SA/Sz 2233/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Zaremba Sędziowie: Sędzia NSA Zofia Przegalińska/spr./ Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk Protokolant Anna Malinowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2004r. sprawy ze skargi P. "O" na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych o d d a l a skargę Zaskarżonym postanowieniem wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 123 i art. 144 ustawy zdania 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego /tekst jedn. Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm./ oraz na podstawie art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /tekst jedn. Dz.U. z 2002r. Nr 110, po. 968/, Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej Nr [...] z dnia [...]. w sprawie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych w łącznej kwocie [....] zł "O" . Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Urząd Celny , będąc organem egzekucyjnym w rozumieniu przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zakresie egzekucji należności z tytułu podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego od importu towarów, na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...], wszczął egzekucję administracyjną w stosunku do P."O" SA z siedzibą w [....]. Obowiązek objęty w/w tytułami wykonawczymi dotyczył podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego wynikających z jednolitych dokumentów administracyjnych SAD o numerach [...] z dnia 12 sierpnia 1997r. oraz [...] z dnia [...]. W celu wyegzekwowania należności organ egzekucyjny zastosował egzekucję z wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego K. w Banku [...]. Dyrektor Izby Celnej w dniu [...]. wydał postanowienie Nr [...] w sprawie kosztów egzekucyjnych, w których stwierdzono powstanie kosztów egzekucyjnych i kosztów upomnienia w związku z podjęciem czynności egzekucyjnych oraz zarachowano z wpłaty dłużnika zajętej wierzytelności kwotę [...] zł na poczet kosztów egzekucyjnych i kosztów upomnienia. Na skutek zażalenia P. "O" Dyrektor izby Skarbowej postanowieniem Nr [...] z dnia [...]. uchylił zaskarżone postanowienia i orzekł o obciążeniu strony kosztami egzekucyjnymi za czynności egzekucyjne dokonane na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...] - opłata manipulacyjna [...] zł, - opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego [...] zł [...]- opłata manipulacyjna [...] zł, - opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego [...] zł. Pismem z dnia 29 maja 2002r. P. "O" SA złożył wniosek o umorzenie w całości lub w części kosztów egzekucyjnych twierdząc, że zobowiązany nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej, a nadto jak stwierdzono we wniosku za umorzeniem kosztów egzekucyjnych przemawia ważny interes publiczny. Podniesiono też w uzasadnieniu wniosku, że koszty egzekucyjne w kwocie przekraczającej [...] zł nie mogą zostać poniesione przez P. "O" bez uruchomienia kosztownych kredytów. Według stanowiska zawartego we wniosku koszty egzekucyjne dotyczą postępowań egzekucyjnych wszczętych i prowadzonych z naruszeniem prawa i że są rażąco wysokie w stosunku do rzeczywistych kosztów poniesionych w sprawie. Dyrektor Izby Celnej odmówił umorzenia kosztów egzekucyjnych i opłaty manipulacyjnej postanowieniem z dnia 4 lipca 2002r. z tej przyczyny, że zostały one naliczone zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 4 lipca 1990r. w sprawie opłat za czynności egzekucyjne oraz sposobu przeprowadzenia publicznej licytacji i trybu postępowania przy przechowywaniu i egzekucyjnej sprzedaży niektórych rodzajów ruchomości /Dz.U. Nr 47, poz. 282 ze zm./. Odmowa umorzenia było również spowodowane tym, że P. "O" jest podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą na własny rachunek, nastawionym na zysk i w związku z tym ważny interes publiczny nie może być przesłanką, która przemawiałaby za umorzeniem kosztów egzekucyjnych. Dodatkowo organ egzekucyjny wskazał, że gdyby strona wykonała powyższy obowiązek, to nie zachodziłaby konieczność zastosowania środka egzekucyjnego w postaci zajęcia rachunku bankowego i naliczenia kosztów egzekucyjnych. W zażaleniu na powyższe postanowienie podniesiono zarzut naruszenia art. 64e § 1 i § 2 pkt 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 77, art. 77 § 1, art. 124 § 2, art. 107 § 3 w związku z art. 126 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W zażaleniu podniesiono, że organ egzekucyjny w ogóle nie rozważał możliwości umorzenia kosztów egzekucji w oparciu o przepis art. 64e § 2 pkt 1 tj. w przypadku gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej. Za umorzeniem kosztów egzekucyjnych jak podano we wniosku z powodu ważnego interesu publicznego przemawiają takie okoliczności jak przekazanie już w 1997r. na kontro Agencji Celnej całości żądnych przez organ celny kwot z poleceniem ich wpłaty do urzędu celnego, wystąpienie rażących dysproporcji pomiędzy pobranymi kosztami egzekucyjnymi, rzeczywistymi kosztami działania organu egzekucyjnego. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie stwierdził, że przepisy ustawy egzekucyjnej zawierają podstawę do zastosowania ulgi w zapłacie kosztów egzekucyjnych tj. art. 64e § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym na zasadzie uznania administracyjnego. Umorzenie może być zastosowanie jeżeli zobowiązany nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej, za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny albo jeśli ściągnięcie kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej strona we wniosku nie wykazała okoliczności przemawiających za umorzeniem kosztów egzekucyjnych z powodu ważnego interesu publicznego. Szczegółowo stanowisko zostało omówione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że z dniem 1 stycznia 2004r. na podstawie art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/ w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który stosownie do art. 97 w/w ustawy właściwy jest do orzekania w sprawach, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego i postępowanie nie zostało zakończone przed dniem 1 stycznia 2004r., stosując przepisy ustawy z 30 sierpnia 2002r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/. Skarga nie jest zasadna. Zastosowanie ulgi, w postaci umorzenia kosztów egzekucyjnych następuje w drodze postanowienia o charakterze uznania administracyjnego. Jeżeli zachodzą przesłanki uzasadniające jej zastosowanie organ egzekucyjny może. Ale nie musi zastosować ulgę. Tego typu rozstrzygnięcie w przypadku negatywnego załatwienia wniosku o umorzenie, uchylający się w zasadzie od kontroli od względem ich zgodności z prawem materialnym. Kontrola sądowa uznania administracyjnego jest ograniczona z uwagi właśnie na to, że uznanie dotyczy z reguły jedynie materialnoprawne strony działania organu. Sąd administracyjny może kontrolować zgodność decyzji z przepisami kompetencyjnymi i proceduralnymi. Chodzi bowiem o to czy wyjaśniono i wzięto pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i prawne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, a więc czy stworzono dostateczne warunki do podjęcia rozstrzygnięcia sprawy, objętego uznaniem. W interesie strony leży zatem podanie do wiadomości organów wszystkich istotnych okoliczności sprawy i dopilnowanie ich utrwalenia w dokumentach. Ocena czy w określonej sytuacji zachodzi przypadek ważnego interesu publicznego uzasadniającego zastosowanie ulgi stanowi jedynie przesłankę do rozważenia takiej możliwości ale samo przez się nie zobowiązuje organu do wydania pozytywnego dla wnioskodawcy rozstrzygnięcia. Organ wydający niekorzystne dla strony rozstrzygnięcie ze sfery uznania administracyjnego ma obowiązek wykazania w uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia, dlaczego nie załatwiono sprawy w sposób zgodny z żądaniem. Te warunki zostały przez organ w niniejszej sprawie spełnione. Z tych przyczyn w ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza prawa dlatego, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.