SA/Sz 224/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA G. Jankowski (spr.), Sędziowie NSA K. Grzegorczyk-Meder, M. Kowalewska, Protokolant E. Wójtowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 8 lutego 2004r. sprawy ze skargi M. i E. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu /. u c h y i a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...]z dnia [...]. Nr [...]w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu ii. orzeka, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu lii. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących M. i E. Z. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Decyzją z dnia [...] Wójt Gminy na podstawie art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 7 lipca 1994r. /Dz.U. nr 89,. poz.. 139 ze zm./ odmówił M. i E. Z. ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczo-mieszkalnego z oborą [...]z przyłączami na działce nr [...] w [...]. Zgodnie z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego gminy [...] zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy w [...]z [...]. teren działki objętej wnioskiem oznaczony jest symbolem [...] i jest to teren obejmujący łąki i pastwiska. Działka objęta wnioskiem posiada powierzchnię [...]ha, a inwestor wykazał, że grunt zakupił w celu prowadzenia gospodarstwa rolnego. Zdaniem organu art. 3 ustawy z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym gwarantuje każdemu kto ma tytuł prawny do gruntu prawo swobodnego dysponowania nim, a ograniczenia mogą wynikać jedynie z obowiązujących przepisów prawa oraz zasad współżycia społecznego. Powyższa działka usytuowana jest na terenie [...] tj. łąki i pastwiska, a gospodarowanie nimi podlega rygorom przewidzianym w przepisach ustawy z 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych /Dz.U. Nr 16, poz. 78 ze zm./, które nakazują ograniczać przeznaczenie gruntów rolnych i leśnych na cele nierolne i nieleśne. Wprawdzie inwestor wykazał, że zamierzenie inwestycyjne jest opłacalne lecz wniosek obejmuje teren o powierzchni [...] m2. Zważywszy na wspomniany wcześniej przepis ochrony gruntów rolnych należy mieć na uwadze czy na określonym gruncie w każdym przypadku i czasie istnieje możliwość prowadzenia gospodarstwa rolnego jako zorganizowanej całości. Organ przywołuje wyrok Sądu Najwyższego mówiący, że gospodarstwem rolnym jest jednostka gospodarcza zorganizowana na nieruchomości roinej o takim obszarze, że możliwe jest prowadzenie działalności wytwórczej przeznaczonej na zbyt. W odwołaniu od decyzji M. i E. Z. podnieśli, że w myśl art. 461 kodeksu cywilnego nieruchomościami rolnymi są grunty, które są lub mogą być wykorzystane do prowadzenia działalności wytwórczej w rolnictwie w zakresie produkcji roślinnej i zwierzęcej, nie wyłączając produkcji ogrodniczej, sadowniczej, rybnej jak również wchodzące w skład gospodarstwa rolnego grunty pod budynkami mieszkalnymi i grunty niezbędne do korzystania z tych budynków są też nieruchomościami rolnymi. Wskazali też na art. 553 kodeksu cywilnego, który za gospodarstwo rolne uważa grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią iub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą. M. i E. Z. uważają też, że żaden przepis z wymienionych nie określa normy obszarowej dla gospodarstw rolnych a ograniczenia prawa do swobodnego dysponowania przedmiotową działką mogą wynikać jedynie z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jako prawa miejscowego. Ustalenie przeznaczenia terenu w planie zagospodarowania przestrzennego jako gruntu rolnego nie jest samo przez się zakazem zabudowy służącej wyłącznie produkcji rolnej oraz budynków mieszkalnych. Ponadto skarżący przywołali też w odwołaniu uchwałę NSA z 11 maja 1998r. OPK 40/97 ONSA 98/4, która stanowi, że zamierzenie budowy obiektów służących do produkcji rolniczej na terenie, którego przeznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego zostało ustalone jako grunty rolne nie jest sprzeczne z tym planem w rozumowaniu art. 43 ustawy z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym, jeżeli plan nie wprowadza zakazu takiej zabudowy terenu. Decyzją z [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 40 ust.1 ustawy z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. Nr 15, poz. 136 ze zm./ utrzymało w mocy decyzję pierwszej instancji. Organ II instancji ustalił, że M. i E. Z. wystąpili o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji: budowa budynku gospodarczo-mieszkalnego z oborą [...]i z przyłączeniami na działce nr [...] obręb [...]o pow. [...]m2, w tym część mieszkalna ok. [...], obora [...] i część gospodarcza ok. [...] m2. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło w całości argumenty Wójta Gminy [...]i przywołało wyrok Sądu Najwyższego I! CKN 1067/98 OSP 2001/2/27, w którym Sąd stwierdził, że gospodarstwem rolnym jest jednostka gospodarcza zorganizowana na nieruchomości rolnej o takim obszarze, że możliwe jest prowadzenie działalności wytwórczej przeznaczonej na zbyt. Ponadto organ stwierdził, że z załączonej do sprawy mapki ewidencyjnej wynika, że wcześniej dokonano podziału większego obszaru gruntów rolnych na [...] mniejsze działki, każda z dostępem do drogi i stąd jest oczywiste, że powstały typowe działki budowlane, a nie działki w celu powstania [...] gospodarstw rolnych. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik skarżących wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zarzucił naruszenia art. 40 ust.1 ustawy z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przez przyjęcie, iż na gruncie skarżących nie jest możliwe prowadzenie gospodarstwa rolnego. Nadto pełnomocnik zarzucił naruszenie art. 7 kpa przez przyjęcie całkowicie dowolnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Przedłożony plan produkcji ewidentnie wykazał opłacalność hodowli. Zdaniem pełnomocnika organ przeprowadził szereg dywagacji na temat charakteru przedmiotowego gruntu a nie odniósł się do przedstawionych dowodów. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sad Administracyjny uznał, co następuje: Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji prowadzona na podstawie art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/ wykazała, że skarga jest zasadna. W ocenie Sądu organy obu instancji nie potrafiły uzasadnić odmownych decyzji. Uzasadnienie organu administracji nie może byś sferą przypuszczeń, sugestii i odwoływać się do ogólnych postulatów i zasad. W myśl art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie prawne to wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zdaniem Sądu elementów tych brak w uzasadnieniu decyzji tak Wójta Gminy [...]jak i Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a to z kolei uniemożliwia skarżącym prawidłową obronę swoich racji, a Sądowi utrudnia ocenę trafności rozstrzygnięć organów. Nie jest trafne przywołanie przez organ I instancji art. 3 ust.1 ustawy z 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, który nakazuje ograniczyć przeznaczenie gruntów rolnych i leśnych na cele nierolne i nieleśne, gdyż skarżący wystąpili o warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy budynku gospodarczego i mieszkalnego wraz z oborą [...]. W ocenie Sądu także wspomniany wyrok Sądu Najwyższego sygn. akt SN II CKN 1067/98 OSP 2001/2/27, w którym Sąd ten rozważa kwestie dotyczące gospodarstwa rolnego, jego definicji i kryterium opłacalności nie stanowi wystarczającego argumentu, który uzasadniałby wydanie odmownych decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla skarżących. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie może też posługiwać się w uzasadnieniu decyzji przypuszczeniem o tym, że oczywistym jest powstanie typowych działek budowlanych na skutek podziału większego obszaru gruntów rolnych na [...] mniejsze działki. Organy obu instancji wydawały odmowne decyzje wtedy gdy zmieniona już była treść art. 43 ustawy z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Po 15 marca 2001 r. przepis tego artykułu stanowił, że nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jeżeli organy stwierdziły, że nie ma zgodności pomiędzy planowanym przedsięwzięciem pp. Z., a przepisami prawa i zapisami planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego [...]. przez Radę Gminy [...]to powinny wskazać normy prawa, które uniemożliwiają wydanie pozytywnych decyzji i odnieść się do zapisów planu w tej sprawie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z 30 sierpnia 2002r, o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił decyzje organów obu instancji i orzekł na podstawie art. 152 tej ustawy, że uchylone decyzje nie mogą być wykonywane, a nadto orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 200 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.