SA/Sz 1920/03

WyrokWSA w Szczecinie2005-03-17

Skład orzekający: Barbara Gebel, Henryk Dolecki, Elżbieta Makowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę obiektów budowlanych, postawionych bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, jest zgodna z prawem, jeśli ich lokalizacja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wybudowanych obiektów budowlanych jest zgodna z prawem, gdy ich lokalizacja jest niezgodna z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nawet jeśli skarżący podnoszą argumenty dotyczące potrzeb rodzinnych lub zdrowotnych, które nie mają znaczenia prawnego w postępowaniu administracyjnym.
Stan faktyczny
Skarżący U. i S. G. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę nadwozia wagonowego i WC, ustawionych na nieruchomości bez wymaganego zgłoszenia. Skarżący argumentowali, że obiekty są zabytkowe i stanowią eksponaty wystawowe, nie wymagające pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy uznał, że lokalizacja obiektów jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który przewiduje teren rolny i zielony, co uzasadnia nakaz rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki /spr./ Sędzia NSA Elżbieta Makowska Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Płocharska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2005 r. sprawy ze skargi U. i S. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektów budowlanych oddala skargę Decyzją z dnia [...] r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § l pkt 1 k.p.a. oraz art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. nr 80, poz. 718) po rozpatrzeniu odwołania U. i S. G. od decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nakazującej rozbiórkę nadwozia wagonowego oraz WC, ustawionych na nieruchomości położonej w [...] (działka nr [...]) bez wymaganego zgłoszenia - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji podano, że Inspektor Nadzoru Budowlanego w wyniku przeprowadzonych w dniu [...] r. oględzin ustalił, że na działce nr [...] w okolicy jeziora [...] w [...], U. i S. G. ustawili w latach [...] dwa obiekty tj. nadwozie wagonowe, pełniące funkcję letniskową w okresie sezonu oraz WC. Na ustawienie tych obiektów inwestorzy nie uzyskali zgody właściwego organu. Zatem na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t. jedn. Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) INB nakazał rozbiórkę przedmiotowych obiektów. Od tej decyzji odwołali się U. i S. G. wnosząc o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania. W odwołaniu podnieśli, że zaskarżona decyzja wydana została na podstawie błędnego ustalenia, stwierdzającego że obiekt ustawiono w celach letniskowych, podczas gdy jest on obiektem zabytkowym i stanowi obiekt wystawowy, na budowę którego nie jest wymagane pozwolenie, zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo budowlane. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że zgodnie z art. 25 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i 30. Artykuł 29 zwalnia budowę niektórych obiektów z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, lecz jednocześnie art. 30 nakłada na większość z nich obowiązek zgłoszenia właściwemu organowi. Usytuowanie obiektów objętych przedmiotowym postępowaniem wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. Inwestorzy pozwolenia takiego nie uzyskali. W związku z tym zastosowanie ma przepis art. 48 Prawo budowlane, zgodnie z którym właściwy orkan nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Organ odwoławczy podał nadto że w dniu 11 lipca 2003r. weszła w życie ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 80, poz. 718) zgodnie z którą organ odwoławczy zobowiązany jest rozpatrzyć sprawę na podstawie aktualnego stanu prawnego tj. w oparciu o przepisy ustawy nowelizującej, która w art. 7 stanowi, że do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe, z tym zastrzeżeniem, iż do postępowań dotyczących obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ, wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy art. 1 pkt 37-39 oraz pkt 41 tej ustawy. Artykuł 1 pkt 37-39 stanowi, że organ nakazuje rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlane gdy jego wybudowanie jest niezgodne z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo jeżeli naruszone zostały przepisy, w tym techniczno-budowlane, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził postępowanie dotyczące ustalenia zgodności lokalizacji przedmiotowych obiektów z miejscowym placem zagospodarowania przestrzennego. Z załączonego wyrysu i wypisu z planu miejscowego, zatwierdzonego uchwałą Gminnej Rady Narodowej z [...] r. Nr [...] wynika, że teren na którym zlokalizowana jest działka nr [...] określony został jako "teren istniejących użytków rolnych i zielonych - do dalszego użytkowania". Z uwagi na niezgodność lokalizacji przedmiotowych obiektów z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nakaz ich rozbiórki jest zasadny. Odnosząc się do argumentów skarżących, organ wyjaśnił, że powołany przez nich art. 29 ust. 1 pkt 3 zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia i zgłoszenia budowę tymczasowych obiektów budowlanych, stanowiących wyłącznie eksponaty wystawowe, nie pełniących jakichkolwiek funkcji użytkowych, usytuowanych na terenach przeznaczonych na ten cel (tj. wystawowy). Przepis ten nie odnosi się jednak do obiektów objętych postępowaniem. Od powyższej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie złożyli U. i S. G. zarzucając, popełnienie przez organ błędów w ustaleniach faktycznych i przyjęcie, że postawiony przez nich obiekt nie jest eksponatem wystawowym, a pomieszczenie na narzędzia rolnicze ma inne przeznaczenie. Skarżący szczegółowo opisali dotychczasowy bieg sprawy zwłaszcza okoliczności dotyczące nabycia przedmiotowej działki. Skarżący przyznali, iż mieli świadomość, że grunt który kupili ma charakter rolny i początkowo nie zamierzali prowadzić żadnych prac budowlanych. Z czasem postawili jednak przedmiotowe obiekty aby móc gdzie przenocować i schować narzędzia rolnicze. Skarżący podkreślili znaczenie działki jako miejsca wypoczynku i rekreacji dla ich rodziny. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/. Mając na uwadze zakres kompetencji Sądu oraz ustalony stan faktyczny i prawny sprawy należało skargę oddalić. Przedmiotowe obiekty zostały postawione samowolnie i niezgodnie z przepisami budowlanymi. Zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Warunek ten nie został w rozpoznawanej sprawie spełniony. W takiej sytuacji ma zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego, który zobowiązuje właściwy organ do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Nakazanie skarżącym rozbiórki przedmiotowych obiektów było więc zgodne z prawem. Trafnie też organ odwoławczy rozważył kwestię, czy możliwa jest w świetle przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), legalizacja samowoli budowlanej dokonanej przez skarżących. Jeżeli w okresie pomiędzy wydaniem decyzji przez organ I instancji, a rozpatrzeniem odwołania zmienione zostały przepisy, które stanowiły podstawę prawną decyzji, organ odwoławczy, jako organ w charakterze reformacyjnym ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji. Wskazana ustawa, nowelizując przepisy budowlane przewidziała taką możliwość z tym jednak, że organ nakazuje rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, gdy jego wybudowanie jest niezgodne z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania, albo jeżeli zostały naruszone przepisy, w tym techniczno budowlane w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem (art. 48 ust. 2). Obiekty co do których orzeczono nakaz rozbiórki zostały ustawione na terenie określonym symbolem [...] wskazującym na przeznaczenie rolniczym ("teren istniejących użytków rolnych i zielonych – do dalszego użytkowania"). Wynika to z treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Nr [...] z dnia [...] r. Rada Gminy podjęła wprawdzie w [...] r. uchwałę Nr [...] o przystąpieniu do zmian w planach zagospodarowania przestrzennego, dotyczącą przedmiotowego terenu (w aktach administracyjnych) ale uchwała ta nie jest aktem prawa miejscowego, który podlega ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym. W związku z tym zapisy tego planu muszą być wzięte pod uwagę przy orzekaniu w myśl art. 67 ust. 1a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm./ i art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm./. Zapisy zawarte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jednoznacznie określają funkcję terenu na którym ustawiono przedmiotowe obiekty. W związku z treścią wskazanego zapisu nie jest możliwa legalizacja i nakaz rozbiórki jest uzasadniony. Trafnie też organ wskazał, że obiekt ustawiony przez skarżących nie jest eksponatem wystawowym. Nie mogły również być uwzględnione podnoszone przez skarżących okoliczności dotyczące potrzeby korzystania z tych obiektów ze względów rodzinnych i zdrowotnych, ponieważ sąd administracyjny nie bierze pod uwagę przy orzekaniu okoliczności pozaprawnych, chyba że ustawa tak stanowi, co jednak w rozpoznawanej sprawie nie ma zastosowania. W związku z powyższym należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i dlatego Sąd na mocy art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło