SA/Sz 2063/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska/spr./ Sędziowie Sędzia WA Maria Mysiak Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Protokolant st.sekr.sąd. Edyta Wójtowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2005r. sprawy ze skargi J. Ł. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania o d d a l a skargę Wojewoda decyzją z dnia [...]r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r, Nr 98, poz. 1071) oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity Dz. U. z 2001r., Nr 87, poz. 960 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...]r. Nr [...] orzekającej o wymeldowaniu J. Ł. z pobytu stałego z lokalu przy [...]- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że na wniosek A. B. - postępowanie w przedmiocie wymeldowania J. Ł. z lokalu przy [...]zakończone zostało w dniu [...]r. decyzją o wymeldowaniu. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podniósł, że spełniona została przesłanka z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych tj. opuszczenie lokalu bez dokonania obowiązku wymeldowania. Rozpatrując sprawę na skutek wniesionego odwołania organ odwoławczy podkreślił, że wyrokiem z dnia 27 maja 2002r. K.20/01 /Dz.U. z 2002r. Nr 78, poz. 716/ Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności art. 9 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej. W konsekwencji tego orzeczenia uległy zmianie nie tylko przesłanki zameldowania, ale i wymeldowania osoby z pobytu stałego z określonego lokalu. Wydając decyzję o wymeldowaniu należy brać pod uwagę wyłącznie fakt opuszczenia lokalu, nie badając kwestii utraty uprawnień wymienionych w art. 9 ust. 2, gdyż przepis ten utracił moc obowiązującą. Organ gminy wydaje decyzję administracyjną o wymeldowaniu w oparciu o art. 15 ust.2 cyt. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, przy czym ocenie podlega wyłącznie kwestia opuszczania lokalu. Organ odwoławczy w całości podzielił ustalenia dokonane przez organ I instancji, że J. Ł. od [...]r. nie mieszka w lokalu przy [...]. Fakt ten potwierdziła nie tylko A. B. w oświadczeniu z dnia [...]., ale również sam J. Ł. w składanych wyjaśnieniach w dniu [...]r. oraz w piśmie z dnia [...]r. oraz świadek A. N. i policja w [...]. Organ orzekający zauważył, że J. Ł. w odwołaniu nie kwestionuje ustalenia, iż od [...]r. nie mieszka w przedmiotowym lokalu, a jedynie podniósł, że od tej daty nie miał możliwości przebywania w lokalu, gdyż Państwo N. wymienili zamki w drzwiach. Wskazał też, że w tym okresie bardzo często przebywał w szpitalu. Organ odwoławczy po analizie wszystkich zebranych dowodów uznał, że podnoszone przez stronę zarzuty, nie zmieniają zasadności ustalenia, że jego zachowanie polegające na opuszczeniu lokalu, wypełnia znamiona przesłanki opuszczenia miejsca stałego zameldowania w rozumieniu art. 15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. J. Ł. jak wynika to z akt sprawy, od kilku lat nie mieszka w przedmiotowym lokalu, pomiędzy kolejnymi pobytami w szpitalu również przebywał poza tym lokalem, od wymiany zamków w drzwiach minęły cztery lata i nie podjął żadnych czynności przewidzianych prawem w celu odzyskania utraconego posiadania tego lokalu. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że istota ewidencji ludności polega na rejestracji danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego. Wymeldowanie zaś nie ma znaczenia dla sfery praw podmiotowych osoby wobec, której została wydana taka decyzja. W tym stanie organ orzekł jak w sentencji decyzji. Od powyższej decyzji J. Ł. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego domagając się jej uchylenia lub przydzielenia lokalu zastępczego. W skardze J. Ł. podniósł, że decyzja jest krzywdząca, tendencyjna i narusza prawo oraz zasady współżycia społecznego. Skarżący jest bowiem przewlekle chory na [...]. Odwołanie od decyzji organu I instancji potraktowano jednostronnie na podstawie nieprawdziwych zeznań A. N. poprzedniej właścicielki lokalu, pomijając nakłady jakie poczynił skarżący na lokal przy [...], obecnie znajduje się w bardzo trudnej sytuacji. Skarżący wskazał, że lokal przy [...] opuścił w związku z oddelegowaniem na okres [...]miesięcy do pracy w [...]. W [...]r. wrócił do mieszkania i stwierdził, że zostały wymienione zamki w drzwiach. Pani N. oświadczyła wówczas, że w Jego mieszkaniu chwilowo mieszka Jej kuzynka, która wyprowadzi się do końca [...]r. Do mieszkania nie został jednak już wpuszczony. W tym czasie pogorszeniu uległ Jego stan zdrowia i przez [...]miesięcy przebywał na leczeniu w szpitalu psychiatrycznym. Usiłował odzyskać mieszkanie i w tym celu rozmawiał z ówczesną właścicielką A. N., ale działania te okazały się nieskuteczne. Z tych względów uznał, że odwołanie jest uzasadnione. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej: P.p.s.a./ Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych w art. 134 P.p.s.a./ doprowadziła do stwierdzenia, że skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /tj. Dz.U. z 2001r. Nr 87, poz. 960/ warunkiem wymeldowania oznaczonej osoby w drodze decyzji administracyjnej jest faktyczne opuszczenie lokalu przez tę osobę bez dopełnienia formalności wymeldowania się. Jak trafnie podniósł organ odwoławczy na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. K.20/01 /Dz.U. 2002r. Nr 78, poz. 716/ stwierdzającego niekonstytucyjność przepisu art. 9 ust.2 cyt. wyżej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, zmienia się też regulacja prawna objęta przepisem art. 15 ust.2 tej ustawy. W konsekwencji w aktualnym stanie prawnym zbędne jest badanie przez organ administracji uprawnień oznaczonej osoby do przebywania w konkretnym lokalu. Zasadnie też organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w obecnym kształcie prawnym ewidencja służy do rejestracji danych o miejscu pobytu osób. Dla zapewnienia zgodności pomiędzy stanem faktycznym, a zapisami w ewidencji ludności niezbędne jest, aby organy meldunkowe mogły wymuszać na obywatelu pewne czynności służące rejestracji miejsca pobytu osoby podlegającej obowiązkowi meldunkowemu, lub też poprzez rozstrzygnięcia własne, zastępować takie czynności w celu uzyskania zgodności pomiędzy ewidencją a rzeczywistym stanem faktycznym. W tym miejscu podnieść należy, że stosownie do art. 6 ust.1 cyt. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, pobytem stałym - od którego zależy zameldowanie na pobyt stały - jest zameldowanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że "o opuszczeniu miejsca pobytu stałego" w rozumieniu art. 15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, można mówić wówczas, gdy osoba, której postępowanie dotyczy, fizycznie nie przebywa w lokalu, w którym poprzednio posiadała centrum życiowe, oraz gdy opuszczenie lokalu jest wynikiem tej woli, czyli że opuściła lokal dobrowolnie. Z takim opuszczeniem lokalu mamy do czynienia wówczas, gdy osoba taka nie podejmuje we właściwym czasie środków prawnych zmierzających do przywrócenia utrwalonego posiadania lokalu /por. wyroki NSA z dnia 23 września 1999r. V SA 252/99, z dnia 22 sierpnia 2000r. V SA 108/00, z dnia 18 grudnia 2001r. II SA/Kpa 613/00/. W rozpoznawanej sprawie organy orzekające oceniając wszystkie zebrane w sprawie dowody zasadnie uznały, że opuszczenie lokalu przy [...]przez J. Ł. nastąpiło w okolicznościach dających podstawę do wymeldowania. Bezsporne jest w sprawie, że skarżący mieszkał w przedmiotowym lokalu od [...]r. a zameldował się na pobyt stały w [...]r. Na początku [...]r. skarżący wyjechał do pracy do [...]. W tym czasie mieszkanie zajmowane przez skarżącego zostało wynajęte innym osobom oraz zostały zmienione zamki. Od wyjazdu do pracy [...]skarżący już nie zamieszkał w powyższym lokalu, chociaż w toku postępowania administracyjnego twierdził, że zawsze deklarował chęć powrotu do lokalu. Z wyjaśnień skarżącego złożonych na rozprawie przed sądem administracyjnym wynika, że nie wnosił o przywrócenie naruszonego posiadania lokalu, gdyż został wprowadzony w błąd, a wręcz oszukany przez A. N., która twierdziła, że kuzynka zajmująca lokal opuści go do końca [...]r. Ponadto z wyjaśnień skarżącego wynika, że po opuszczeniu lokalu w [...]r. , poza pobytami w szpitalu, mieszkał u znajomej przy [...]. Skoro zatem niesporne jest w sprawie, że skarżący nie mieszka w przedmiotowym lokalu od [...]r. oraz że nie podjął środków prawnych zmierzających do przywrócenia utraconego posiadania lokalu, to wymeldowanie skarżącego odpowiada przepisowi art. 15 ust.2 cyt. ustawy. Utrzymanie bowiem zameldowania skarżącego na pobyt stały w lokalu, w którym faktycznie nie przebywa, stwarzałoby fikcję meldunkową. Wbrew twierdzeniom skarżącego nie mają wpływu na rozstrzyganie w przedmiocie wymeldowania kwestie związane z nakładami skarżącego na lokal. Spory na tym tle rozstrzygają według właściwości sądy powszechne, a nie organy administracji publicznej. Należy też wyjaśnić, że zakres kognicji sądu administracyjnego, wyklucza możliwość rozpatrzenia wniosku zawartego w skardze o przydział lokalu socjalnego. Jak również brak było podstaw by Sąd dopuścił dowód z zeznań świadków wskazanych w skardze. Stosownie bowiem od art. 16 § 3 P.p.s.a., Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje przedłużenia postępowania w sprawie. W tych okolicznościach Sąd uznał, że skarga, jako bezzasadna, podlega oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./.