SA/Sz 2198/02
PostanowienieWSA w Szczecinie2004-09-09
Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Grzegorz Jankowski, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego wniesiona po błędnym pouczeniu organu o braku możliwości odwołania, ale przed wyczerpaniem administracyjnych środków zaskarżenia, podlega odrzuceniu?Ratio decidendi
Skarga wniesiona do sądu administracyjnego bez wyczerpania administracyjnych środków zaskarżenia, nawet jeśli organ błędnie pouczył o braku takiej możliwości, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Błędne pouczenie nie otwiera drogi do wniesienia skargi do sądu, jednakże strona może złożyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jeśli zastosowała się do błędnego pouczenia.Stan faktyczny
E. R. złożyła wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Wojewody, która utrzymała w mocy postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia o uprawnieniach do ekwiwalentu za mienie pozostawione na byłych terenach Polski. Wojewoda odmówił wznowienia postępowania, błędnie pouczając o możliwości wniesienia skargi bezpośrednio do NSA. E. R. wniosła skargę do NSA (Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie), która została przekazana do WSA w Szczecinie. WSA uznał skargę za niedopuszczalną z powodu niewyczerpania administracyjnych środków zaskarżenia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Daria Ptak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 września 2004 r. sprawy ze skargi E. R. na decyzję Wojewody z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie odmowy wydania zaświadczenia dotyczącego posiadanych uprawnień do ekwiwalentu za mienie nieruchome pozostawione na byłych terenach Polski postanawia: odrzucić skargę
Pismem z dnia [...]. E. R. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wojewody z dnia [...]r Nr [...] utrzymującą w mocy postanowienie Starosty z dnia [...]r. odmawiające wydania zaświadczenia w sprawie uprawnień do ekwiwalentu za mienie pozostawione na byłych terenach Polski w związku z wojną 1939r.
Wojewoda po rozpatrzeniu wniosku, decyzją z dnia [...].Nr [...]wydaną na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa i art. 149 § 3 Kpa odmówił wznowienia postępowania zakończonego wyżej wskazaną decyzją ostateczną.
Wojewoda w swojej decyzji zawarł pouczenie, że stronie służy skarga bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego i wskazał warunki oraz termin jej wnoszenia.
W dniu [...]. do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie wpłynęła, złożona zgodnie z tym pouczeniem, skarga E. R. na decyzje Wojewody z dnia [...]. z wnioskiem o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji ostatecznej z dnia [...]r. jako niezgodnej z prawem.
Wojewoda odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1271 ze zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie mogła być merytorycznie rozpoznana przez Sąd, bowiem w sprawie wystąpiła przyczyna formalna, określona w art.58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ), powodująca konieczność odrzucenia tej skargi.
Mianowicie, w myśl art. 52 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (dalej określanej skrótem p.p.s.a.), a będącego odpowiednikiem art. 34 ust 1 i 2 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelny Sadzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm. ) obowiązującej w dacie wniesienia skargi do Sadu, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich ( § 1 ). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie iub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (§ 2).
Co do zasady postępowanie administracyjne, zgodnie z art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego, jest dwuinstancyjne. Uregulowane w Rozdziale 12 tego kodeksu postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną- stosownie do powyższej zasady ogólnej - również jest dwuinstancyjne także wówczas, gdy decyzję ostateczną, której dotyczy wniosek o wznowienie, wydał organ II instancji. Kodeks postępowania administracyjnego w kwestii tej bowiem nie czyni żadnego wyjątku. Decyzja wydana w oparciu o art. 149 § 3 Kpa jest rozstrzygnięciem stanowiącym nową sprawę w stosunku do tej, której dotyczyło podanie o wznowienie ( por. uchwała Sądu Najwyższego z 23.09.1993r., sygn. akt III AZP 16/93, OSNCP 1994, Nr 3, poz. 66). Jak z powyższego wynika, w zaskarżonej decyzji Wojewody zawarto, błędne pouczenie, bowiem od decyzji tego organu właściwego z mocy art.150 § 1 Kpa do rozpoznania w pierwszej instancji wniosku o wznowienie postępowania, służyło stronie (na zasadach ogólnych dotyczących wnoszenia środków odwoławczych), odwołanie (art.127 Kpa ) do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Skoro w I instancji decyzję wydał wojewoda, to stosownie do art. 17 pkt 2 Kpa, organem wyższego stopnia, do którego stronie służyło odwołanie, był minister właściwy w sprawie.
Skarga , która wniesiona została do Sądu bez wyczerpania administracyjnego toku instancji, to jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 p.p.s.a.
Błędne pouczenie zawarte w decyzji nie otwiera drogi do wniesienia skargi do sądu. Jednakże-zgodnie z art. 112 Kpa- błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sadu powszechnego lub skargi do sadu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Istnieje możliwość złożenia przez stronę wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, w terminie określonym w art. 58 § 2 Kpa, z jednoczesnym wniesieniem odwołania.
Z powyższych względów należało orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło