SA/Sz 2218/03

WyrokWSA w Szczecinie2005-12-21

Skład orzekający: Maria Mysiak, Stefan Kłosowski, Danuta Strzelecka-Kuligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy inwestorzy, będący adresatami decyzji nakazującej zaniechanie robót budowlanych, zachowują status strony w postępowaniu odwoławczym od tej decyzji, pomimo utworzenia wspólnoty mieszkaniowej i powołania jej zarządu?
Ratio decidendi
Inwestorzy, będący adresatami decyzji organu pierwszej instancji nakazującej zaniechanie robót budowlanych, zachowują status strony w postępowaniu odwoławczym, nawet jeśli utworzono wspólnotę mieszkaniową. Organ odwoławczy błędnie uznał niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych, podczas gdy właściwą formą rozstrzygnięcia w przypadku stwierdzenia niedopuszczalności odwołania z przyczyn podmiotowych jest postanowienie o umorzeniu postępowania odwoławczego.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził niedopuszczalność odwołań wniesionych przez inwestorów od decyzji nakazującej zaniechanie robót budowlanych, uznając, że stroną postępowania jest wspólnota mieszkaniowa, a nie poszczególni właściciele lokali. Inwestorzy zaskarżyli to postanowienie, argumentując, że są inwestorami i adresatami decyzji organu pierwszej instancji, a także podnosząc kwestie dotyczące nieważności aktów notarialnych i niezakończonej budowy.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdzono, że nie podlega ono wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak Sędziowie: Sędzia NSA Stefan Kłosowski /spr./ Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi J. C., H. W., F. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności środka odwoławczego w sprawie zaniechania dalszych robót budowlanych I. u c h y l a zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Zaskarżonym postanowieniem wydanym na podstawie art. 134 kpa Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził niedopuszczalność odwołań wniesionych przez [...] od wydanej na podstawie art. 51 ust.2 Prawa budowlanego decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] . nakazującej inwestorom zaniechanie dalszych robót związanych z budową zespołu sześciu domów mieszkalnych w zabudowie zwartej na działce nr [...] przy ul. [...] wraz z przyłączami: wodociągowym, elektrycznym, gazowym, kanalizacji sanitarnej i deszczowej, wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] . znak [...] , wydanej przez Wojewodę. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż "z materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji w postępowaniu administracyjnym, wynika, że właściciele lokal mieszkalnych /na podstawie aktów notarialnych/ przy ul. [...]w [...] utworzyli wspólnotę mieszkaniową i powołali zarząd do reprezentowania jej interesów, zgodnie z ustawą o własności lokali. Zatem stroną w tym postępowaniu jest Wspólnota Mieszkaniowa Mieszkańców ul. [...] , a nie właściciele poszczególnych lokali mieszkalnych". [...] oraz [...] zaskarżyli powyższe postanowienie skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jego uchylenie. Skarżący zakwestionowali stanowisko organu odwoławczego, iż nie przysługuje im status strony w postępowaniu odwoławczym od wydanej przez organ I instancji decyzji, skoro są oni inwestorami, a [...] Organ odwoławczy nie wziął po uwagę, iż przeprowadzone postępowanie wykazało, że roboty związane z budową przedmiotowych budynków wykonane zostały niezgodnie z pozwoleniem na budowę wobec czego zaświadczenia o odrębności lokali, potwierdzające zgodność powstających lokali z pozwoleniem na budowę poświadczają nieprawdę. Tym samym wszystkie czynności prawne, wykonane w oparciu o te zaświadczenia są nieważne; także akt notarialny w oparciu o który utworzona została wspólnota mieszkaniowa jak i powołany przez nią zarząd. W trakcie badania sprawy pominięto również fakty: - toczącego się postępowania sądowego dotyczącego unieważnienia w/w aktu notarialnego, o czym informowano organ II instancji, - budowa zespołu sześciu budynków mieszkalnych nie została zakończona i jest to nadal inwestycja, a prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane mają wszyscy jej współwłaściciele na równych prawach, a szczególnie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Odpowiadając na skargę i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skargę uznać należy za zasadną. Decyzja organu I instancji, od której skarżący wnieśli odwołanie, jako adresatów nakazanego w niej obowiązku wskazuje "inwestorów", a w rozdzielniku wymienia wszystkich inwestorów imiennie. Są wśród nich również skarżący. Z akt postępowania nie wynika, by decyzja ta /a zatem i wskazany w niej obowiązek/ została przeniesiona na wspólnotę mieszkaniową. W tej sytuacji zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu stanowisko organu odwoławczego, iż skarżący, będący inwestorami oraz adresatami decyzji organu I instancji, nakazującej im oraz pozostałym 20 inwestorom zaniechanie dalszych robót związanych z budową zespołu sześciu domów mieszkalnych w zabudowie zwartej, wobec utworzenia Wspólnoty Mieszkaniowej nie są stroną, jest błędne i nie są uprawnieni do wniesienia odwołania. Zgodnie art. 28 kpa stroną jest każdy, czyjego interesu lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Skoro odwołujący się byli adresatami nałożonego przez organ I instancji obowiązku zaniechania dalszych robót budowlanych, to tym samym są stroną postępowania, którego dotyczy wydana decyzja. Wydając zaskarżone postanowienie, stwierdzające niedopuszczalność odwołań, organ odwoławczy w ogóle nie wskazał na jakiej podstawie uznał, iż w postępowaniu dotyczącym, realizowanej budowy, na podstawie wydanego skarżącym pozwolenia, skarżących winien reprezentować zarząd wspólnoty mieszkaniowej, który zgodnie z ustawą o własności lokali reprezentuje właścicieli lokali, a nie inwestorów w procesie budowlanym, chyba, że wspólnota mieszkaniowa jest inwestorem. W tym jednak przypadku decyzja organu I instancji skierowana była do konkretnych, wymienionych imiennie inwestorów, w tym skarżących, określając ich obowiązek. W tej sytuacji nawet ewentualne późniejsze przeniesienie pozwolenia na budowę na wspólnotę mieszkaniową /na co zresztą organ odwoławczy się nie powołuje/ nie pozbawia adresatów decyzji organu I instancji, nakładającej na nich określone obowiązki lub określającej ich prawa, do wniesienia odwołania – zgodnie z art. 127 § 1 kpa. Podnoszone w sprawie zarówno przez skarżących uczestników jak też organ kwestie związane z utworzeniem wspólnoty mieszkaniowej i jej reprezentacji są bezprzedmiotowe. Należy też dodać, iż w przypadku stwierdzenia przez organ odwoławczy niedopuszczalności odwołania z przyczyn podmiotowych, właściwą formą załatwienia sprawy jest wydanie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego. Postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania na podstawie art. 134 wydaje się w przypadku jego niedopuszczalności z przyczyn przedmiotowych, a z przyczyn podmiotowych – tylko w przypadku wniesienia odwołania przez osobę nieposiadającą zdolności do czynności prawnych. Zaskarżone postanowienie wydane zostało zatem z naruszeniem prawa tj. art. 134 w związku z art. 28 kpa, które to naruszenie niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy, wobec czego postanowienie to podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/. Orzeczenie w pkt II oparte jest na art. 152 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło