SA/Sz 1940/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska /spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędzia NSA Elżbieta Makowska Protokolant Robert Rozbicki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2004r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] r. nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. J. B. wnioskiem z dnia [...] r. zwrócił się do [...] Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] o przyznanie zasiłku celowego w kwocie [...] zł na opłatę zaległości za energię elektryczną. Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej, decyzją z dnia [...] r., na podstawie art. 2, art. 4, art. 32, art. 43 ust.1 , art. 46 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz.U. z 1996r. Nr 64 poz..414 ze zm.), art. 104 kpa oraz uchwały Rady Miejskiej nr [...] z [...] r. w sprawie upoważnienia dyrektora oraz zastępcy dyrektora do podejmowania decyzji administracyjnych - odmówił J. B. zasiłku celowego na opłatę zaległości za energię elektryczną. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji podniósł, że J. B. przebywa w areszcie śledczym i nie posiada własnego dochodu. Pomoc społeczna stanowi jedynie wsparcie dla osób znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej, gdyż środki, jakimi dysponuje ośrodek są ograniczone i nie wystarczają na pokrycie wszystkich uzasadnionych potrzeb. Z uwagi na ograniczone możliwości finansowe ośrodka wniosek J. B. nie został uwzględniony. Ponadto organ orzekający wskazał, że w [...] r. wnioskodawca stosownie do możliwości ośrodka, otrzymał pomoc na częściowe pokrycie wydatków związanych z opłatą energii elektrycznej w wysokości [...] zł. Obecnie Zakład Energetyczny odłączył dopływ prądu. J. B. w odwołaniu do powyższej decyzji wskazał, że nie jest stanie zapłacić kwoty [...] zł, obecnie przebywa w areszcie śledczym, nie pracuje. Wyjaśnił, też, że wysokie zużycie energii spowodowane było tym, iż w mieszkaniu nie miał pieca i zmuszony był dogrzewać się korzystając z energii elektrycznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 2 ,3 i 4 , art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz.U. z 1998r. Nr 64, poz.414 ze zm) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podniósł, że J. B. jest osobą samotną, niepełnosprawną. Od [...] r. przebywa w areszcie śledczym, nie pracuje i nie ma żadnego źródła dochodu. Gdy był na wolności również nie pracował, był zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. J. B. przebywając w areszcie śledczym ma zabezpieczone niezbędne potrzeby życiowe, w tym też do opieki medycznej. Zgodnie z art. 4 ust.1 ustawy o pomocy społecznej, kryterium dochodowe dla odwołującego wynosi 416 złotych. W ocenie Kolegium, organ I instancji odmawiając J. B. przyznania zasiłku celowego z uwagi na ograniczone środki finansowe, uczynił to zgodnie z zasadami określonymi w ustawie o pomocy społecznej. Orzekanie w sprawach zasiłków celowych następuje w ramach tzw. uznania administracyjnego, oznacza to, że organ nie jest obowiązany, lecz może przyznać to świadczenie, a przyznanie tego świadczenia uzależnione jest między innymi od możliwości finansowych ośrodka pomocy społecznej. [...] Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] samodzielnie gospodaruje przyznanymi środkami finansowymi. Przy dużej liczbie osób kwalifikujących się do pomocy i ograniczonych możliwościach, ośrodek w pierwszej kolejności zaspokaja potrzeby osób posiadających jeszcze trudniejszą sytuację lub nie mających żadnych dochodów. Organ odwoławczy podniósł też, że J. B. poza innymi świadczeniami, otrzymał pomoc w postaci zasiłków celowych na opłatę za energię i tak decyzją z [...] r. otrzymał [...] zł oraz decyzją z [...] r. otrzymał [...] złotych. W tych okolicznościach Kolegium uznało, że zaskarżona decyzja zgodna jest z obowiązującym prawem. J. B. w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego podniósł, że nie posiada środków na zapłacenie zaległości za energię. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddanie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione o Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych w art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, doprowadziła do stwierdzenia, że skarga jest zasadna. W ramach uprawnień Sąd był zobowiązany do rozważenia, czy faktycznie organ I instancji nie dysponował niezbędnymi środkami finansowymi do przyznania skarżącemu zasiłku celowego. Organy obu instancji odmawiając skarżącemu przyznania zasiłku celowego z powodu braku środków finansowych stwierdziły bowiem, że spełnia on wszystkie przesłanki z art. 32 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej /tekst. jedn. Dz.U. z 1998r. Nr 64, poz. 414 ze zm./. Wychodząc z tego założenia podkreślić należy, że okoliczność dotycząca ograniczonych możliwości finansowych organu pomocy społecznej powinna jednoznacznie wynikać z ustaleń poczynionych w wydanej przez ten organ decyzji. Samo bowiem stwierdzenie braku takich środków jest niewystarczające, gdyż organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału w takim stopniu, ażeby należycie ustalić stan faktyczny /art. 7, i art. 77 kpa/. Powyższy obowiązek dotyczy zatem nie tylko ustalenia przesłanek, jakie powinna spełniać osoba ubiegająca się o pomoc stosownie do przepisów ustawy o pomocy społecznej, ale również i postępowania wyjaśniającego, dotyczącego pozostałych okoliczności, decydujących o odmowie przyznania wnioskowanego świadczenia. W rozpoznawanej sprawie, ustalenie organów obu instancji, że [...] Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] nie dysponuje odpowiednimi środkami finansowymi na wypłatę świadczeń o charakterze fakultatywnym, nie znalazło potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy i stanowi jedynie ogólnikowe stwierdzenie bez jakiegokolwiek poparcia dowodowego. W tym miejscu podnieść też trzeba, że brak wskazania w uzasadnieniu decyzji dowodów, na podstawie których organ ustalił fakty, będące podstawą rozstrzygnięcia, stanowi naruszenie art. 107 § 3 kpa. Powyższe uchybienia oraz zaniechanie przez organ podjęcia czynności procesowych zmierzających do należytego zebrania materiału dowodowego uchybiają przepisom postępowania administracyjnego, co skutkuje wadliwością decyzji, mogącą mieć wpływ na wynik sprawy. W tych okolicznościach, skoro zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję wydano z naruszeniem art. 7, art. 77 i art. 80 kpa, to na podstawie art. 145 § 1 pkt "c" i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ należało orzec jak w sentencji.