SA/Sz 1893/03

WyrokWSA w Szczecinie2005-04-27

Skład orzekający: Henryk Dolecki, Barbara Gebel, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o przyznaniu ograniczonego zasiłku celowego na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych jest zgodna z prawem, uwzględniając sytuację materialną wnioskodawcy i możliwości finansowe gminy?
Ratio decidendi
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o przyznaniu ograniczonego zasiłku celowego jest zgodna z prawem. Przyznanie zasiłku celowego mieści się w granicach uznania administracyjnego, a jego wysokość jest ograniczona możliwościami finansowymi gminy oraz nie musi w pełni zaspokajać wszystkich potrzeb wnioskodawcy, stanowiąc jedynie doraźne wsparcie.
Stan faktyczny
Skarżący T. L. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Ośrodka Pomocy Rodzinie przyznającą zasiłek celowy na dofinansowanie żywności, odzieży i opłat mieszkaniowych. Skarżący uważał, że przyznana kwota jest niewystarczająca do zaspokojenia jego podstawowych potrzeb życiowych, mimo jego długoletniego bezrobocia i poszukiwania pracy. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, wskazując na ograniczone możliwości finansowe gminy i uznaniowy charakter przyznawania zasiłku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Arkadiusz Windak/spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi T. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę U z a s a d n i e n i e : Dyrektor Ośrodka Pomocy Rodzinie, na podstawie art. 32 ust. 1 i 2 w zw. z art. 4 ust. 1, art. 43 ust. 1 i 6, art. 4 ust. 5 i 5a ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity: Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.), decyzją z dnia [...] r., nr [...] przyznał T. L. zasiłek celowy na: - dofinansowanie do zakupu żywności w wysokości po [...] zł. na miesiąc [...] i [...], - dofinansowanie do zakupu odzieży w wysokości [...] zł., - dofinansowanie do opłat mieszkaniowych w wysokości [...] zł. Od decyzji tej T. L. złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy. Uzasadniając odwołanie podał, że przyznane środki w wysokości [...] zł. na miesiąc nie wystarczają na najbardziej skromne wyżywienie. Odwołujący wskazał, ze przepracował [...] lata, jest osobą niepalącą i niepijącą alkoholu, nieustannie szukającą pracy. Jednocześnie zwrócił się o przyznanie stałego świadczenia a przynajmniej na okres [...] miesięcy i przydzielenie takiej kwoty, która nie będzie fikcją i pozwoli chociaż na zakup żywności. W wyniku rozpatrzenia sprawy na skutek wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w zw. z art. 4 ust. 1 , art. 32 i art. 2 ust. 4 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej oraz obwieszczenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 16 kwietnia 2003 r. w sprawie wskaźnika waloryzacji, kwot dochodu po waloryzacji i wysokości świadczeń pomocy społecznej oraz kwoty stanowiącej podstawę ustalania wysokości niektórych świadczeń pomocy społecznej od dnia 1 czerwca 2003 r. (MP Nr 21, poz. 326), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu orzeczenia organ odwoławczy podał, że zgodnie z art. 32 ustawy o pomocy społecznej, zasiłek celowy może zostać przyznany na pokrycie części lub całości kosztów zaspokojenia niezbędnej potrzeby życiowej. Ocena potrzeb podopiecznego oraz forma i rozmiar świadczenia pozostawione zostały uznaniu organu, który podejmując decyzję musi mieć na względzie potrzeby wnioskodawcy i możliwości gminy. Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 4 ustawy, potrzeby osoby i rodziny korzystającej z pomocy społecznej winny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Możliwości finansowe ośrodków pomocy społecznej są ograniczone, stąd wielkość przyznawanych świadczeń jest limitowana. Nie zawsze też pomoc może być przyznana, a tym bardzie nie musi to być pomoc comiesięczna. Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ stwierdził, że zainteresowany kwalifikuje się do pomocy społecznej a zaskarżona decyzja stanowi realizację tej pomocy w granicach możliwości finansowych Ośrodka. Uchylenie zaś takiej decyzji pogorszyłoby sytuację materialną odwołującego się, zaś Kolegium Odwoławcze nie ma podstaw do wydawania decyzji reformatoryjnych, tj. przyznających lub zwiększających przyznaną przez organ I instancji pomoc, zgonie z art. 138 § 3 k.p.a. Organ wskazał, że kwestionowana decyzja nie wyklucza możliwości ubiegania się o dalszą pomoc z opieki społecznej, jednocześnie dodając, że pomoc społeczna z uwagi na niskie kwoty przyznawanych zasiłków nie rozwiąże problemów finansowych strony, co najwyżej doraźnie ją wspomoże. T. L. wniósł od powyższej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie. W jej uzasadnieniu podał, że przepracował [...] lata zaś od [...] lat pozostaje bez pracy. Otrzymywana z [...] Ośrodka Pomocy Rodzinie pomoc jest tak mała, że nie wystarcza na żywność, na opłacenie mieszkania i związanych z jego eksploatacją kosztów. Przyznane na żywność środki w kwocie [...] zł. miesięcznie są, w ocenie skarżącego, zbyt małe. Skarżony oświadczył, że przez [...] roku utrzymywał się z wyprzedaży wszystkiego co miał licząc na znalezienie w końcu jakiejś pracy. Tak się jednak nie stało. T. L. stwierdził, iż nie wierzy, aby przywołane przez Kolegium przepisy skazywały go na powolną śmierć głodową lub zmuszały do popełnienia czynu karalnego, dlatego wniósł o ponowne rozpatrzenie jego sprawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w zakresie swej jurysdykcji określone w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez ocenę działań organów administracji publicznej pod kątem zgodności z prawem. Dokonana według tego kryteriów kontrola zaskarżonej decyzji ostatecznej Samorządowego Kolegium Odwoławczego doprowadziła do wniosku, że decyzja ta odpowiada prawu. Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity: Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.), w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy z pomocy społecznej. Określone w cytowanym przepisie świadczenie pomocy społecznej nie ma charakteru obligatoryjnego, jego przyznanie następuje w ramach uznania administracyjnego. Oznacza to, że organ uprawniony do przyznania tej pomocy decyduje o jej wielkości. Przepisy ustawy o pomocy społecznej nie obligują organów do zaspokojenia wszystkich uzasadnionych potrzeb swoich podopiecznych. Zaznaczyć również należy, że objęta skargą decyzja dotycząca tej formy pomocy społecznej jaką jest zasiłek celowy, jest wyjątkową, doraźną formą wsparcia osób znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej. Zasiłek celowy nie może być utożsamiony z takimi świadczeniami jak renta lub emerytura. Pomoc społeczna w formie zasiłku celowego jest uwarunkowana nie tylko sytuacją życiową zainteresowanej strony, która w przypadku skarżącego, jak wynika z wywiadu środowiskowego sporządzonego dnia [...] r., była niewątpliwie trudna. Pomoc ta, a w szczególności jej wysokość, zależna jest również od możliwości ośrodka pomocy społecznej. Ośrodek pomocy społecznej nie może pokrywać w całości wszystkich kosztów osób i rodzin znajdujących się w ciężkiej sytuacji materialnej. Wysokość zasiłku celowego jest zatem uwarunkowana w dużej mierze wysokością środków jakimi dysponuje na ten cel Ośrodek, który obowiązany jest także do udzielania pomocy innym osobom, również znajdującym się w trudnej sytuacji życiowej. Oceniając postępowanie organów administracji w niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że organ I instancji przyznał skarżącemu wnioskowane świadczenie w formie zasiłku celowego realizując jego żądania wyrażone we wniosku z dnia [...] r. Zauważyć przy tym należy, że wniosek nie określał konkretnie wysokości oczekiwanej pomocy. Skarżący otrzymał żądaną pomoc zarówno na zakup żywności, odzieży jak i dofinansowanie do opłat mieszkaniowych. [...] Ośrodek Pomocy Społecznej nie odmówił skarżącemu przyznania pomocy na wskazane cele oceniając, iż pomoc taka winna mu zostać udzielona, przez co niewątpliwie organ uznał, że skarżący jest osobą godną zaufania w takim kontekście, iż przyznana pomoc zostanie przezeń prawidłowo i dobrze wykorzystana. To zaś, że pomoc ta niezaspokoiła w pełni oczekiwań skarżącego, nie może stanowić skutecznego zarzutu naruszenia prawa kierowanego pod adresem organów, bowiem pomoc udzielania w postaci zasiłków celowych, ze swej istoty, stanowi wyłącznie specyficzną formę doraźnego wsparcia, od której trudno wymagać aby była w stanie pokryć wszystkie potrzeby tak dużej rzeszy zainteresowanych nią osób i to w pełnym zakresie. Sąd stwierdził, że w świetle uzasadnienia zaskarżonej decyzji przyznana skarżącemu pomoc mieści się w prawnie dopuszczalnych granicach uznania administracyjnego a postępowanie przeprowadzono z zachowaniem obowiązujących przepisów prawa, w związku z czym skarga musiała ulec oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło