SA/Sz 2070/03

WyrokWSA w Szczecinie2005-04-07

Skład orzekający: Mirosława Włodarczak-Siuda, Stefan Kłosowski, Katarzyna Grzegorczyk-Meder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy grzywna w celu przymuszenia nałożona na podstawie art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji może być stosowana do egzekucji obowiązku rozbiórki tymczasowego obiektu budowlanego, który nie jest budynkiem w rozumieniu Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że grzywna w celu przymuszenia na podstawie art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ma zastosowanie wyłącznie do egzekucji obowiązku rozbiórki budynku. W przypadku tymczasowych obiektów budowlanych, które nie spełniają definicji budynku zawartej w Prawie budowlanym, należy stosować inne przepisy dotyczące grzywny w celu przymuszenia (art. 121 § 2-4 tej ustawy). Organy administracji nie ustaliły prawidłowo charakteru obiektu podlegającego rozbiórce, naruszając tym samym przepisy Prawa budowlanego oraz k.p.a.
Stan faktyczny
Starosta nałożył na skarżących grzywnę w celu przymuszenia z powodu niewykonania obowiązku rozbiórki pawilonu handlowego. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów dotyczących doręczenia upomnienia oraz błędne zakwalifikowanie pawilonu jako budynku. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie Starosty. Skarżący wnieśli skargę do sądu administracyjnego, podtrzymując swoje zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody oraz poprzedzające je postanowienie Starosty, orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżących.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda/spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Stefan Kłosowski Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2005r. sprawy ze skargi H. i J. Ł. na postanowienie Wojewody z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia I. u c h y l a zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Starosty z dnia [...] r. Nr [...], II. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, III. z a s ą d z a od Wojewody na rzecz skarżących H. i J. Ł. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Starosta postanowieniem z dnia [...]r. na podstawie art. 121 § 2 i 5, art. 122 § 2 i 3 i art. 124 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. z 2002r. Nr 110, poz. 968/ nałożył na H. i J. Ł. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...]zł. z powodu nie wykonania obowiązku określonego w załączonym tytule wykonawczym wystawionym przez Starostę z dnia [...]r. tzn. rozbiórki pawilonu handlowego zlokalizowanego na działce Nr [...] przy [...]. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że Wójt Gminy w decyzji z dnia [...]r. określił termin rozbiórki pawilonu handlowego. Wobec nie wywiązania się przez H. i J. Ł. z obowiązku wynikającego z w/w decyzji Starosta upomnieniem z dnia [...]r. wezwał zobowiązanego do jego wykonania, a następnie dnia [...]r. wystawił tytuł wykonawczy. Organ egzekucyjny wysokość grzywny ustalił według art. 121 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. H. i J. Ł. wnieśli zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego podnosząc, że nie otrzymali upomnienia, co stanowi naruszenie art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Natomiast w zażaleniu na postanowienie o ukaraniu grzywną zarzucili naruszenie art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, bowiem organ egzekucyjny bezzasadnie przyjął, że pawilon handlowy jest budynkiem. Definicję budynku zawiera art. 3 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym budynek jest to obiekt budowlany trwale związany z gruntem wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadający fundamenty i dach. Pawilon handlowy jest tymczasowym obiektem budowlanym, definicję którego zawiera art. 3 pkt 5 ustawy Prawo budowlane. Starosta postanowieniem z dnia [...]r. na podstawie art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie uznał zarzutu niedopuszczalności egzekucji w stosunku do H. Ł. wskazując, że upomnienie z dnia [...]. zostało doręczone H. Ł. w dniu [...]r. Postanowieniem dnia [...]r. na podstawie art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji uznał zarzut niedopuszczalności egzekucji w stosunku do J. Ł. oraz umorzył postępowanie na podstawie tytułu wykonawczego znak [...] z dnia [...]r. z uwagi na brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia. Rozpatrując zażalenie na postanowienie z dnia [...]r. o nałożenie grzywny w celu przymuszenia, z powodu nie wykonania rozbiórki pawilonu handlowego zlokalizowanego na działce [...]przy [...], Wojewoda postanowieniem z dnia [...]r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że "wątpliwość dotycząca, czy przedmiotowy pawilon jest budynkiem, została rozstrzygnięta w decyzji Wójta Gminy, udzielającej pozwolenia na budowę." W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na postanowienie Wojewody z dnia [...]r. H. i J. Ł. podtrzymali zarzuty zawarte w odwołaniu. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona, bowiem zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art.121 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. z 2002r. Nr 110, poz. 968 ze zm./. Grzywnę w celu przymuszenia w niniejszej sprawie nałożono na skarżących na podstawie art. 121 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. z 2002r. Nr 110, poz. 968 ze zm./. Przepis ten dotyczy tylko sytuacji, gdy egzekucja ma na celu spełnienie przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, ma więc charakter Lex Specjalis. Pod względem przedmiotowym przepis § 5 art. 121 może mieć zastosowanie tylko w razie "przymusowej rozbiórki budynku lub jego części". Organ nakładający na zobowiązanego grzywnę w celu przymuszenia powinien w pierwszej kolejności ustalić i rozważyć, czy nakaz rozbiórki dotyczy budynku w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawa budowlanego /Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm./ - obiektu budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Do obiektów budowlanych lub ich części, których dotyczy rozbiórka, a które nie są budynkami w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, przy nakładaniu grzywny w celu przymuszenia nie można stosować przepisu art. 121 § 5 omawianej ustawy. Ustalając wysokość grzywny w celu przymuszenia wykonania obowiązku przymusowej rozbiórki innego obiektu budowlanego niż budynek, należy stosować przepisy art. 121 § 2 , 3 i 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym. Obowiązek określony w tytule wykonawczym w niniejszej sprawie wynika z decyzji Wójta Gminy z dnia [...]r. udzielającej pozwolenia na budowę tymczasowego pawilonu typu obornickiego, które było ważne do [...]r. Obiekty budowlane wzniesione na okres czasowy podlegają rozbiórce z mocy prawa ze względu na upływ czasu, oznaczony w pozwoleniu na budowę, a obowiązek ich rozbiórki może i winien być egzekwowany na podstawie stosownych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym i administracji. Za niezasadne należy uznać stwierdzenie organu II instancji, że z decyzji o pozwoleniu na budowę wynika, że pawilon handlowy jest budynkiem. Decyzja ta dotyczy pozwolenia na budowę "tymczasowego pawilonu typu obornickiego". Organy obu instancji z naruszeniem art. 7 i 77 kpa nie ustaliły, czy pawilon handlowy jest budynkiem, w rozumieniu art. 3 ust.2 czy też tymczasowym obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 ust.5 ustawy Prawo budowlane. Niezależnie od powyższych uchybień należy stwierdzić, że utrzymanie przez organ II instancji w mocy postanowienia o ukaraniu grzywną, którego adresatem są H. i J. Ł. po umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec J. Ł. również stanowi naruszenie prawa. Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ust. "c", art. 152 i 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) oraz art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło