SA/Sz 2330/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz (spr.), Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk, Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska, Protokolant Anna Malinowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi Spółki z o.o. "A." w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za okres od stycznia do maja 2002 roku o d d a l a skargę Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Wójt Gminy działając na podstawie art. 21 § 1, § 3 i § 4, art. 47 § 3, art. 51 § 2, art. 53 § 1 § 4 w związku z art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa / Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zm./, art. 2 ust 1 pkt 1, art. 3 ust 1 pkt 1 i 3, art. 5 ust. 1 pkt 2 i 6, art. 6 ust 8 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych / t.j. z 2002 r. Dz. U. Nr 9, poz. 84/, i uchwały Nr [...] Rady Gminy z dnia [...] r. w sprawie określenia stawek od nieruchomości na 2002 r. oraz wprowadzenia zwolnień w tym podatku określił "A." Spółce z o. o. Zakład Pracy Chronionej w W. wysokość zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości I do V raty za rok 2002 w kwocie [...] złotych wraz z odsetkami na dzień wydania decyzji w kwocie [...] złotych. W uzasadnieniu tym organ ten wskazał, że decyzją z [...] r. znak [...] Pełnomocnik Rządu d/s Osób Niepełnosprawnych stwierdził, że "A." spółka z o. o. z siedzibą w W. spełniła warunki uprawniające do posiadania statusu zakładu pracy chronionej. Nieruchomość położona w D. przy ul. [...] wg tego organu nie korzysta ze zwolnienia z podatku od nieruchomości, mimo prowadzenia przez podatnika zakładu pracy chronionej, gdyż zwolnienie wynikające z art. 31 ust. 1 pkt 1 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych przewiduje zwolnienie z podatków wyłącznie pod warunkiem, że zostaną spełnione zasady określone w art. 28 ust. 2 tej ustawy. Decyzja przyznająca status zakładu pracy chronionej wskazuje miejsce lub miejsca, gdzie zakład prowadzi działalność, przez to nieruchomości wchodzące w jego skład. Zakład pracy chronionej zdaniem tego organu jest zwolniony od podatku od nieruchomości w stosunku do nieruchomości wymienionych w decyzji o nadaniu statusu zakładu pracy chronionej. Z decyzji wydanej przez Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych wynika, że podatnik swoją działalność prowadzi na nieruchomości położonej w W. Podatnik nie przedłożył decyzji rozszerzającej status zakładu pracy chronionej na nieruchomości położoną w D. Nie ma zatem podstaw do traktowania jako obiektu zakładu pracy chronionej nieruchomości służących prowadzenia innej działalności, w szczególności nieruchomości wydzierżawionych innym podmiotom. Od powyższej decyzji podatnik złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wnosząc o jej uchylenie w całości. Organowi podatkowemu I instancji zarzucono wydanie decyzji z naruszeniem przepisu art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, art. 31 ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych przez jego błędną interpretację oraz art. 13 § 1 pkt 1, art. 21 § 3 i 4, art. 47 § 3 i art. 53 § 4 Ordynacji podatkowej. Zdaniem podatnika fakt, że prowadzi on działalność gospodarczą w W. i D. nie oznacza, że występują dwa odrębne zakłady. Zwolnienie od podatków zakładów pracy chronionej obejmujące podatek od nieruchomości odnosi się również do nieruchomości i budynków lub ich części oddanych w najem przez zakłady pracy chronionej innym podmiotom. Warunkiem uzyskania omawianego zwolnienia od podatku od nieruchomości jest tylko posiadanie statusu zakładu pracy chronionej, a na zakres zwolnienia nie ma wpływu fakt wynajmowania nieruchomości lub ich części stanowiących własność zakładu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] r. Nr [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm./ utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ ten stwierdził, że prawidłowe jest stanowisko organu I instancji, że zwolnienie od podatków przewidziane w art. 31 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych jest zwolnieniem przysługującym prowadzącemu u zakład pracy chronionej wyłącznie w stosunku do nieruchomości bezpośrednio wykorzystywanych do prowadzenia działalności przez ten zakład. W dyspozycji tego przepisu wg tego organu wprowadzono nie tylko podmiotowe ale i przedmiotowe granice zwolnienia podatkowego, odnosząc je wyłącznie do tej zorganizowanej części mienia uprawnionego podmiotu, która stanowi zakład pracy chronionej. Decyzja przyznająca zakład pracy chronionej wskazuje nieruchomości, w których zakład ten prowadzi swoją działalność, a tym samym nieruchomości korzystające ze zwolnienia podatkowego w omawianym zakresie. Nie ma więc podstaw do objęcia zwolnieniem tych nieruchomości, które co prawda należą do podmiotu prowadzącego zakład pracy chronionej, ale nie wchodzą w skład prowadzonego zakładu pracy chronionej i z tego względu nie są objęte decyzją o przyznaniu statusu zakładu pracy chronionej. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, pełnomocnik skarżącego wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji zarzucił: naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 11 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84/ oraz art. 31 ust.1 pkt 1 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych /Dz. U. Nr 123, poz. 776/ przez opodatkowanie strony zwolnionej od podatku przez ustawodawcę, a także naruszenie art. 21 § 3 i 4, art. 47 § 3, art. 53 § 4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm./ przez ich zastosowanie w przypadku zwolnienia strony od podatku. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego powtórzył argumentację wskazaną w odwołaniu dodatkowo podnosząc, że to, iż skarżący prowadzi działalność gospodarczą w W. i w D. nie oznacza, że występują tutaj dwa odrębne zakłady. Ustawodawca nie wprowadził też zdaniem skarżącego ograniczenia zwolnienia w sytuacji wydzierżawienia, czy wynajmu nieruchomości stanowiących integralną część zakładu pracy chronionej. Wskazał na to, że zwolnienie od podatków ma w tym przypadku charakter podmiotowy. Pełnomocnik skarżącego powołał się przy tym na stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 5 sędziów z 22 stycznia 1996 r. sygn. akt VI SA 23/95 – ONSA z 1996 r. Nr 2, poz. 56 i w wyroku Sądu Najwyższego z 18 stycznia 1998 r. sygn. akt R IV 103-107/97. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne, na podstawie przepisów ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga nie jest zasadna, zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa. W sprawie skarżący jak i organy odmiennie interpretują treść art. 31 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych /Dz.U. Nr 123, poz. 776/. Organy bowiem twierdzą, że zwolnienie od podatków przewidziane w tym przepisie jest zwolnieniem podmiotowo-przedmiotowym, skarżący natomiast uważa, że zwolnienie to jest zwolnieniem podmiotowym. W uchwale 7 sędziów z 5 listopada 2001 r. sygn. akt FPS 7/01 Naczelny Sąd Administracyjny dokonując wykładni tego przepisu uznał, że podmiot /pracodawca/ prowadzący zakład prac chronionej jest zwolniony na podstawie art. 31 ust.1 pkt 1 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych /Dz. U. Nr 123, poz. 776 ze zm./ od podatku od nieruchomości tylko w stosunku do przedmiotu opodatkowania /art. 3 ust. 1 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz. U. Nr 9, poz. 31 ze zm./ wchodzącego w skład tego zakładu zgodnie z decyzją uprawnionego organu o przyznaniu statusu zakładu pracy chronionej (vide ONSA 2002/2/56). W uchwale tej mając na uwadze sformułowanie użyte w art. 31 ust. 1 wskazanej wyżej ustawy, że prowadzący zakład jest zwolniony między innymi od podatków "... w stosunku do tego zakładu" uznano, że wykładnia gramatyczna tego zapisu wskazuje, iż zwolnienie podatkowe zawężono przedmiotowo. Zwolnienia od podatków udzielono zakładowi pracy chronionej /lub zakładowi aktywizacji zawodowej/ tylko w stosunku do tego zakładu. A contario – podatki należne od prowadzącego zakład pracy chronionej, ale nie pozostające w związku z funkcjonowaniem tego zakładu, rozumianym jako prowadzenie działalności gospodarczej w warunkach określonych w art. 28 podlegają uiszczeniu na zasadach ogólnych. Oznacza to, że ustawodawca przewidział i dopuścił taką sytuację faktyczną, gdy podmiot, który uzyskał status zakładu pracy chronionej może prowadzić inne rodzaje działań w tym gospodarczych, wykraczające poza działalność tego zakładu, których przedmiot nie jest objęty zwolnieniem podatkowym. Celem zwolnienia od podatku przewidzianego w art. 31 ustawy było w drodze instrumentów o charakterze fiskalnym zapewnienie podmiotom, z natury rzeczy funkcjonującym w trudniejszych warunkach, wyrównanie szans w ich działalności, a tym samym chronienie istniejących miejsc pracy dla osób niepełnosprawnych i sprzyjanie tworzenie nowych. Warunki jakie musi spełniać zakład pracy, aby uzyskać status zakładu pracy chronionej świadczą o szczególnej dbałości o stworzenie osobom niepełnosprawnym takich miejsc pracy, które w pełni sprzyjają nie tylko samemu zatrudnieniu, ale także rehabilitacji zdrowotnej tych osób. Jako sprzeczne z tak zakreślonymi celami Sąd podejmujący uchwałę uznał bezwarunkowe zwolnienie od podatku od nieruchomości wszystkich budynków, budowli i gruntów wymienionych w art. 3 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. Nr 9, poz. 31 ze zm./ będących w posiadaniu przedsiębiorcy, który prowadzi zakład pracy chronionej. Ze względu na to, że brzmienie przepisu jak i cel unormowania ustawowego wskazują, że obecnie obowiązujące zwolnienie podatkowe określone w art. 31 ust.1 pkt 1 wskazanej wyżej ustawy ma charakter podmiotowo-przedmiotowy to podatnik zamierzający skorzystać ze zwolnienia ma obowiązek wykazać występowanie przesłanki podmiotowej /status zakładu pracy chronionej/ oraz przedmiotowej /związek pomiędzy przedmiotem opodatkowania, a działalnością gospodarczą prowadzonego zakładu pracy chronionej/, a organy podatkowe mają prawo badać te okoliczności na potrzeby podatków. Stanowisko wyrażone we wskazanej wyżej uchwale, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela. Nie budzi więc wątpliwości zdaniem Sądu uznanie przez organy podatkowe, że nieruchomość położona w D., nie objęta decyzją Pełnomocnika Rządu d/s Osób Niepełnosprawnych o przyznaniu statusu zakładu pracy chronionej. nie korzysta ze zwolnienia od podatku od nieruchomości za okres objęty decyzją wymiarową ze względu na brak przesłanki przedmiotowej. Stanowiska tego nie może zmienić przedstawienie przez pełnomocnika skarżącego na rozprawie kserokopii decyzji Wojewody z [...] r., z której wynika, iż nieruchomość położona w D. spełnia warunki określone w art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych. Decyzja ta została bowiem wydana w [...] r., a więc na dotyczy okresu objętego decyzją określającą skarżącemu zaległość podatkową. Nie ma więc ona znaczenia dla oceny zaskarżonej decyzji. Z akt podatkowych nie wynika też, by skarżąca na tę decyzję powoływała się w toku postępowania podatkowego. Wskazywane przez skarżącego na poparcie swego stanowiska orzeczenie Sądu Najwyższego i uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadły na tle poprzednio obowiązującej ustawy z 9 maja 1991 r. o zatrudnieniu i rehabilitacji zawodowej osób niepełnosprawnych /Dz. U. Nr 46, poz. 201 ze zm./ przewidującej w art. 20 ust. 1 podmiotowe zwolnienie od podatków zakładów pracy chronionej. Orzeczenia te wbrew temu co podnosi skarżący nie mają zatem odniesienia do przedmiotowej sprawy. Skargę jako niezasadną należało więc na podstawie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalić.