SA/Sz 1999/03

WyrokWSA w Szczecinie2004-12-30

Skład orzekający: Sędzia NSA Krystyna Zaremba, Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.), Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przez organ odwoławczy obowiązku wyznaczenia stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji, stanowi istotną wadę postępowania, która może mieć wpływ na wynik sprawy?
Ratio decidendi
Naruszenie przez organ odwoławczy obowiązku wyznaczenia stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, zgodnie z art. 200 § 1 w zw. z art. 235 Ordynacji podatkowej, stanowi istotną wadę postępowania, która nie może być uznana za pozostającą bez wpływu na wynik sprawy. Obowiązek ten ma charakter bezwzględny i jego niewypełnienie skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. "E" zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy D. określającą zobowiązanie w podatku od nieruchomości. Spółka kwestionowała sposób określenia wartości budowli (siłowni wiatrowych), zarzucając organom naruszenie prawa materialnego i procesowego. W skardze podniesiono m.in. zarzut braku zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu poprzez niewyznaczenie terminu do wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz zasądził od kolegium na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Zaremba Sędziowie: Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.) Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk Protokolant: Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2004r. sprawy ze skargi "E" Spółki z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości I. u c h y l a zaskarżoną decyzję II. z a s ą d z a od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego III. uchylona decyzja nie podlega wykonaniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...], wydaną w trybie odwoławczym utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...] określającą zobowiązanie podatkowe Spółki z o.o. "E" w W. w podatku od nieruchomości za [...] w kwocie [...] w tym od budowli w kwocie [...]. W skorygowanej deklaracji podatkowej na [...] Spółka wykazała wartość budowli w kwocie [...] i wysokość podatku w kwocie [...]. Określając wartość budowli tj. siłowni wiatrowych, Spółka uwzględniła takie ich elementy jak fundamenty, drogi, połączenia energetyczne i maszty /wieże/ wraz z montażem, natomiast pominęła takie elementy jak: generatory, wirniki ze skrzydłami, skrzynie biegów, komputery sterujące, transformatory, rozdzielnie energetyczne, stanowiące jako całość urządzenie energetyczne /tzw. gondola/ o wartości [...]. Organy podatkowe powołując się na art. 1a pkt 2 i art. 2 ust.1 pkt 3 ustawy z 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. z 2002r, Nr 9, poz. 84 ze zm./ w związku z art. 3 pkt 3 i 9 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane /Dz.U. z 2000r, nr 106, poz. 1126 ze zm./ zgodnie stwierdziły, że pominięte przez podatnika elementy siłowni wiatrowych są urządzeniami budowlanymi zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem i łącznie z obiektem stanowią całość użytkową, a tym samym siłownia wiatrowa jako całość, a nie wybrane jej elementy, jest budowlą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Odmiennego stanowiska Spółki, popartego opinią techniczno-prawną dotyczącą interpretacji art. 3 Prawa budowlanego w odniesieniu do siłowni wiatrowych, Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w S. /[...]/ Spółka domagała się uchylenia decyzji obu instancji z powodu naruszenia prawa materialnego : - art. 2 ust. 1, art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w związku z art. 3 pkt 1 b, pkt 3 i pkt 9 ustawy Prawo budowlane oraz naruszenia prawa procesowego - art. 122, 123 § 1, art. 187 § 1 i art. 200 w zw. z art. 235 ustawy Ordynacja podatkowa . W zakresie dotyczącym prawa materialnego skarżąca broni swego stanowiska, że urządzenia energetyczne /gondola/ nie są urządzeniami budowlanymi w rozumieniu prawa budowlanego przedkładając dokumentację techniczną załączoną do wniosku w sprawie pozwolenia na budowę, opinię prof. dr hab. J. Z. jak również pismo Elektrowni Wodnych; powołała się także na stanowisko Ministerstwa Finansów w piśmie z [...] opublikowane w Biuletynie Skarbowym Nr 4 z 2003r. str. 19. W zakresie dotyczącym prawa procesowego skarżąca zarzuciła , że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wykonało czynności określonych w art. 123 § 1 i art. 200 Ordynacji podatkowej , przez co n nie zapewniło stronie czynnego działu w sprawie i możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Powyższe naruszenie, w ocenie skarżącej miało istotny wpływ na wynik postępowania, gdyż Spółka pozbawiona została w szczególności możliwości odniesienia się do stanowiska organu co do przedłożonej wraz z odwołaniem opinii techniczno-prawnej. Skarżąca powołała się na wyroki NSA, w których Sąd ten potwierdził obowiązek organu odwoławczego do przestrzegania obowiązku wyznaczenia stronie terminu określonego w art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, chociażby nawet sam nie przeprowadzał postępowania dowodowego, oraz że nie wykonanie tego obowiązku stanowi naruszenie prawa, które mogło mieć wpływ na wynik postępowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny, będąc właściwym - do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia przepisów postępowania należy stwierdzić, że jest on uzasadniony, bowiem organ odwoławczy przed wydaniem decyzji nie wyznaczył stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego naruszając w ten sposób przepisy art. 200 § 1 i art. 123 § 1 w związku z art. 235 Ordynacji podatkowej, co nie może być uznane za pozostające bez wpływu na wynik sprawy. Art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej ustanawia obowiązek organu /także odwoławczego – art. 235 Ordynacji podatkowej/ wyznaczenia stronie siedmiodniowego terminu aby mogła zrealizować przysługujące je prawo do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, choćby nawet sam nie przeprowadzał uzupełniającego postępowania dowodowego. Jak trafnie stwierdzono we wskazanym w skardze wyroku NSA z [...], celem przepisu art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej nie jest umożliwienie stronie wypowiedzenia się jedynie co do dowodów, które przeprowadził organ odwoławczy, ale do ostatecznego wypowiedzenia się bezpośrednio przed wydaniem decyzji odnośnie do całości zebranego w toku całego postępowania podatkowego materiału dowodowego. Obowiązek organu wyznaczenia siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji ma charakter bezwzględny, co oznacza że organ zawsze musi obowiązek ten wypełnić, nie ma bowiem w tym zakresie swobody decyzyjnej, za wyjątkiem przypadków wymienionych w art. 200 § 2, które w sprawie nie występowały. Naruszenie prawa strony do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji stanowi istotną wadę decyzji , której nie można uznać za pozostającą bez wpływu na wynik sprawy. Z tych już względów zaskarżona decyzja polega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy o p.p.s.a. Odniesienie się do zarzutów naruszenia prawa materialnego w tych okolicznościach Sąd uznał za niecelowe a także przedwczesne, by nie stwarzać niepotrzebnego związania organu oceną prawną, w sytuacji gdy powinna być ona podjęta z uwzględnieniem wszystkich argumentów, jakie jeszcze mogą być zgłoszone. Z tych wszystkich względów orzeczono jak w sentencji postanawiając o kosztach na podstawie art. 200 ustawy o p.p.s.a. a o wstrzymaniu wykonania uchylonej decyzji na podstawie art. 152 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło