SA/Sz 2168/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędzia WSA Maria Mysiak /spr/ Protokolant st.sekr.sąd. Daria Ptak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 września 2004r. sprawy ze skargi M. i M. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] . Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego /. u chyla zaskarżoną decyzję II. orzeka, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu III.zasądza od Wojewody na rzecz skarżących kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Starosta Powiatu decyzją z dnia, [...] r. udzielił [...] pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego wybudowanego w 1990r. na działce nr [...] bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu decyzji Starosta podał, że doręczone przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego dowody postępowania administracyjnego w sprawie budynku gospodarczego wybudowanego w 1990r. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, wykazały możliwość wydania inwestorom decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu. Odwołanie od powyższej decyzji, działając przez pełnomocnika adwokata, wniosła [...} podnosząc następujące zarzuty: 1) oparcie decyzji na wadliwych i tendencyjnych ustaleniach dokonanych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, co doprowadziło do przyjęcia, że w sprawie zastosowanie mają przepisy dawnej ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane, 2) podjęcia zawieszonego postępowania pomimo tego, że nie zostało rozstrzygnięte zagadnienie wstępne przez Sąd powszechny. Na tych podstawach wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Wojewoda , po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...] 2001 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu Wojewoda stwierdził, że zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, do przedmiotowego obiektu należy zastosować art. 42 ust. 3 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane. Natomiast sprawa złożonego do Sądu Rejonowego w Szczecinie wniosku o rozgraniczenie działek nr [...] oparta jest na kodeksie cywilnym i jej rozstrzygnięcie nie ma wpływu na postępowanie administracyjne o pozwolenie na użytkowanie obiektu. Pozostałe zarzuty podniesione w odwołaniu dotyczą postępowania prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i Wojewoda nie jest organem właściwym do ich rozpatrywania. Końcowo Wojewoda stwierdził, że ponieważ ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenia postępowania, organ podejmując postępowanie na podstawie art. 97 § 2 kpa właściwie wydał decyzję rozstrzygającą sprawę użytkowanie budynku. [...] , działając przez pełnomocnika, wniosła skargę na decyzję Wojewody do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie, zarzucając: 1. naruszenie prawa materialnego poprzez niezasadne ustalenie, że [...] wykonali obowiązki wynikające z przepisów prawa materialnego, a także nałożone na Nich decyzjami Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i w konsekwencji wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu wybudowanego bez uzyskania stosownego pozwolenia, naruszenie przepisów postępowania: a) art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. polegające na uznaniu, że organ pierwszej instancji zasadnie podjął zawieszone postępowanie, b) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie wskazanie w uzasadnieniu decyzji faktów które organ uznał za udowodnione, dowodów na których w tym zakresie się oparł oraz przyczyn dla których odmówił wiarygodności innym dowodom. Na podstawie powyższych zarzutów wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzupełnieniu skargi skarżąca podała, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] r., utrzymaną w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] ., na którą powołują się organy obu instancji administracji budowlanej w swoich decyzjach. Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie uwzględnił wniesioną skargę i wyrokiem z dnia 5 czerwca 2002r. uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zaskarżona decyzja odwołuje się wprost do decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] ., stwierdzającej między innymi fakt wybudowania spornego obiektu przed dniem [...] stycznia 1995r. Skoro decyzja organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji wyeliminowana została z obrotu przez stwierdzenie jej nieważności przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, organ wydający zaskarżoną decyzję nie miał podstaw by uznać za przesądzony fakt zrealizowania spornego obiektu przed stycznia 1995r. Dalej Sąd podał, że skarżąca wskazała szereg dowodów na poparcie swego twierdzenia, iż sporny obiekt zrealizowany został w 1997r. Organy administracji architektoniczno-budowlanej obu instancji nie odniosły się do twierdzeń skarżącej w tym zakresie. Dlatego należało uznać, że zaskarżona decyzja wydana została bez należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co stanowi naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. mające wpływ na wynik sprawy. Wojewoda ponownie rozpatrując sprawę z odwołania [...] decyzją z dnia [...] .\ znak [...] uchylił decyzję organu pierwszej instancji i odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego. Uzasadniając swoja decyzję Wojewoda podał, że decyzja Starosty z dnia [...] r. opiera się na postępowaniu przeprowadzonym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego zakończonym decyzja z dnia [...] . W dniu [...] r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję, utrzymaną w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdzającą nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] . Organy nadzoru budowlanego w swoim postępowaniu ustaliły, że przedmiotowy budynek gospodarczy wybudowany został po [...] stycznia 1995r. tj. pod rządami ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Ponieważ stwierdzono nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydanej w trybie art. 40 ustawy prawo budowlane z 1974r., brak jest podstaw do wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu na podstawie art. 42 ust. 1 tej ustawy. Tym razem skargę na decyzję Wojewody, działając przez pełnomocnika adwokat [...] wnosząc o: uchylenie zaskarżonej decyzji, * zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego zgodnie ze spisem, który zostanie przedłożony w toku postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów art. 7 i 77 oraz 136 kodeksu postępowania administracyjnego, mającego wpływ na wynik sprawy, poprzez zaniechanie przeprowadzenia przez organ ll instancji postępowania dowodowego, względnie zaniechanie zlecenia tego postępowania organowi I instancji. W uzasadnieniu skargi wskazują, że wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego "nie unicestwia" dowodów, w szczególności dowodów z dokumentów przeprowadzonych przez ten organ. Dlatego też pozostały dowody uzasadniając wniosek o udzielenie zezwolenia na użytkowanie obiektu. Dalej wskazują, że Wojewoda zaniechał przeprowadzenia postępowania dowodowego, mającego na celu wszechstronne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w szczególności spornej w niniejszym postępowaniu kwestii daty wniesienia przedmiotowego obiektu. A właśnie z tego powodu Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 czerwca 2002r. uchylił poprzednio wydaną w niniejszej sprawie decyzję Wojewody. A zatem skarżona decyzja zawiera analogiczne uchybienia w zakresie zasad prowadzenia postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie uzasadniając, że zgodnie z art. 83 prawa budowlanego organem właściwym do prowadzenia spraw związanych z samowolą budowlaną jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Postępowanie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru zostało zakończone ostateczną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która wiąże organy administracji budowlanej. Na rozprawie pełnomocnik [...] , w uzupełnieniu zarzutów skargi podała, że Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia maja 2003r., , uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia października 2001 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Pełnomocnik Wojewody, zabierając na rozprawie głos, oświadczyła, że wobec wskazanego powyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje. Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Na mocy przepisów art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego -Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie utworzony został z dniem 1 stycznia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie, w których postępowanie nie zostało zakończone. Kontrola zaskarżonej decyzji według kryterium zgodności z prawem prowadzi do wniosku, że mimo ponownego rozpatrzenia przez Wojewodę sprawy, nowa decyzja nadal narusza przepisy art. 7 i 77 kodeksu postępowania administracyjnego. Poprzednią decyzję, uchyloną przez Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie wyrokiem z dnia czerwca 2002r., Wojewoda oparł na ustaleniach dokonanych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które znalazły odzwierciedlenie w decyzji tego organu z dnia [...] W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że skoro decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wyeliminowana z obrotu prawnego poprzez stwierdzenie jej nieważności, to nie można przyjąć za przesądzone kiedy sporny obiekt został wzniesiony. Ponownie rozpatrując sprawę i wydając zaskarżoną decyzję Wojewoda oparł się na, utrzymanej w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego r. Z kolei ten organ, stwierdzając nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, ustalił, że sporny obiekt wzniesiony został po stycznia 1995r. W tej sytuacji Wojewoda uznał, że nie możliwa jest legalizacja spornego budynku gospodarczego i dlatego uchylił decyzję Starosty z dnia [...] r. oraz orzekł o odmowie udzielenia pozwolenia na jego użytkowanie. Jednak wymienione powyżej decyzje Głównego i Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego uchylone zostały przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia maja 2003r.,. Oznacza to, że w chwili obecnej przestały istnieć rozstrzygnięcia stanowiące postawę wydania zaskarżonej decyzji. W zaistniałej sytuacji należy uznać, że nadal nie zostało jednoznacznie wyjaśnione [...] wznieśli sporny obiekt. Jak już wcześniej wskazano ustalenie tej okoliczności ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, bowiem od tej daty zależy przepisy, której ustawy prawa budowlanego będą miały zastosowanie, czy z roku 1974, czy też z 1994. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że zaskarżona decyzja narusza przepisy art. 7 i 77 kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. W kwestii wykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 152 ww. ustawy, a o kosztach na podstawie przepisu art. 200.