kontroli sądu administracyjnego. Aczkolwiek regulacja art. 53 § 4 Ordynacji podatkowej nie wyklucza wprost możliwości rozstrzygnięcia przez organ podatkowy, o jakim w przepisie tym mowa, o wysokości odsetek w decyzji odrębnej od decyzji określającej zaległość podatko-wą, to jednakże za uzasadnioną uznać należy tezę, iż uzależnienie naliczania przez ten organ wysokości odsetek za zwłokę od uprzedniego wydania przezeń decyzji określającej zaległość podatkową (art. 21 § 3 i 4) oznacza, że intencją ustawodawcy jest, aby naliczenie w tym przypadku odsetek nastąpiło równocześnie z wydaniem tej decyzji i stanowiło element jej rozstrzygnięcia będący prostą konsekwencją okreś-lenia zaległości podatkowej, brak jest bowiem racjonalnych przesłanek do uznania za trafną praktyki wydawania, niejednokrotnie w tejże samej dacie, dwóch odrębnych decyzji: jednej określającej wysokość zaległości podatkowej i drugiej określającej wysokość odsetek za zwłokę na dzień wydania pierwszej z nich. Biorąc w tych warunkach pod uwagę, że odrębnym wyrokiem Wojewódzkie- go Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16.09.2004 r., sygn. akt SA/Sz. 1765/02, uchylona została ostateczna decyzja Izby Skarbowej z dnia [...], którą utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji określającą skarżącej Spółce należne zobowiązanie w podatku od towarów i usług za listopad 2000 r., to za konieczne uznać również należało wyeliminowanie z obrotu prawnego ostatecznej decyzji tego organu odwoławczego w zakresie dotyczącym odsetek od tej zaległości (art. 145 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 w/w ustawy.