SA/Sz 2364/03
WyrokWSA w Szczecinie2005-03-09
Skład orzekający: Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska, Sędzia NSA Krystyna Zaremba, Sędzia WSA Alicja Polańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej, spowodowane przeprowadzką siedziby spółki i odbiorem korespondencji przez osobę nieupoważnioną, może być uznane za nastąpione bez winy strony?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło z winy spółki. Przeprowadzka siedziby i potencjalne problemy z odbiorem korespondencji nie zwalniają spółki prawa handlowego z obowiązku należytego organizowania obsługi biurowo-administracyjnej i odbioru pism. Podniesienie zarzutu wadliwości doręczenia nie było uzasadnione, gdyż decyzja została odebrana przez osobę posługującą się pieczątką firmową i podpisującą się jako 'księgowa', co nie zostało skutecznie podważone jako odbiór przez osobę nieupoważnioną.Stan faktyczny
Spółka R.G. S.A. wniosła odwołanie od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej określającej zobowiązanie podatkowe za 2001 r. Odwołanie zostało wniesione po terminie, a Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem odmówił przywrócenia terminu do jego wniesienia. Spółka argumentowała, że uchybienie nastąpiło bez jej winy z powodu przeprowadzki i odbioru decyzji przez osobę nieupoważnioną. Organ odwoławczy i następnie WSA uznali, że spółka nie uprawdopodobniła braku winy.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Zaremba (spr.) Sędzia WSA Alicja Polańska Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2005 r. sprawy ze skargi R. G. Spółka Akcyjna w S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dot. podatku dochodowego od osób prawnych za 2001 r. o d d a l a skargę
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił R.G. S.A. z siedzibą w [...] zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za 2001 r. w wysokości [...] zł. Decyzja, w której zawarte było pouczenie, co do możliwości wniesienia odwołania w terminie 14 dni od daty jej doręczenia, została doręczona stronie [...]. Odbiór ww. decyzji potwierdziła własnoręcznym podpisem oraz pieczątką R. G. S.A. "A. C. księgowa". W dniu [...] (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) Spółka wniosła odwołanie od powyższej decyzji.
Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] Nr [...] (doręczonym stronie w dniu [...]), wydanym na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, który upłynął w dniu [...]. W dniu [...] skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, iż uchybienie terminowi do złożenia odwołania nastąpiło bez jej winy, bowiem do czasu otrzymania postanowienia o uchybieniu terminowi Spółka nie posiadała wiedzy o tym fakcie w miesiącu sierpniu 2003 r. zarząd firmy podjął uchwałę o zmianie siedziby Spółki z dotychczasowej mieszczącej się w [...], gmina [...] do S. przy ul. [...]. Przeprowadzka rozpoczęła się w dniu [...] i brali w niej udział wszyscy pracownicy R.G. S.A. w związku z tym korespondencję, która wpłynęła na adres starej siedziby w dniu [...] odebrała i pokwitowała pracownica Firmy "T. R. C." Spółka z o.o. z siedzibą w [...], A.C. zatrudniona na stanowisku sekretarki. Spółka podniosła, że osoba ta nie była upoważniona do odbioru korespondencji kierowanej do firmy, bądź jej pełnomocnika. Przesyłka zawierająca decyzję podatkową została przekazana pracownikowi R. G. S.A. w dniu [...] do S. z informacją, że w tym samym dniu pokwitowano jej odbiór pracownikowi poczty polskiej. Korespondencja została przyjęta na dziennik podawczy R. G. S.A. w S. z datą [...] z liczbą dziennika [...]. Ponadto Spółka podniosła, iż pracownica T. R. C. Sp. z o.o. nie poinformowała nikogo ze Spółki R. G. S.A., jak również pełnomocnika o faktycznej dacie wpływu i odbioru przesyłki. Jej zdaniem przeszkoda w złożeniu odwołania w terminie była od firmy niezależna i istniała, aż do dnia [...], tj. do dnia otrzymania postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzającego, iż odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu.
Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania wskazując na art. 162 Ordynacji podatkowej i zawarte w nim przesłanki konieczne do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, stwierdzając, że Spółka nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż decyzja z dnia [...] Nr [...] została doręczona w siedzibie Spółki, [...] i adresowana była na jej pełnomocnika, zgodnie z pełnomocnictwem z dnia [...] zatem podnoszenie, iż doręczono decyzję osobie nieupoważnionej nie jest uzasadnione, tym bardziej, iż A. C., która potwierdziła odbiór ww. decyzji, w okresie późniejszym również odbierała korespondencję kierowaną do Spółki, np. w dniu [...] i w dniu [...]. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż skarżąca jako spółka prawa handlowego działa przez swoje organy, na których spoczywa obowiązek należytego organizowania obsługi biurowo-administracyjnej. Ponadto organ odwoławczy zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej, w toku postępowania podatkowego, strona ma obowiązek zawiadomić organ podatkowy o każdej zmianie swego adresu, a organ odwoławczy powziął wiadomość o zmianie siedziby Spółki w dniu [...], z wniosku o przywrócenie terminu. W przypadku niedopełnienia powyższego obowiązku strona ponosi konsekwencje procesowe, określone w art. 146 § 2 Ordynacji podatkowej polegające na tym, że nie może podnieść zarzutu wadliwości doręczenia pisma dokonanego pod dawnym adresem.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie złożonej na powyższe postanowienie Spółka wnosi o jego uchylenie w całości. Skarżąca zarzuca rozstrzygnięciu rażące naruszenie art. 162 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, iż uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy powtarzając okoliczności zawarte we wniosku z dnia [...] i wskazując, iż Spółka dbając należycie o swój interes nie mogłaby sobie pozwolić na uchybienie terminowi określonemu w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ określone w decyzji zobowiązanie podatkowe jest jej zdaniem nienależne, a decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, właściwy do rozpoznania skargi z mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy prowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271, ze zm) zważył, co następuje:
W myśl art. 162 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej (Dz.U. Nr 137, poz. 926, ze zm) w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Kryterium winy jako przesłanka przywrócenia terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
W niniejszej sprawie należy stwierdzić, iż uchybienie terminu nastąpiło w wyniku zaniedbania Spółki, a nie w wyniku zaistnienia niemożliwych do przezwyciężenia przeszkód. Słusznie organ uznał, iż na Spółce prawa handlowego działającej przez swoje organy spoczywa obowiązek należytego organizowania jej obsługi biurowo-administracyjnej w tym odbioru korespondencji. Tak więc, zarząd Spółki powołany do prowadzenia spraw Spółki podejmując uchwalę o zmianie siedziby w sierpniu 2003 r. powinien prawidłowo zorganizować w tym okresie odbiór korespondencji. Przeprowadzka, w którą zaangażowani byli wszyscy pracownicy nie stanowi na pewno okoliczności zwalniającej z powyższego obowiązku. Sprawą wewnętrzną Spółki było bowiem takie zorganizowanie przeniesienia do nowej siedziby, aby nie miało to negatywnego wpływu na sprawy firmy. Przeniesienie siedziby Spółki miało miejsce w okresie gdy Spółka posiadała wiedzę, że toczy się postępowanie podatkowe i należy oczekiwać korespondencji z Urzędu Kontroli Skarbowej. Nadto należy wskazać, iż strona skarżąca nie wyjaśniła dlaczego nie sporządziła odwołania w terminie do 1 września 2003 r., albowiem przeprowadzka, która stała się przyczyną dezorganizacji w funkcjonowaniu firmy nie może być w tym przypadku dostatecznym wytłumaczeniem. Strona bez większych przeszkód mogła dotrzymać terminu, chociażby nie czekając do ostatniego dnia ze złożeniem odwołania lub dokładnie sprawdzając datę wpływu przesyłki do starej siedziby w K.
Skarżąca twierdzi, iż nie tylko została wprowadzona w błąd co do rozpoczęcia biegu terminu do złożenia odwołania (bo nie została poinformowana o rzeczywistej dacie wpływu korespondencji), ale także, że przesyłkę odebrała osoba do tego nieupoważniona, tj. pracownik Spółki T., co stanowi zarzut nieskutecznego doręczenia decyzji podatkowej. Zgodnie z art. 151 Ordynacji podatkowej, osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym nie mającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Z akt sprawy wynika, że w trakcie kontroli skarbowej i postępowania podatkowego Spółka jako siedzibę i miejsce prowadzenia działalności gospodarczej: wskazała [...], a firma zgodnie z udzielonym pełnomocnictwem zarządu była reprezentowana przez pełnomocnika - A.B., której to osobie na adres siedziby doręczana była korespondencja kierowana do Spółki.
Odbiór przesyłki zawierającej decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] odebrała w dniu [...] A. C., dokonując własnoręcznie podpisu, z dopiskiem "księgowa" i posługując się pieczątką firmową R. G. SA.
Zważywszy, że skarżąca nie wykazała w żaden sposób, że osoba ta w okresie zmiany siedziby Spółki nie była upoważniona do odbioru jej korespondencji - nie można przyjąć, że doręczono przedmiotową decyzję osobie nieuprawnionej.
Dlatego z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło