SA/Sz 2326/03
WyrokWSA w Szczecinie2005-04-14
Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Stefan Kłosowski, Iwona Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyjęcia oferty pracy z powodu zbyt niskiego wynagrodzenia, przy jednoczesnym braku wyjaśnienia przez organ kwestii czasu dojazdu do pracy i stanu zdrowia bezrobotnego, może stanowić podstawę do orzeczenia o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracyjne nie wykazały, iż przedstawiona oferta pracy była "odpowiednim zatrudnieniem" w rozumieniu ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ponieważ nie wyjaśniono kwestii stanu zdrowia bezrobotnego oraz czasu dojazdu do miejsca pracy. Brak wystarczającego wyjaśnienia tych okoliczności, a także kwestii związanych z negocjacją warunków pracy, uniemożliwia stwierdzenie, że odmowa przyjęcia oferty była nieuzasadniona i stanowiła podstawę do utraty prawa do zasiłku. W związku z tym, sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona, a decyzje organów zostały wydane z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o utracie przez L. A. prawa do zasiłku dla bezrobotnych na okres 90 dni, z powodu odmowy przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia. L. A. odmówił przyjęcia oferty pracy, argumentując, że proponowane wynagrodzenie (800 zł brutto) jest nieadekwatne do wykonywanej pracy, kosztów dojazdu i jego sytuacji życiowej. Organy administracyjne uznały odmowę za nieuzasadnioną, powołując się na minimalne wynagrodzenie i fakt posiadania przez skarżącego odpowiednich kwalifikacji. L. A. w skardze do sądu administracyjnego zarzucił naruszenie przepisów KPA, w tym brak wyjaśnienia jego rzeczywistej woli oraz nieudostępnienie pełnej oferty pracy i niepoinformowanie o możliwości negocjacji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędziowie: Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędzia NSA Iwona Tomaszewska /spr./ Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi L. A. na decyzję Wojewody [...] z dnia[...] ., Nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych I. u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia[...] . Nr [...] II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu
Starosta [...] decyzją z dnia[...] ., na podstawie art.27 ust.1pkt 2, ust.2 pkt 1 i art.6 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /tekst jedn. Dz.U. z 2003r. Nr 58, poz.514/ oraz art. 104 kpa - orzekł o utracie przez L. A. prawa do zasiłku od dnia 9 października 2003 na 90 dni.
Organ I instancji w uzasadnieniu wskazał, że prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który bez uzasadnionej przyczyny odmówił przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia. L. A. w dniu [...] r.odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia, dlatego orzeczono jak w sentencji.
W odwołaniu od tej decyzji L. A. zarzucił, że organ I instancji bezpodstawnie pozbawił go prawa do zasiłku, gdyż organ ten nie dysponuje żadnym pisemnym oświadczeniem o odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia. Odwołujący się przyznał, że na wezwaniu z dnia [...] r. napisał "Propozycja pracy 800 zł w/w suma jest nie adekwatna na utrzymanie pracy", a w krótkim uzasadnieniu nie odmówił przyjęcia pracy lecz polemizował odnośnie wysokości wynagrodzenia. Wyraził też zdziwienie, że wpis dokonany przez pośrednika pracy M.L. został zamieszczony pod jego nieobecność, po zakończeniu rozmowy, o czym dowiedział się po otrzymaniu kopii w brzmieniu "odmowa pracy". Wskazał, że nie udostępniono mu kopii oferty pracy ani też nie przedstawiono pracodawcy oraz uniemożliwiono możliwość podjęcia negocjacji warunków pracy. Wyjaśniał ponadto, że stawił się na rozmowę dot. propozycji pracy, podczas której zaproponowano mu pracę za 800 zł brutto stwierdził, że nie jest to kwota adekwatna do wykonywanej pracy i sytuacji w jakiej się znajduje. Z rozmowy bowiem wynikało, że oferta dotyczyła miejscowości oddalonej od [...] o kilkadziesiąt kilometrów. Podczas rozmowy nie odmówił przyjęcia oferty pracy, lecz miał zastrzeżenia co do wynagrodzenia, z uwagi na to, iż jak wyliczył dojazdy do miejsca pracy pochłonęłyby ok. 170 zł, a wynagrodzenie netto wyniosłoby ok. 600 zł. Po odliczeniu kosztów dojazdu pozostała kwota ok. 430 zł nie wystarczyłaby nawet
na opłacenie mieszkania, a na utrzymaniu ma troje dzieci. Z tych względów wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Wojewoda [...] decyzją z dnia[...]., na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 27 ust.1 pkt 2; ust.2 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /tj. Dz.U. z 2003r. Nr 58, poz. 514 ze zm./, po rozpatrzeniu dowołania L. A., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy ustalił, że L. A. jest z zawodu [...] i w dniu [...]r. zarejestrował się w PUP w [...] jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku od dnia[...] .
W dniu [...] . firma [...] w [...] zgłosiła do urzędu pracy zapotrzebowanie na zatrudnienie bezrobotnych na stanowiska: murarza, cieśli budowlanego i betoniarza zbrojarza. W dniu [...] . zorganizowano spotkanie pracodawcy z bezrobotnymi posiadającymi wymagane zawody. Rozmowy te odbywały się w obecności pracodawcy, kierownika działu, pośrednika pracy i bezrobotnego. W trakcie rozmowy z pracodawcą, na przedstawione warunki pracy na stanowisku [...] , L. A. nie wyraził zgody stwierdzając, że proponowane wynagrodzenie nie jest adekwatne do wykonywanej pracy. W tych okolicznościach bezrobotny został poproszony o pisemne uzasadnienie odmowy przyjęcia propozycji pracy, w którym podał, że ostatnio pracując w PKS jako [...] zarabiał [...] zł. Oświadczenie to, w którym bezrobotny nie podnosił innych powodów, zostało potraktowane jako odmowa podjęcia pracy nieuzasadniona, gdyż propozycja pracy /wbrew temu co podał w uzasadnieniu/ była zgodna z obowiązującymi przepisami art. 2 ust.1 pkt 11 ustawy, a bezrobotny w czasie rozmowy nie wykazał zainteresowania ofertą pracy, a tym samym podjęciem zatrudnienia.
Organ odwoławczy zwrócił też uwagę na przepis art. 6b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i wskazał, że w pierwszej kolejności, gdy urzędy pracy posiadają dla danego bezrobotnego propozycję odpowiedniego zatrudnienia to kierują go do pracy, a dopiero w drugiej kolejności, kiedy takiej propozycji brak, wypłacają bezrobotnemu zasiłek.
W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy przytoczył definicję odpowiedniego zatrudnienia określoną w art. 2 ust.1 pkt 11 ustawy o zatrudnieniu i
przeciwdziałaniu bezrobociu i wskazał, że z zebranych dowodów w sprawie wynika, że L. A. oprócz kwalifikacji w zawodzie [...] posiada długoletni staż pracy w tym zawodzie. Skoro tak, to należało uznać, że odmowa przyjęcia propozycji pracy motywowana niskim wynagrodzeniem tj. 800 zł nie może być uznana za uzasadnioną. Proponowane bowiem wynagrodzenie to wynagrodzenie minimalne, jakie zgodnie z ustawą z 10 października 2002r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę /Dz.U. Nr 200, poz. 1679/ od dnia 1 stycznia 2003r. może pracodawca dać zatrudnionemu pracownikowi.
W tych okolicznościach organ odwoławczy uznał, że skoro propozycja pracy była odpowiednia, a odmowa jej przyjęcia nieuzasadniona, to organ I instancji zgodnie z art. 27 ust.1 pkt 2 i ust.2 pkt 1 ustawy, zasadnie orzekł o utracie prawa do zasiłku od dnia [...] r. na okres [...] dni.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego L. A. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.
Skarżący zarzucił, że decyzja została wydana z naruszeniem art. 8 i 9 kpa, gdyż jak napisał "skutki przekroczenia uprawnień służbowych przez pracowników Rejonowego Urzędu Pracy, a mianowicie M.L. przerzucono na Obywatela". Zdaniem skarżącego pośrednik urzędu pracy polemikę odnośnie wysokości wynagrodzenia uznał za odmowę przyjęcia propozycji pracy tym samym potraktował skarżącego jako osobę "niższego rzędu" lub ubezwłasnowolnioną.
Organ I instancji nie dysponuje żadnym oświadczeniem skarżącego o odmowie przyjęcia zatrudnienia. Pośrednik RUP w [...] nie pouczył skarżącego o wymaganej prawem formie oświadczenia tj. nie żądał od bezrobotnego sprecyzowania swojego stanowiska oraz nie pouczył o takim uprawnieniu jego osoby, co stanowi obrazę art. 63 § 1 kpa.
O tym, jaki charakter ma pismo strony, decyduje sama strona. Jeśli charakter wniesionego pisma budzi wątpliwości, organ administracyjny ma obowiązek wyjaśnić rzeczywistą wolę strony. Organ ma przy tym na podstawie art. 9 kpa, obowiązek czuwania nad tym, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu powinien, udzielić jej w razie potrzeby niezbędnych wyjaśnień i wskazówek /wyrok NSA z dnia 17 września 1992r., II SA 949/92/.
Skarżący zarzucił ponadto, że nie udostępniono mu do podpisania, ani też w celu zapoznania się, pełnej oferty pracy co miało wpływ na podjęcie ostatecznej decyzji . Nie został też poinformowany o terminie podjęcia ostatecznej decyzji dot. przyjęcia, bądź odmowy przyjęcia oferty pracy. Nie było także mowy o negocjacji warunków pracy ani też możliwości poruszenia kwestii dojazdu do pracy, /kto ma te koszty ponosić, czy ponosi je bezrobotny/.
Wojewoda Zachodniopomorski odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej P.p.s.a./.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych w art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), doprowadziła do stwierdzenia, że skarga w aktualnym stanie sprawy jest zasadna, chociaż nie wszystkie wywody L. A. są trafne.
Sąd uznał za nieprzekonywające wywody skargi wskazujące na nie wyjaśnienie przez organy rzeczywistej treści oświadczenia skarżącego złożonego w urzędzie pracy w dniu [...] . Zauważyć należy, że z przedłożonych sądowi akt administracyjnych wynika, że skarżący był pouczony o prawach i obowiązkach osoby bezrobotnej /vide k.22/, a nadto pierwsza rejestracja jako osoby bezrobotnej miała miejsce w [...] r., co świadczy o dużym doświadczeniu w kontaktach z urzędem pracy.
Podzielając zatem stanowisko organów administracyjnych co do oceny oświadczenia skarżącego złożonego w dniu[...] ., że nie wyraża zgody na przedstawioną ofertę pracy, Sąd w aktualnym stanie sprawy uznał jednak, że skarga nie może zostać oddalona.
Zgodnie z art. 134 P.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i może uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które przytoczyła strona skarżąca i taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 27 ust.1 pkt 2 i ust.2 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /tj. Dz.U. z 2003r. Nr 58, poz. 514 ze zm./. Zgodnie z art. 27 ust.1 pkt 2 - prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia, szkolenia, wykonywania prac interwencyjnych lub robót publicznych.
Bezrobotnemu, o którym mowa w ust.1,spełniającemu warunki określone w art. 23 zasiłek przysługuje, po okresie [...] dni - w przypadku wymienionym w ust.1 pkt 2 /art. 27 ust.2 pkt 1 ustawy/.
Z przepisu tego wynika zatem, że przesłanką orzeczenia o utracie prawa do zasiłku na okres 90 dni, jest odmowa przyjęcia odpowiedniego zatrudnienia w rozumieniu definicji ustawowej zawartej w art. 2 ust.1 pkt 11 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Stosownie do art. 2 ust.1 pkt 11 tej ustawy "odpowiednie zatrudnienie" - oznacza to, zatrudnienie, do którego bezrobotny ma wystarczające kwalifikacje lub może je wykonywać po uprzednim szkoleniu, jego stan zdrowia pozwala mu na wykonywanie tego zatrudnienia, a łączny czas dojazdu do miejsca zatrudnienia i z powrotem środkami komunikacji publicznej nie przekracza 3 godzin.
Z treści powyższych przepisów wynika bezspornie, że warunkiem zastosowania art. 27 ust.1 pkt 2 i ust.2 pkt 1 ustawy, jest zebranie materiału dowodowego niezbędnego do ustalenia powyższych okoliczności. Tylko bowiem wówczas, możliwe będzie wykazanie, że bezrobotnemu przedstawiono ofertę odpowiedniego /a nie jakiegokolwiek/ zatrudnienia.
W rozpoznawanej sprawie, organy orzekające skupiły się nad kwestią odmowy przyjęcia oferty pracy co jest niewystarczające do pozbawienia bezrobotnego prawa do zasiłku na podstawie art. 27 ust.2 pkt 1 ustawy.
W ocenie Sądu, organy nie wyjaśniły i nie wykazały zaistnienia okoliczności, w świetle których istniałyby podstawy do przyjęcia, że oferta pracy firmy [...] w [...] była "odpowiednim zatrudnieniem" w rozumieniu art. 2 ust.1 pkt 11
ustawy. Dlatego co najmniej przedwczesne jest twierdzenie, że skarżący odmówił przyjęcia "odpowiedniego zatrudnienia" .
Z dotychczas zebranych dowodów w sprawie wynika tylko tyle, że skarżący posiada wyuczony zawód betoniarza zbrojarza, firma [...] w [...] zgłosiła wolne miejsca zatrudnienia na stanowisku murarz, cieśla budowlany, [...] oraz to, że za pracę na stanowisku betoniarz-zbrojarz wynagrodzenie miało wynosić brutto [...] zł miesięcznie.
Nie wyjaśniono zatem, czy stan zdrowia skarżącego pozwalał mu na wykonywanie tego zatrudnienia oraz czy łączny czas dojazdu do miejsca zatrudnienia i z powrotem środkami komunikacji publicznej nie przekracza 3 godzin.
Wobec tego Sąd uznał, że sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona, a wydanie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nastąpiło z naruszeniem art. 7 i 77 kpa.
W tych okolicznościach Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło