SA/Sz 184/03
WyrokWSA w Szczecinie2004-12-01
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Barbara Gebel, Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji budowlanej prawidłowo wydał pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, opierając się jedynie na przedłożeniu przez inwestora dokumentów, bez ich merytorycznej oceny i umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do tych dokumentów?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące zebrania i oceny materiału dowodowego oraz zapewnienia stronie możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. Przedłożone przez inwestora dokumenty powinny zostać poddane merytorycznej ocenie, a strona postępowania powinna mieć możliwość wypowiedzenia się co do tych dokumentów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na wznowienie robót budowlanych polegających na powiększeniu istniejącego balkonu. Organ I instancji wydał decyzję nakazującą inwestorowi wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem. Po ich wykonaniu, organ udzielił pozwolenia na wznowienie robót. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Prawa budowlanego i KPA, w tym brak wykonania nakazanych czynności przez inwestora oraz nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel, Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Protokolant Robert Rozbicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1grudnia 2004r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej M. L. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego III. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu
Decyzją z dnia [...] r. Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]na podstawie art.51 ust.1a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz.1126 ) udzielił J. J. pozwolenia na wznowienie wstrzymanych postanowieniem z dnia [...]r. robót polegających na powiększeniu istniejącego balkonu. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w dniu [...]r. wydał decyzję nakazującą J. J. wykonanie określonych czynności w celu uzyskania zgody na dalsze prace. J. J. zrealizował nakazane czynności i dlatego pozwolono na wznowienie robót.
Faktycznie jak wynika z akt sprawy decyzją z dnia [...]r. numer [...]Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]nakazał J. J. wykonanie następujących czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych ( rozbudowa istniejącego balkonu na [...] piętrze budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...]) do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie:
- inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej balkonu oraz ściany zachodniej budynku;
- projektu elewacji budynku;
- oświadczenia osoby uprawnionej o wykonaniu robót zgodnie ze sztuką budowlaną i Polskimi Normami Budowlanymi oraz, że balkon nadaje się do użytkowania i jego poszerzenie nie wpłynie w istotny sposób na pogorszenie warunków użytkowania sąsiedniej działki.
Od decyzji z dnia [...]r. udzielającej zezwolenia na wznowienie wstrzymanych robót budowlanych odwołała się M. L., zarzucając naruszenie art.3 pkt 7 w związku z art.29 , oraz art.51 a ustawy Prawo budowlane, a także art.6, 7, 9 i 10 Kpa. Podniosła między innymi, iż inwestor nie wykonał nakazanych mu przez organy nadzoru budowlanego czynności, a pomimo tego Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót. Stan faktyczny nie został prawidłowo ustalony, a poszerzony balkon powoduje przesunięcie obrysu budynku poza granicę działki. Ponadto organ administracji nie wykonywał nałożonych przez zasady ogólne Kpa obowiązków polegających na informowaniu strony postępowania o jej uprawnieniach. Strona skarżąca nie została zaznajomiona przed wydaniem decyzji z materiałem zgromadzonym w toku postępowania administracyjnego.
Decyzją z dnia [...]r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ podniósł, że z dokumentów załączonych do akt sprawy wynika, że inwestor wykonał nakazane mu przez organ I instancji czynności w terminie. W związku z tym, zgodnie z dyspozycją przepisu art.51 ust.1a Prawa budowlanego, organ I instancji zobowiązany był wydać zaskarżoną decyzję. Zarzuty podniesione przez stronę w odwołaniu, w swej istocie, dotyczą wcześniejszej fazy postępowania i powinny być wniesione w odwołaniu od decyzji nakazującej inwestorowi wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Na obecnym etapie postępowania rozpatrywanie zarzutów dotyczących legalizacji prowadzonych robót budowlanych, nie jest możliwe. Niezasadnym jest też zarzut naruszenia art.6 i 7 Kpa. Ze względu natomiast na niezaskarżenie przez stronę decyzji z dnia [...]r. znak [...], naruszenie przez organ I instancji art.10 Kpa, nie ma wpływu na podjęte w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcie.
Powyższa decyzja została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie przez M. L. Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji przedstawiając okoliczności zaistnienia samowoli budowlanej oraz występujące jej zdaniem naruszenie jej interesu prawnego. W piśmie z dnia [...]r. pełnomocnik skarżącej podniósł ponadto, iż organy administracji swoje decyzje w przedmiotowej sprawie uzasadniły bardzo krótko – stwierdzając jedynie, iż J. J. wykonał nakazane mu czynności. Tymczasem przedmiotem ustaleń stanu faktycznego obu decyzji powinna być analiza złożonych przez inwestora dokumentów, aby ocenić, czy decyzja z dnia [...]r. została rzeczywiście wykonana. Dnia [...]r. inwestor złożył "Projekt budowlany rozbudowy istniejącego balkonu". Zawiera on inwentaryzację techniczną, plan sytuacyjny budynku i opis stanu istniejącego. W skład dokumentacji wchodzi też inwentaryzacja elewacji a nie jej projekt, mimo iż decyzja z dnia [...]r. nakazywała złożyć projekt elewacji. Przedłożony plan sytuacyjny budynku jest niezgodny ze stanem rzeczywistym, ponieważ linię ogrodzenia oznaczono na nim jako granicę działki. W opisie stanu faktycznego osoba sporządzająca dokumentację budowlaną stwierdza, że balkon został wybudowany "prawdopodobnie w odległości około [...]m. Dokładne ustalenie położenia budynku na terenie działki nr [...] w strefie przyległej do granicy południowej z działką nr [...] możliwe będzie dopiero po wznowieniu granic i protokolarnym ich wskazaniu. Dla ustalenia powyższego, koniecznego dla oceny warunków prawidłowej, zgodnej z Prawem budowlanym zabudowy nieruchomości, wnoszę w niniejszym orzeczeniu o wydanie postanowienia w powyższej sprawie". Pełnomocnik podnosi także, że naruszenie przepisów Prawa budowlanego dokonane przez samowolną rozbudowę budynku jest tak istotne, iż organ z urzędu winien wznowić postępowanie zakończone decyzją z dnia [...]r.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]wnosi o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Z dniem 1 stycznia 2004 r. utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie. Sprawy, w których skargi zostały wniesione przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie i postępowanie nie zostało zakończone, na podstawie art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1271, Nr 240, poz.2052 ), podlegają rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270, z 2004 r. Nr 162, poz.1692 ) .
Zgodnie z art.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd właściwy jest do kontroli decyzji administracyjnych tylko w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Tak więc uchylenie decyzji administracyjnych przez Sąd następuje tylko w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
W niniejszej sprawie Sąd dopatrzył się w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez organy nadzoru budowlanego uchybień, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art.77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego prowadzący postępowanie organ administracji publicznej obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przez materiał dowodowy należy rozumieć ogół dowodów, których zebranie jest konieczne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a przez pojęcie dowodu należy rozumieć "środek dowodowy, a zatem ten środek, który umożliwia dowodzenie, a więc pozwala na przekonanie się o istnieniu lub nieistnieniu oznaczonych faktów". Na podstawie całokształtu materiału dowodowego, organ administracji publicznej ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona ( art.80 Kpa ). Swobodna ocena dowodów powinna być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem reguł tej oceny - między innymi organ winien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodu dla toczącej się sprawy.
Decyzją z dnia [...]r. Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]nakazał J. J. wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Dokumenty dostarczone przez inwestora w wykonaniu niniejszego nakazu organy nadzoru budowlanego winny potraktować jak każdy inny dowód w sprawie, a więc dokonać ich stosownej oceny. Nie jest bowiem istotne dla sprawy przedłożenie jakiegokolwiek dokumentu odpowiadającego nazwą określeniu zawartemu w nakazie organu, ale istotne jest by dokument ten był sporządzony w sposób zgodny z obowiązującymi w tym zakresie zasadami i przepisami, a zawarte w nim sformułowania i oświadczenia były jednoznaczne i wiarygodne. Ocena przedłożonych dokumentów winna znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
Zgodnie z art.81 Kpa warunkiem uznania okoliczności faktycznej za udowodnioną, jest umożliwienie stronie wypowiedzenia się co do przeprowadzonego dowodu. Z akt sprawy, zarówno organu I jak i II instancji, nie wynika by M. L. uznana za stronę postępowania, miała możliwość wypowiedzenia się co do dokumentów dostarczonych przez J. J., co stanowi naruszenie art.10 i art.81 Kpa.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm.) orzekł, jak w sentencji. Rozstrzygnięcie w zakresie zwrotu kosztów postępowania sądowego wynika z art.200 w zw. z art.205 § 2, a rozstrzygnięcie w zakresie wykonania decyzji z art.152 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło