SA/Sz 2344/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczeciniew składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda (spr.), Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant Małgorzata Frej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2004r. sprawy ze skargi R. R., A. G., H. G., W. G., C. C. – następców prawnych M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nieodpłatnego przyznania własności działki oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 118 ust.1, 2 i 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1990r, o ubezpieczeniu społecznym rolników /Dz.U. z 1998r. Nr 7, poz. 25 ze zm./ utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że organ I instancji działając na podstawie porozumienia w sprawie powierzenia prowadzenia niektórych spraw należących do Starosty, odmówił M. G. nieodpłatnego przyznania prawa własności działki oznaczonej nr [...] o pow. [...] ha zabudowanej budynkiem gospodarczym, położonej w obrębie ewidencyjnym [...]. Organ ustalił, że decyzją z dnia [...] Naczelnik Gminy przejął na własność Skarbu Państwa, w zamian za świadczenia emerytalne, gospodarstwo rolne, przy czym do bezpłatnego użytkowania przyznano wnioskodawczyni [...] w budynku mieszkalnym oraz jedno pomieszczenie na opał w budynku gospodarczym. Organ ustalił również, że decyzją Wójta Gminy z dnia [...] przyznano wnioskodawczyni nieodpłatnie na własność działkę rolną Nr [...] o pow. [...] ha oraz działkę Nr [...] o pow. [...] ha zabudowaną budynkiem mieszkalnym. M. G. wnioskiem z dnia [...] zwróciła się o przyznanie prawa własności działki Nr [...] o pow. [...] ha zabudowanej budynkiem gospodarczym. W [...] z działki Nr [...] wydzielone zostały m.in. działki [...] i [...], na których usytuowany jest budynek gospodarczy. W [...] działkę Nr [...] o pow. [...] ha wraz z budynkiem nabyli od Skarbu Państwa K. i M. K., co w konsekwencji spowodowało, że sporny budynek gospodarczy położony jest na działce Nr [...] stanowiącej własność p.K. i na działce Nr [...] stanowiącej własność Skarbu Państwa. Zatem stanowi współwłasność Skarbu Państwa i osób trzecich. Prawo własności działki nie może być przyznane jeżeli naruszałoby prawa osób trzecich do działki i budynków. Nadto z powołaniem się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2000r. w sprawie SA/Sz 2141/98 wydany w przedmiocie przyznania nieodpłatnego własności działki w udziale do [...] wnioskodawczyni stwierdzono, że nie może być przyznany udział ułamkowy zarówno we współwłasności działki gruntu i udział w budynku gospodarczym. W odwołaniu do tej decyzji M. G. zarzuciła: 1/ rażące naruszenie art. 6 i 7 kpa poprzez zaniechanie jakichkolwiek czynności zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy i uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu strony, Sygn.akt SA/Sz 2344/01 2/ naruszenie art. 118 ust.3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż nie można przyznać na własność skarżącej działki Nr [...] wraz z częścią budynku gospodarczego, 3/ całkowite zignorowanie uwag Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z dnia 8 marca 2000r, sygn. SA/Sz 2141/98 dotyczących nieprawidłowości w stanie prawnym nieruchomości zabudowanej na działce [...] i [...] i nie zlikwidowanie tych nieprawidłowości przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Organ II instancji rozpatrując odwołanie uznał za niezasadne zarzuty w nim zawarte, Materialną podstawą rozstrzygnięcia jest art. 118 ust.3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, który wyłącza stosowanie art. 118 ust.1 i 2, jeżeli przyznanie własności narusza prawa osób trzecich do działki i budynku, o których mowa w tych przepisach. Taka sytuacja występuje w niniejszej sprawie, gdyż prawo współwłasności działki i budynku gospodarczego przysługuje Skarbowi Państwa i osobom trzecim. Nadto stwierdzono, że Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyroku z dnia 8 marca 2000r. uznał za nieuzasadnione przyznanie M. G. prawa własności działki, co do której Skarb Państwa nie jest jedynym właścicielem. Nieodpłatne przyznanie stronie jednego pomieszczenia w budynku gospodarczym będzie możliwe po ewentualnym zniesieniu współwłasności w drodze cywilnoprawnej, a w tej sprawie strona powinna się zwrócić do Starosty wykonującego zadania z zakresu gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. G. podtrzymała zarzuty zawarte w odwołaniu. Skarżąca podniosła, że błędne jest stanowisko organu I instancji, że przeszkodą w pozytywnym przyznaniu prawa własności działki gruntu wraz z samodzielnym lokalem użytkowym w budynku gospodarczym są prawa osób trzecich,. skoro prawa te są dotknięte wadami, które należy usunąć przez zniesienie niedopuszczalnej współwłasności. W toku postępowania sądowego M. G. zmarła, a udział w sprawie zgłosili następcy prawni R. R., A. G., H. G., W. G. i C. C., którzy nabyli spadek po zmarłej na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Kołobrzegu z dnia 20 października 2003r. sygn. akt I NS 133/03. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. 4 Sygn.akt SA/Sz 2344/01 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W sprawie będącej przedmiotem kontroli Sądu toczyło się postępowanie sądowo administracyjne zakończone wyrokiem z dnia 8 marca 2000r. SA/Sz 2141/98 uchylającym decyzję organu I i li instancji przyznającą nieodpłatnie na zasadzie odrębnej własności na rzecz M. G. jedno pomieszczenie o pow. [...]m2 w budynku gospodarczym w miejscowości [...] oraz udział do [...] w niewydzielonych częściach budynku gospodarczego, które nie służą wyłącznie do użytku M. G. i udział w tej samej części do działki gruntu [...] o pow. ogólnej [...] ha. W wyroku tym Sąd wskazał, że przedmiotem uwłaszczenia, o jakim jest mowa w art. 118 ust.2 ustawy z dni 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników nie może być udział we współwłasności nieruchomości, bowiem przedmiotem przyznania na własność w tym trybie może być tylko fizycznie wydzielona część działki. Nadto Sąd wskazał, że budynek gospodarczy położony jest na działce Nr [...] /stanowiącej własność Skarbu Państwa/ i na działce Nr [...] stanowiącej własność M. i K. K., co wyłącza na podstawie art. 118 ust.3 cyt. ustawy uwzględnienie wniosku M. G.. Z mocy art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Związane oceną prawną i jej konsekwencjami w postaci wskazań, co do dalszego toku postępowania, zawartymi w orzeczeniu sądowym może być wyłączone w razie istotnej zmiany /po wydaniu wyroku/ stanu faktycznego lub zmiany przepisów prawa, a także po wzruszeniu wyroku w drodze rewizji nadzwyczajnej. Ponieważ rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła zmiana stanu faktycznego ani prawnego spornej nieruchomości budynku gospodarczego położonego na działkach [...] i [...], organy administracji, związane oceną prawną wyrażoną w wyroku NSA zasadnie odmówiły nieodpłatnego przyznania prawa własności działki Nr [...] zabudowanej budynkiem gospodarczym. Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia skargi, należało orzec o jej oddaleniu na podstawie art. 152 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę -prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz. U. Nr 153, poz. 1271/.