SA/Sz 2413/02
WyrokWSA w Szczecinie2004-09-23
Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Henryk Dolecki, Marzena Iwankiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne rozpoznanie sprawy przez organ II instancji jest bezprzedmiotowe i prawnie nieuzasadnione w sytuacji, gdy dom został wybudowany w stanie surowym, a organ ten miał nakaz merytorycznego rozpoznania sprawy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ponowne rozpoznanie sprawy przez organ II instancji nie jest bezprzedmiotowe, nawet jeśli dom został wybudowany w stanie surowym. Merytoryczne rozpoznanie sprawy polega na dokonaniu ustaleń faktycznych, analizie zarzutów i, w razie potrzeby, uchyleniu decyzji organu I instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania. Zmiany stanu faktycznego po wydaniu decyzji ostatecznej nie mogą stanowić podstawy do jej uchylenia, chyba że zachodzą szczególne okoliczności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego. Organ I instancji wydał pozwolenie, jednak organ II instancji uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie, powołując się na rozpoczęcie robót budowlanych bez ostatecznej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu II instancji, wskazując na konieczność merytorycznego rozpoznania sprawy. Po ponownym rozpoznaniu, organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na naruszenia proceduralne i potrzebę uwzględnienia kwestii zagospodarowania wód opadowych. Skarżący E. i T. K. wnieśli skargę, argumentując, że ponowne rozpoznanie sprawy jest bezprzedmiotowe, gdyż dom jest już w stanie surowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędziowie: Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz /spr/ Protokolant st.sekr.sąd. Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2004r. sprawy ze skargi E. i T. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia[...]. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenie na budowę oddala skargę
Decyzją z dnia [...]r., Nr [...]wydaną na podstawie art. 28 ust. 1 , art. 32 ust. 4, art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89,poz. 414 z późń. zm. ) oraz art. 104 Kpa Starosta Powiatowy w [...]zatwierdził projekt budowlany i udzielił E. i T. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego wraz z garażem i przyłączami technicznymi.
Odwołanie od tej decyzji wniósł J. H., podnosząc, iż T. K. bez pozwolenia na budowę wykonał poważne roboty ziemne ([...]) naruszając bez pozwolenia stosunki gruntowo - wodne, co wpłynęło na obniżenie wartości jego działki, ponieważ została pozbawiona naturalnego odpływu wód opadowych.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 138 § 1 kpa i art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę.
Z uwagi na zarzut zawarty w odwołaniu J. H., że roboty budowlane związane z przyłączem kanalizacyjnym zostały wykonane bez pozwolenia na budowę organ odwoławczy zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]o dokonanie wizji lokalnej w celu potwierdzenia, względnie wykluczenia wskazanych robót, co do których wydano decyzję o pozwoleniu na budowę.
W dniu [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził oględziny przedmiotowej nieruchomości i potwierdził, że na działce Nr [...] położonej przy ul. [...]w [...] inwestor rozpoczął budowę budynku mieszkalnego na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Rozpoczęcie robót budowlanych w czasie, kiedy decyzja nie była ostateczna powoduje bezprzedmiotowość postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę, w tym postępowania odwoławczego zgodnie z treścią art. 105 § 3 kpa. Na podstawie art. 83 ustawy Prawo budowlane sprawa powinna być rozpatrzona przez . uprawniony organ nadzoru budowlanego.
Następnie Wojewoda [...] i decyzją z dnia [...]r. wydaną na podstawie art. 151 §2 Kpa po wznowieniu postępowania objętego postanowieniem z dnia[...]. nr [...] z wniosku T. K. odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...]uchylającej zaskarżoną decyzję organu I instancji i umarzającej
3 Sygn.akt SA/Sz 2413/02
postępowanie administracyjne w sprawie zatwierdzonego projektu budowlanego i wydanego pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego, wolnostojącego z garażem dobudowanym, z przyłączem: wodociągowym, kanalizacji sanitarnej, energii elektrycznej i gazowym na terenie działki nr [...]położonej przy ul. [...]w [...]
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie rozpoznając skargę E. i T. K. na decyzję Wojewody [...]z dnia[...]., wyrokiem wydanym w dniu [...]. uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując, iż naruszenie przez inwestora art. 28 Prawa budowlanego ( przystąpienie do budowy na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę) nie przesądza o bezprzedmiotowości postępowania o pozwoleniu na budowę.
Organ odwoławczy winien, merytorycznie rozpoznać sprawę po ustaleniu stanu faktycznego sprawy przez ustalenie stanu zaawansowania robót budowlanych oraz dokonać ustaleń co do zarzutów zawartych w odwołaniu a dotyczących rozpoczęcia robót budowlanych przed wydaniem decyzji przez organ I instancji. O podjętych czynnościach winien być zawiadomiony pełnomocnik ustanowiony przez stronę. Pominięcie w czynnościach tego pełnomocnika jest równoznaczne z pominięciem strony i powoduje takie same skutki prawne. Strona ustanawiająca pełnomocnika chce się ustrzec przed skutkami nieznajomości prawa, a więc jeżeli organ administracji pomija pełnomocnika to skutki staranności strony w dążeniu do ochrony jej praw i interesów.
Organ II instancji związany wyrokiem Naczelnego Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie (Sygn. akt SA/Sz 2527/2001) decyzją z dnia[...].wydaną na podstawie art. 138 § 2 Kpa w związku z art.28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r., Nr106, poz. 1126 z późn.zm.) uchylił decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu decyzji Wojewoda [...]wskazał, iż organ I instancji postępowanie administracyjne w sprawie wniosku o pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego wraz z garażem wolnostojącym i infrastrukturą techniczną w[...] , przy ul. [...] przeprowadził z naruszeniem przepisów proceduralnych w tym art. 7, art. 10 § 1 i art. 62 § 4 kpa przez niezapewnienie stronom czynnego udziału w sprawie. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich wymaga, aby te osoby zostały powiadomione o toczącym się postępowaniu zmierzającym do wydania pozwolenia na budowę. Celem zawiadomienia jest umożliwienie osobom trzecim wzięcia udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli uważają że dotyczy ich uzasadnionych interesów.
Z akt organu I instancji wynika, że zatwierdzone zostały dwa projekty zagospodarowania terenu, co narusza art. 35 ust. 1 cyt. ustawy Prawo budowlane.
Ponadto analizując treść pism złożonych przez inwestora i skarżącego a dotyczących spornego zagospodarowania wód opadowych na nieruchomości inwestora, należy powołać się na warunek wynikający z pkt 2 c decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania
4 Sygn.akt SA/Sz 2413/02
terenu z dnia[...]. nr [...]że, "wody opadowe należy zagospodarować na własnym terenie" i jednocześnie uwzględnić stanowisko w tej sprawie Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Starostwa Powiatowego w [...]zawarte w piśmie z dnia[...]., Nr [...].
Z uwagi na powyższe wady decyzję Starosty Powiatowego w [...]z dnia [...]r, nr [...] należało uchylić.
Powyższą decyzję ostateczną do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżyli E. i T. K.. W uzasadnieniu skargi podnieśli, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z[...]. uchylającym decyzję Wojewody z [...] r. nakazał temu organowi rozpoznać sprawę merytorycznie po uprzednim ustaleniu stanu faktycznego sprawy poprzez dokonanie ustaleń, co do zarzutów zawartych w odwołaniu J.H. dotyczących rozpoczęcia robót budowlanych.
Wnosząc o przywrócenie uchylonej przez Wojewodę [...]go decyzji
zatwierdzającej projekt wraz z pozwoleniem na budowę, skarżąc podnieśli, że w sytuacji, gdy
dom został zbudowany zgodnie z aktualnie uchylonym projektem i jest w stanie surowym
zamkniętym ponowne rozpatrywanie wniosku o zatwierdzenie tego projektu wraz
z pozwoleniem na budowę jest nielogiczne, bezprzedmiotowe i prawnie
nieuzasadnione. Zawarta w uzasadnieniu decyzji organu II instancji troska o interesy osób trzecich mija się z rzeczywistością bowiem w sprawie tego pozwolenia informowani byli wszyscy sąsiedzi.
W odpowiedzi Wojewoda [...], podtrzymał stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art.97 § 1 w związku z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo
0 postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy,
w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem
1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez
właściwe wojewódzkie sądy administracyjne /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej polegającej o ile ustawy nie stanowią inaczej na kontroli wg kryterium zgodności z prawem.
Skarga E. i T. K. nie zasługuje na uwzględnienie.
W ocenie Sądu zarzut, iż to na organie II instancji zgodne z zaleceniem Sądu zawartym w wyroku z 24 maja 2002r. spoczywał obowiązek merytorycznego i co za tym idzie wydania orzeczenia co do istoty sprawy jest chybiony.
Zdaniem Sądu merytoryczne rozpoznanie sprawy polega na dokonaniu ustaleń faktycznych tj. stanu zaawansowania robót budowlanych oraz analizie zasadności zarzutów podnoszonych przez J. H., a dotyczących robót rozpoczętych przez E.T.K. przed wydaniem decyzji przez organ I instancji.
Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z[...]. dotyczył zaskarżonej decyzji, organu II instancji dlatego wytyczne sądu zawarte w uzasadnieniu tego orzeczenia mogły dotyczyć organu, którego decyzja była przedmiotem skargi.
. Organ II instancji, zaś po dokonaniu oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego mógł, o ile uznał, że jest on wystarczający wydać decyzję co do istoty sprawy lub w razie stwierdzenia, że istniejące rozstrzygnięcie będzie wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania /art. 138 § 1 kpa/.
Przekazując sprawę organ może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Zapewnia to stronom możliwość przedstawienia dowodów w toku instancji, jak i korzystanie ze środków dowodowych.
Zarzut zawarty w skardze, iż ponowne rozpoznanie sprawy przez organ II instancji jest bezprzedmiotowe i prawnie nieuzasadnione w sytuacji kiedy dom został wybudowany w stanie surowym nie może być uwzględniony.
Zgodnie z art. 16 § 2 kpa Sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonej decyzji z prawem w świetle stanu faktycznego sprawy istniejącego w chwili jej wydania. Zmiany tego stanu, zaszłe po wydaniu decyzji ostatecznej /jeżeli nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 7 i 8 kpa/, nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności lub uchylenia tej decyzji /por. wyrok NSA z 17 listopada 1982r. ONSA 1982 z.2 poz. 106/.
W tym stanie rzeczy wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło