SA/Sz 1929/03
WyrokWSA w Szczecinie2005-03-17
Skład orzekający: Iwona Tomaszewska, Stefan Kłosowski, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ ewidencyjny może dokonać wpisu do ewidencji działalności gospodarczej z datą rozpoczęcia działalności wcześniejszą niż data dokonania wpisu, jeśli taka data wynika z wcześniejszego wpisu w innym rejestrze?Ratio decidendi
Organ ewidencyjny dokonuje wpisu do ewidencji działalności gospodarczej na podstawie zgłoszenia przedsiębiorcy, które powinno zawierać datę rozpoczęcia działalności. Data ta nie może być wcześniejsza niż data dokonania wpisu do ewidencji. W przypadku zmian stanu faktycznego lub prawnego po dniu dokonania wpisu, przedsiębiorca ma obowiązek zgłosić te zmiany, a organ dokonuje stosownych modyfikacji w ewidencji. Domaganie się zmian obejmujących dane ze stanu faktycznego sprzed dokonania wpisu nie może stanowić podstawy do zmiany dokonanego wpisu, a postępowanie w tym zakresie jest bezprzedmiotowe.Stan faktyczny
C. D. złożył wniosek o ponowny wpis do ewidencji działalności gospodarczej i wydanie zaświadczenia z datą rozpoczęcia działalności gospodarczą w dniu [...]. Wójt Gminy odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści, wskazując, że wpis został dokonany z datą [...] r., a żądana data odnosi się do wcześniejszego stanu faktycznego i prawnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Wójta i umorzyło postępowanie, uznając decyzję za bezprzedmiotową, ponieważ skarżący otrzymał już zaświadczenie. C. D. wniósł skargę do sądu, zarzucając Wójtowi fałszowanie danych i wydawanie decyzji „nie na temat”.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska /spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2005 r. sprawy ze skargi C. D. Przedsiębiorstwo A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę
C. D. w dniu [...] r. złożył do Wójta Gminy wniosek o następującej treści " Wniosek ponowny o wpisie do ewidencji gospodarczej i wydanie zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej o treści w pkt. [...] jak dotychczas, w pkt. [...] – data rozpoczęcia działalności gospodarczej – [...]r."
W uzasadnieniu wniosku C. D. wskazał ,że w dniu [...]r. złożył w Urzędzie Gminy [...] wniosek o dokonanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Jako datę rozpoczęcia tej działalności podał "[...]r." , gdyż to była faktyczna data rozpoczęcia działalności gospodarczej prowadzonej na terenie kraju tj. również w [...] gm. [...]. Wójt Gminy postanowieniem z dnia [...] r. odmówił wydania zaświadczenia o wpisie ze wskazaną datą rozpoczęcia działalności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] r., uchyliło zaskarżone postanowienie i umorzyło postępowanie I instancji a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...] r. oddalił skargę wnioskodawcy . Sąd rozpatrywał skargę na postanowienie , które toczyło się w trybie przepisów Działu VII kpa i stwierdził, że zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej winno być przedmiotem postępowania ewidencyjnego według ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej . Dlatego w ocenie skarżącego, ma on możliwość do kontynuowania postępowania ewidencyjnego i wnosić o wpisanie do ewidencji oraz o wydanie zaświadczenia z datą rozpoczęcia działalności gospodarczej "[...]r"zgodnie z art. 15 i 16 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej .
Wójt Gminy decyzją z dnia [...] r. , na podstawie art.104 k.p.a. oraz art.88b ust. 2 pkt.4 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz.U.Nr.101, poz.1178) , po rozpatrzeniu wniosku C. D. z dnia [...] r. o wydanie zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z datą rozpoczęcia [...] r. – odmówił wydania zaświadczenia żądanej treści .
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał ,że w dniu [...] r organ dokonał wpisu do ewidencji gospodarczej pod Nr [...] na podstawie zgłoszenia C. D. z dnia [...] r. Zgłoszenie to zostało dokonane w związku z wykreśleniem z dniem [...] r.z ewidencji działalności gospodarczej U.M. w [...] pod nr [...] z uwagi na zmianę adresu siedziby .
Po dokonaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej z datą jej rozpoczęcia od [...] r. i wydanie zaświadczenia C. D. wystąpił o zmianę zaświadczenia, żądając wpisania jako daty rozpoczęcia działalności datę [...] r, która widniała we wpisie z Urzędu Miasta [...]. W ocenie organu I instancji ,żądana data rozpoczęcia działalności gospodarczej odnosi się do stanu faktycznego i prawnego wpisu nr [...] prowadzonej przez Prezydenta Miasta, wykreślonego z dniem [...] r. Dlatego brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku , ponieważ wszelkie zmiany stanu faktycznego i prawnego mogą odnosić się do przedsiębiorcy i działalności gospodarczej powstałej po wpisie do ewidencji działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 21§ 1 pkt. 2 kpa organ I instancji jest właściwy w sprawach prowadzenia zakładu pracy z dniem zarejestrowania działalności gospodarczej na terenie gminy tj. w przypadku wnioskodawcy z dniem [...] r. Stwierdzenie prowadzenia działalności we wcześniejszym terminie tj. od [...] r. do [...] r. nie należą do kompetencji organu orzekającego .
W odwołaniu od tej decyzji C. D. wnosząc o jej uchylenie zarzucił ,że decyzja została wydana w oparciu o niewłaściwą podstawę prawną i nie na temat oraz z naruszeniem art. 107 kpa.
Odwołujący się wskazał ,że zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z 23 grudnia 1988r. o działalności gospodarczej – organ ewidencyjny dokonuje wpisu do ewidencji działalności gospodarczej stosownie do zgłoszenia . W zgłoszeniu w pkt. 6 – odwołujący się wskazał faktyczną datę rozpoczęcia działalności – "[...]r." iż z tą datą wójt powinien dokonać wpisu. Data jest zgodna ze stanem faktycznym , gdyż działalność gospodarczą prowadzi od [...] r. i jej nie przerwał ani nie zawiesił, a jedynie zmienił adres siedziby firmy a tym samym zmianie uległ organ ewidencjonujący działalność.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r., na podstawie art. 138 § 1 pkt. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego , art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych ( Dz.U. z 2000 r., Nr 79 , poz.856) , art. 88 d w związku z art. 88b i art.88 c ustawy z dnia 19 listopada 1999r. Prawo działalności gospodarczej ( Dz. U. Nr .101, poz. 1178 ze zm.) , po rozpatrzeniu odwołania C. D. , uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postępowanie pierwszej instancji .
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji stwierdził ,że zaskarżona decyzja jest bezprzedmiotowa .
C. D. otrzymał bowiem zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia [...] r. o nr [...] , a tym samym nie ma podstaw prawnych do wydania decyzji o odmowie wpisu w oparciu o art. 88 c ustawy z dnia 19 listopada 1999r. Prawo działalności gospodarczej ( Dz.U. Nr .101 , poz. 1178 w brzmieniu ogłoszonym w Dz.U. Nr 114 , poz.1193 z 2000 r.) ani też o wykreśleniu wpisu w oparciu o art. 88 e tej ustawy .
Rozpatrując niniejszą sprawę organ winien wydać decyzję na podstawie art. 88 d ustawy, poprzez orzeczenie o dokonaniu lub odmowie dokonania zmian w wydanym już zaświadczeniu , stosując przepis odpowiednio 88b i 88 c.
Kolegium wskazało też ,że ustawa nie przewiduje rozstrzygnięcia dokonanego przez organ pierwszej instancji , który swoją decyzję oparł o przepis art. 88b ust.2 pkt. 4 ustawy Prawo o działalności gospodarczej . Przepis ten wskazuje na jeden z elementów , jaki powinno zawierać zgłoszenie o dokonaniu wpisu. Skoro organ dokonał już wpisu , mimo ,że niezgodnie z wnioskiem, to w takim przypadku można mówić wyłącznie o zmianie wpisu lub wpisie innych danych .
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego C. D. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji . Skarżący zarzucił, że Wójt Gminy bezpodstawnie i bezprawnie doskonał wpisu działalności skarżącego do ewidencji fałszując dane a więc dokonał wpisu niezgodnie z wnioskiem . Następnie Wójt wielokrotnie wydawał decyzje odmawiające wydania zaświadczenia o wpisie z prawdziwymi danymi , a w istocie wydawał decyzję "nie na temat".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie , podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje :
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( dz.U. Nr 153 , poz. 1271 ) , sprawy , w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone , podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. dalej P.p.s. a.).
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych w art. 134 P.p.s.a doprowadziła do stwierdzenia ,że skarga jest niezasadna .
Z akt sprawy wynika ,że skarżący w dniu [...] r. złożył wniosek "O ponowny wpis do ewidencji działalności gospodarczej i wydanie zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej o treści w pkt. [...] jak dotychczas, w pkt. [...] – data rozpoczęcia działalności gospodarczej -[...]r."
Organ I instancji wniosek ten odczytał jako " wniosek dotyczący wydania zaświadczenia o wpisie do działalności gospodarczej z datą rozpoczęcia [...]r" i tak rozpatrzył sprawę.
W ocenie zaś organu II instancji wniosek skarżącego z dnia [...] r. , w sytuacji gdy organ dokonał już wpisu do działalności gospodarczej , należało rozpoznać jako wniosek o zmianę wpisu lub wpisie innych danych , co w konsekwencji doprowadziło do rozstrzygnięcia kasacyjno – umarzającego postępowania przed organem pierwszej instancji .
Zdaniem Sądu z całokształtu sprawy wynika ,że wolą skarżącego było uzyskanie takiego zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z treści którego byłoby oczywiste ,że prowadzona przez niego działalności gospodarcza pod nowym adresem siedziby ([...] ul. [...]) jest kontynuacją działalności gospodarczej – prowadzonej od [...] r gdy siedzibą przedsiębiorstwa był [...] ul. [...] zgodnie z wpisem dokonanym przez Prezydenta Miasta.
Dopiero na rozprawie sądowej skarżący określił swój zamiar jako dążenie do " wznowienia postępowania dotyczącego wpisu i w konsekwencji do uwidocznienia w zaświadczeniu daty rozpoczęcia tej działalności z dniem [...]r.
W tej sytuacji uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania z przyczyn wskazanych przez organ odwoławczy nie stanowi naruszenia prawa . Należy też wyjaśnić ,że zgodnie z art. 88b ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999r. o działalności gospodarczej ( Dz. U. Nr 101 . poz. 1178 ze zm. ) wójt , burmistrz lub prezydent miasta , zwany dalej "organem ewidencyjnym" , dokonuje wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Wpis do ewidencji działalności gospodarczej dokonywany jest w formie czynności materialno – technicznej na skutek zgłoszenia przedsiębiorcy. Zgłoszenie stosownie do art. 88b ust. 2 pkt. 4 cyt. ustawy winno wskazywać datę rozpoczęcia działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 7 cyt. ustawy Prawo o działalności gospodarczej przedsiębiorca może podjąć działalność gospodarczą po uzyskaniu wpisu do rejestru.
Tak więc niesporne jest ,że data rozpoczęcia działalności nie może być datą wcześniejszą od daty dokonania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej .
Natomiast, gdy po dniu dokonania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej wystąpią zmiany stanu faktycznego i prawnego objęte zgłoszeniem , wówczas zgodnie z art. 88d tej ustawy przedsiębiorca ma obowiązek zgłosić zmiany organowi ewidencyjnemu , który dokonuje stosownych zmian w ewidencji .
Zgodnie z art. 88 e ust. 1 tej ustawy , wpis do ewidencji działalności gospodarczej podlega wykreśleniu w przypadku
1) zawiadomienia o zaprzestaniu wykonywania działalności gospodarczej
2) o którym mowa w art. 88c pkt. 1 lub 3 ( tj. zgłoszenie dotyczy działalności gospodarczej nieobjętej przepisami ustawy lub prawomocnie orzeczono zakaz wykonywania określonej w zgłoszeniu działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę). Wpis do ewidencji działalności gospodarczej podlega wykreśleniu także w przypadku, gdy organ ewidencyjny dokonał go z naruszeniem prawa. W tym przypadku stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczące wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności decyzji .
Z treści przytoczonych przepisów wynika zatem ,że organ ewidencyjny dokonuje zmian we wpisie do działalności gospodarczej, gdy po dniu dokonania wpisu do ewidencji występują zmiany stanu faktycznego lub prawnego przedsiębiorcy . Skoro Wójt Gminy w dniu [...] r. wpisał działalność skarżącego do ewidencji działalności gospodarczej z datą rozpoczęcia działalności na terenie tej gminy [...] r. to domaganie się przez skarżącego zmian obejmujących dane ze stanu faktycznego przed tym wpisem, nie mogą stanowić podstawy zmiany dokonanego wpisu. Dlatego wszczęte przez organ I instancji postępowanie w zakresie wniosku skarżącego było jak trafnie orzekł organ odwoławczy bezprzedmiotowe .
Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 ,poz. 1270 ze zm. ) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło