SA/Sz 2426/03

WyrokWSA w Szczecinie2005-04-21

Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Iwona Tomaszewska, Henryk Dolecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien oddalić skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, gdy skarżący zarzuca rażąco wysoką grzywnę i pominięcie wniosków o odroczenie wykonania rozbiórki oraz zawieszenie postępowania egzekucyjnego?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że nałożenie grzywny w celu przymuszenia było zasadne i zgodne z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wysokość grzywny została prawidłowo obliczona zgodnie z art. 121 § 5 tej ustawy, a zarzuty dotyczące pominięcia wniosków o zawieszenie postępowania i odroczenie wykonania rozbiórki okazały się bezzasadne w kontekście postępowania egzekucyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia z powodu niewykonania nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego domku letniskowego. Skarżący zarzucił rażąco wysoką grzywnę, pominięcie wniosków o zawieszenie postępowania egzekucyjnego i odroczenie wykonania rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Sędzia NSA Henryk Dolecki /spr./ Protokolant st. sekr.sąd. Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2005r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia[...] . Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia o d d a l a skargę Postanowieniem z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2, w związku z art. 144 kpa, art. 122 § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.jedn. Dz. U. z 1991r., Nr 36, poz. 161, ze zm.) oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia M. B. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r., nakładające na zobowiązanego grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] z powodu uchylania się od wykonania obowiązku określonego w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia[...] . znak [...] - uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej określenia kwoty grzywny i ustalił ją w wysokości [...] zł, w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] r., na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, nakazał skarżącemu rozbiórkę drewnianego domku letniskowego położonego na terenie Ośrodka Wczasowego "[...] " przy ul. [...] w [...] , wybudowanego bez uzyskania pozwoleniu na budowę. Organ odwoławczy, decyzją z dnia [...] r., utrzymał w mocy decyzję o nakazie rozbiórki, a Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w [...] , wyrokiem z dnia [...] ., SA/Sz [...] , oddalił skargę na decyzję organu odwoławczego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] upomnieniem z dnia [...] r., wezwał do wykonania nałożonego obowiązku w terminie 7 dni od daty doręczenia upomnienia. Zobowiązany, pomimo upomnienia, nie wykonał tego obowiązku, wobec czego organ pierwszej instancji nałożył na niego grzywnę w celu przymuszenia, doręczając jednocześnie zobowiązanemu tytuł wykonawczy z dnia [...] r., znak PNB [...] Na postanowienie organu pierwszej instancji zażalenie złożył M. B., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zawieszenie postępowanie egzekucyjnego zgodnie z jego wcześniejszym wnioskiem z dnia [... ] r. oraz odroczenie wykonania nakazu rozbiórki przedmiotowego domku, albowiem zrealizowanie nakazu grozi powstaniem nieodwracalnych skutków i narazi go na zbędne koszty i poważną szkodę materialną. Zdaniem organu odwoławczego grzywna nałożona na M. B. ma na celu przymuszenie wykonania obowiązku orzeczonego w ostatecznej decyzji administracyjnej, którego nie wykonał dobrowolnie, pomimo upomnienia. Postępowanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] jest więc zasadne i zgodne z przepisami prawa. Konieczność korekty wysokości grzywny wynikała z tego, że organ pierwszej instancji nieprawidłowo określił kwotę, jaką zobowiązany powinien uiścić tytułem grzywny w celu przymuszenia na [...] zł. Przepis art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji określa, że kwota ta powinna stanowić iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki, i [...] ceny [...] m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ustalonej i ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych. Do obliczenia kwoty grzywny zastosować więc należy ostatnią cenę 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, jaka została ogłoszona przez ten organ przed wydaniem postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. W rozpatrywanej sprawie jest to cena 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego ustalona za [...] r. i ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 28 sierpnia 2003 r., nr 8, poz. 42, wynosząca 2.332 złote. W związku z tym wysokość grzywny ustalonej na podstawie powołanych przepisów wynosi 57.833,6 zł. Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów podniesionych w zażaleniu stwierdził, że złożenie wniosku z dnia [...] r. o zawieszenie postępowania egzekucyjnego było przedwczesne, dlatego nie podlegał on rozpatrzeniu. Wniosek ten wpłynął do organu pierwszej instancji w dniu [...] r., natomiast postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w dniu [...] r., tj. w dniu doręczenia tytułu egzekucyjnego zobowiązanemu. Ponownie złożenie wniosku o zawieszenie postępowania będzie podstawą do rozpatrzenia go przez organ egzekucyjny, zgodnie z kompetencją. Poza tym, jak wyjaśnił organ, nie ma podstaw prawnych, pozwalających na wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji o nakazie rozbiórki. Decyzja ostateczna podlega bezzwłocznemu wykonaniu. Od powyższego postanowienia skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie złożył M. B. wnosząc o jego uchylenie i zawieszenie lub umorzenie postępowania egzekucyjnego, ewentualnie uchylenie i przekazanie organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz jego uzasadnionego interesu, stwierdzając, że nałożono grzywnę rażąco wysoką w stosunku do przewinienia i wartości kosztów modernizacji. Zarzucił nadto organom nadzoru budowlanego pominięcie wniosków o odroczenie wykonania rozbiórki domku oraz o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Nie uzasadniono też przyczyn odmowy odroczenia wykonania rozbiórki domku. Odroczenie wykonania rozbiórki, zdaniem skarżącego, nie jest uwarunkowane żadnymi przesłankami ustawowymi i było możliwe do orzeczenia w granicach dowolności działania organu egzekucyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/. Mając na uwadze zakres kompetencji Sądu oraz ustalony stan faktyczny i prawny sprawy należało skargę oddalić. Zasadnie organ odwoławczy wskazał na dotychczasowy, prawidłowy bieg postępowania, ponieważ Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] r., na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, nakazał skarżącemu rozbiórkę wybudowanego bez uzyskania pozwoleniu na budowę, drewnianego domu letniskowego w Pobierowie., Decyzja o nakazie rozbiórki z dnia [...] r., została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy, a Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie, wyrokiem z dnia [...] r., SA/Sz , oddalił skargę M. B.. W tej sytuacji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w dniu [...] r., wezwał zobowiązanego do wykonania nałożonego obowiązku w terminie 7 dni od daty doręczenia upomnienia, który jednak pomimo upomnienia, nie wykonał tego obowiązku. W związku z tym organ pierwszej instancji nałożył grzywnę w celu przymuszenia, doręczając jednocześnie zobowiązanemu tytuł wykonawczy z dnia [...] W przedmiotowej sprawie nałożenie grzywny M. B. nastąpiło na podstawie art. 119 ustawy z dnia 17.06.1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W myśl powołanego przepisu grzywnę nakłada się w celu przymuszenia, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Grzywnę nakłada się również, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Zastosowany w rozpoznawanej sprawie środek egzekucyjny ma charakter przymuszający i jego funkcją jest spowodowanie zachowania się zobowiązanego w sposób określony w tytule wykonawczym. Wysokość grzywny określa art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stwierdzając, że wynika ona z iloczynu powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki, i [...] ceny [...] m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ustalonej i ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych. Obliczając wysokość grzywny należy przyjąć ostatnią cenę 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, jaka została ogłoszona przez ten organ przed wydaniem postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. W rozpatrywanej sprawie organ uwzględnił przesłanki ustawowe i skorygował wysokość grzywny przyjmując cenę 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego ustaloną za II kwartał 2003r. i ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 28 sierpnia 2003r. nr 8, poz. 42, wynosząca 2.332 złote. W tej sytuacji zarzut podniesiony w skardze, że na zobowiązanego nałożono grzywnę rażąco wysoką jest bezzasadny, ponieważ organ nie ma w tym wypadku swobody w określeniu wysokości grzywny i musi wziąć pod uwagę kryteria wymienione w art. 121 § 5 powołanej ustawy. Poza tym grzywna ta nie stanowi kary, lecz ma charakter środka przymuszającego i skarżący może się od niej uwolnić wykonując nałożony na niego obowiązek określonego działania. Natomiast w kwestii przyjęcia przez organ, jak twierdzi skarżący, niewłaściwych podstaw do obliczenia wysokości grzywny należy stwierdzić, że wymiary przedmiotowego budynku, który jest całkowicie nowym obiektem, zostały ustalone w toku dotychczasowego postępowania administracyjnego, poprzedzającego postępowanie egzekucyjne, a elementy związane z merytorycznym rozstrzygnięciem nie mogą być poddane kontroli organu prowadzącego egzekucję (zob. wyrok NSA z dnia [...] r.,SA/Sz [...] oraz z dnia [...] .,SA/Sz [...] .Co do zarzutu dotyczącego nie wzięcia pod uwagę wniosku o zawieszenie postępowania organ odwoławczy wypowiedział się wyjaśniając kwestię kiedy będzie możliwe jego rozpatrzenie. Odnośnie zarzutu odroczenia wykonania rozbiórki, należy stwierdzić, że ubieganie się przez skarżącego o takie odroczenie nie jest przeszkodą w nałożeniu grzywny na podstawie art. 121 § 5 powołanej ustawy. W związku z tym, że nałożenie grzywny nastąpiło w prawidłowym trybie, a zarzuty podniesione przez skarżącego okazały się bezzasadne należało stwierdzić, że przy wydaniu zaskarżonego postanowienia nie naruszono prawa i dlatego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło