SA/Sz 1945/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda Sędziowie: Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk - Meder /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2005r. sprawy ze skargi H. i J. A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane nakazał H. i J. A. rozbiórkę czterech domków kempingowych ustawionych na nieruchomości położonej w miejscowości [...] (działki nr [...], [...], [...]) bez wymaganego pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu decyzji Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że fakt ustawienia czterech domków kempingowych na nieruchomości w [...] na działkach oznaczonych nr [...],[...] i [...] bez wymaganego pozwolenia na budowę został stwierdzony w trakcie wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu [...] r. Domki o wymiarach [...]x[...] m i wysokości przy okapie [...] m usytuowano w ten sposób, że dwa domki znajdowały się na działce nr [...], natomiast po jednym domku na działkach nr [...] i [...]. Według oświadczenia H. A., domki zostały ustawione w [...] r., pochodzą z demontażu i wymagają remontu. Z treści uzasadnienia wynika nadto, że szczegółowy opis oraz usytuowanie domków zostały opisane w protokole oględzin spisanym podczas przeprowadzonej wizji lokalnej z udziałem zainteresowanych stron. W odwołaniu od decyzji H. i J. A. podnieśli, że domki kempingowe, wobec których został orzeczony nakaz rozbiórki nie nadają się do zamieszkania, lecz są pomieszczeniami magazynowymi przeznaczonymi do własnego użytku. Odwołujący się podali nadto, że uwierzyli sprzedawcy działek, iż mogą postawić domek lub altankę o powierzchni do [...] m2, która nie wymaga żadnego pozwolenia, czego dowodem był domek postawiony na innej działce, wobec którego organy nadzoru budowlanego nie prowadziły żadnego postępowania. H. i J. A. zarzucali również lekceważący stosunek gminy [...] do nabywców działek i nie podjęcie przez gminę żadnych działań mających na celu ich ochronę przed stratami finansowymi, tym bardziej, że podatek od nieruchomości został naliczony według stawek obowiązujących dla działek rekreacyjnych. Odwołujący się byli przekonani, że zmiana ustawy Prawo budowlane uchroni postawione przez nich domki przed rozbiórką. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718) i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. –Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że obowiązujące w dniu wydania decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego przepisy ustawy Prawo budowlane ( art. 28) stanowiły, że rozpoczęcie robót budowlanych możliwe jest po uzyskaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29 i 30. Ze względu na to, że określone w art. 29 i 30 ustawy odstępstwa od zasady wyrażonej w art. 28 nie obejmują budowy takich obiektów budowlanych, jak te, które są przedmiotem postępowania, uzyskanie pozwolenia na budowę stało się konieczne. Skoro H. i J. A. nie dopełnili tego obowiązku, organ I instancji zasadnie orzekł o rozbiórce domków kempingowych na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. W dniu 11 lipca 2003 r. weszły w życie znowelizowane przepisy ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe z zastrzeżeniem, iż do postępowań - dotyczących obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ - wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy art. 1 pkt 37-39 oraz - w części odnoszącej się do art. 48 ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 1 - art. 1 pkt 41. Przepisy art. 1 pkt 37-39 tej ustawy stanowią, że nakazanie rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego możliwe jest tylko, gdy jego wybudowanie jest niezgodne z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo jeżeli zostały naruszone przepisy techniczno-budowlane w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Organ II instancji ustalił w oparciu o informację Wójta Gminy, że obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy [...] obejmujący m.in. działki stanowiące własność H. i J. A. zawierał dla tego terenu następujący zapis: " Teren istniejących użytków rolnych i zielonych – do dalszego użytkowania". Skoro przedmiotowe działki stanowią użytek rolny, to inwestycja mająca na celu zmianę sposobu użytkowania tego terenu na niewolny sprzeczna jest z przepisami ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Art. 7 tej ustawy umożliwia zmianę przeznaczenia gruntów wyłącznie na podstawie odpowiednich zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ustawienie na działkach czterech domków kempingowych bez pozwolenia na budowę i niezgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uniemożliwiają legalizację samowoli budowlanej. H. i J. A. wywiedli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie- Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie domagając się zmiany tej decyzji. Skarżący podają, że domki kempingowe, w stosunku do których orzeczono nakaz rozbiórki nie nadają się do zamieszkania lecz do użytku gospodarczego. W dalszej części skargi H. i J. A. przytaczają zarzuty podniesione przez nich w odwołaniu od decyzji organu I instancji, odnoszące się do lekceważącego stosunku do nabywców działek w [...] ze strony gminy [...] i braku jakiejkolwiek pomocy ze strony gminy w doprowadzeniu do zalegalizowania domków posadowionych na działkach. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentacje zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Po wniesieniu skargi H. i J. A. dokonali w dniu [...] r. darowizny jednej z działek – nr [...] na rzecz córki M. A.–B., przedkładając odpis aktu notarialnego. M. A.-B. podtrzymała skargę wniesioną przez H. i J. A. w części dotyczącej działki nr [...] i przystąpiła do sprawy w charakterze uczestnika postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie-Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone. Skarga nie jest zasadna. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania, zważywszy na datę wydania zaskarżonej decyzji, mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718). Ustawa ta w art. 7 ust. 2 stanowi, że do postępowań - dotyczących obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ - wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy art. 1 pkt 37-39 oraz - w części odnoszącej się do art. 48 ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 1 - art. 1 pkt 41. Okolicznością w sprawie bezsporną i przyznaną przez skarżących H. i J. A. jest ustawienie w [...] r. czterech domków kempingowych na działkach oznaczonych numerami [...],[...] i [...] w [...] w gminie [...] bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, chociaż ustawa Prawo budowlane dla tego rodzaju robót budowlanych i obiektów budowlanych przewiduje obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Dla uznania obiektu za budowlany i poddania go rygorom wynikającym z ustawy Prawo budowlane, nie jest wymagane związanie tego obiektu z gruntem czy posiadanie fundamentów. Ustawa Prawo budowlane obiekty budowlane nie połączone trwale z gruntem definiuje jako tymczasowe obiekty budowlane, przez które - zgodnie z art. 3 pkt 5 tej ustawy- należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany nie połączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Należy przy tym dodać, że wymienione w pkt 5 tymczasowe obiekty budowlane mają charakter przykładowy i nie stanowią katalogu zamkniętego. Ustawienie czterech domków kempingowych stanowi roboty budowlane przewidziane art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie z tym przepisem robotę budowlaną stanowią wszelkie prace polegające na budowie lub montażu obiektu budowlanego, jaki niewątpliwie rzeczone domki kempingowe stanowią. Przepis art. 28 Prawa budowlanego stanowi, że roboty budowlane z wyjątkami wskazanymi w ustawie, można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Powołana wyżej ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw umożliwia legalizację samowoli budowlanej, tak jak tego oczekiwali skarżący, jednakże po spełnieniu wymogów określonych w art. 48 ust. 2 w brzmieniu nadanym tą ustawą. W odniesieniu do budowy wykonanej w warunkach samowoli budowlanej, zgodnie z art. 48 ust. 2 organ wstrzymuje prowadzenie robót, a następnie we wskazanym w tym przepisie trybie podejmuje działania w kierunku legalizacji samowoli budowlanej, jeśli: - budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, - budowa nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Tymczasem z zapisu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...] zatwierdzonego uchwałą Nr [...] z dnia [...] r. (Dz.Urz.Woj [...] Nr [...], poz. [...] ze zm.), wynika, że teren obejmujący działki nr [...], [...], [...] oznaczony symbolem [...] określany jest jako: "Teren istniejących użytków rolnych i zielonych – do dalszego użytkowania". Taki zapis w planie wyklucza zatem realizację na działkach stanowiących własność skarżących i objętych tym zapisem, obiektów budowlanych przeznaczonych na cele rekreacyjne oraz inne cele, wskazane przez skarżących i określane przez nich pomieszczenia magazynowe, których realizacja wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. W świetle powyższego należy uznać, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, ponieważ wyczerpuje przesłanki z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy –Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718). Zaistnienie samowoli budowlanej nie budzi wątpliwości, a obowiązujące prawo – wobec braku zgodności budowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego - przewiduje tylko jeden sposób usunięcia jej skutków : przymusową rozbiórkę. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.