SA/Sz 2441/03

WyrokWSA w Szczecinie2005-04-28

Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Iwona Tomaszewska, Henryk Dolecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca nieważność decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej, oparta na sprzeczności z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta, jest zgodna z prawem, jeśli definicja obiektu obniżającego standard warunków mieszkaniowych w planie nie odnosi się bezpośrednio do tego typu inwestycji, a opinie właściwych organów wskazują na brak negatywnego wpływu na środowisko i warunki sanitarne?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie stwierdziło nieważność decyzji o warunkach zabudowy. Sprzeczność z planem zagospodarowania przestrzennego musi wynikać wprost i w sposób oczywisty z planu, a definicja obiektu obniżającego standard warunków mieszkaniowych nie obejmowała bezpośrednio stacji bazowej telefonii komórkowej. Brak było dowodów na oczywiste pogorszenie warunków życia sąsiadów, a opinie właściwych organów wskazywały na brak negatywnego wpływu inwestycji na środowisko i warunki sanitarne. Stwierdzenie nieważności decyzji po kilku latach od realizacji inwestycji, w sytuacji gdy opinie ekspertów nie potwierdzały negatywnego wpływu, było nieuzasadnione.
Stan faktyczny
Spółka A. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która stwierdziła nieważność decyzji Prezydenta Miasta o warunkach zabudowy dla stacji bazowej telefonii komórkowej. SKO uznało decyzję za nieważną z powodu sprzeczności z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta, który przeznaczał teren pod zabudowę mieszkaniową z zakazem lokalizacji obiektów obniżających standard warunków mieszkaniowych. Spółka A. argumentowała, że stacja bazowa nie obniża standardu warunków mieszkaniowych i nie jest szkodliwa dla środowiska, powołując się na opinie właściwych organów. SKO utrzymało swoją decyzję, wskazując, że stacja bazowa jest wymieniona w rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska jako inwestycja mogąca pogorszyć stan środowiska.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i orzekł, że decyzja ta nie podlega wykonaniu. Zasądził od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski /spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Sędzia NSA Henryk Dolecki Protokolant st. sekr.sąd. Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2005r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu I. u c h y l a zaskarżoną decyzję II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, II. z a s ą d z a na rzecz skarżącej Spółki A. od Samorządowego Kolegium Odwoławczego kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.- Decyzją z dnia [...]r. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]r. ustalającej Spółce A. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na adaptacji suszami w budynku wielorodzinnym przy ul. [...], na pomieszczenie stacji bazowej telefonii komórkowej, wraz z montażem masztów antenowych na dachu budynku. W uzasadnieniu powyższej decyzji Kolegium wskazało jej nieważność z mocy prawa, przez sprzeczność z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta [...], gdyż działka nr [...] z obrębu [...], położona przy ul. [...] przeznaczona jest w planie zagospodarowania pod zabudowę mieszkaniową z zakazem lokalizacji obiektów obniżających standard warunków mieszkaniowych oraz obiektów szkodliwych (ZS.02.MW), zaś stacja telefonii komórkowej jest obiektem obniżającym standard warunków mieszkaniowych. Spółka A., działając przez pełnomocnika K. Z, złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wnosząc o uchylenie powyższej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego . W uzasadnieniu wniosku zarzucono, że decyzja Kolegium sprzeczna jest z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym, postanowieniami rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 13 maja 1995r. w sprawie inwestycji szczególnie szkodliwych dla ludzi i środowiska, rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 listopada 1980r. w sprawie szczegółowych zasad ochrony przed elektromagnetycznym promieniowaniem niejonizującym szczególnie szkodliwym dla ludzi i środowiska, kodeksem postępowania administracyjnego i innymi przepisami oraz wykładnią obowiązującego prawa, a także z materiałem dowodowym znajdującym się w aktach sprawy. W szczególności – zdaniem skarżącej - dokonano błędnej interpretacji ustaleń planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta [...]. W wyniku zmian, które nastąpiły w okresie ostatniego dziesięciolecia w gospodarce przestrzennej do zabudowy uzupełniającej, niezbędnej dla mieszkańców i stanowiącej usługi podstawowe zaliczyć należy również urządzenia telefonii komórkowej. Dla budowy tych urządzeń, obejmujących między innymi stacje bazowe na istniejących obiektach, nie jest wymagane ich określenie w planach miejscowych. Jest oczywiste, że stanowią one uzupełnienie istniejącej zabudowy i muszą być rozlokowane w tej zabudowie w ściśle określonych odległościach, wynikających z zasad funkcjonowania tych systemów, które na ogół nie są znane powszechnie, a które określają specjaliści instalujący te stacje. Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 1999r., OPK 13/98, nie ma ustawowego obowiązku wyznaczania w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenów pod budowę takich stacji. Bezpodstawnie zatem przyjęto, że stacja bazowa telefonii komórkowej zaliczona jest do inwestycji, które obniżają standard warunków mieszkaniowych oraz że jest uciążliwa dla środowiska, gdyż wynika to wprost z zamieszczenia jej w Rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, gdyż opinie Ministra Ochrony Środowiska, Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] oraz Dyrektora Wydziału Ochrony Środowiska i Nadzoru Budowlanego Urzędu Wojewódzkiego w [...] - przeczą temu wyraźnie. Po rozpatrzeniu wniosku, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...]r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 4 kpa, art. 46a ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) oraz Uchwały Nr L1709/94 Rady Miejskiej w [...] z dnia [...]r. w sprawie planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta [...] (Dz. Urz. Woj. . Nr 9, poz. 72 ze zm.), utrzymało w mocy swą decyzję z [...]r. Ustosunkowując się do zawartej we wniosku argumentacji Kolegium wyjaśniło, iż nie kwestionuje, iż urządzenia telefonii komórkowej, w tym stacje bazowe mogą być zaliczone do zabudowy uzupełniającej zabudowę mieszkaniową, ale tylko na terenach, na których funkcja mieszkaniowa nie jest funkcją chronioną i ustalenia planu nie wprowadzają zakazów lokalizowania tego rodzaju inwestycji. Kolegium nie twierdzi również, iż stacja bazowa telefonii komórkowej należy do inwestycji pogarszających stan środowiska. Kolegium nie rozpatrywało sprawy w tych kategoriach, dlatego dla rozstrzygnięcia sprawy bez znaczenia były opinie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego oraz Wojewody . Nawet jeżeli z opinii tych wynika, iż planowana inwestycja nie oddziałuje negatywnie na środowisko, to nie zmienia to faktu, że zaliczona została do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska wymienionych w rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 13 maja 1995r. w sprawie określenia inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi oraz ocen oddziaływania na środowisko (DZ. U. Nr 52, poz. 284 ze zm.). Kolegium oparło swoje rozstrzygnięcie na wyrażonym już w wielu orzeczeniach sądowo-administracyjnych poglądzie, iż zawarcie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego postanowienia o dopuszczeniu do realizacji inwestycji nieuciążliwych dla środowiska powoduje, że na terenie objętym tym postanowieniem nie mogą być lokalizowane inwestycje wymienione e wspomnianym powyżej rozporządzeniu (wyroki NSA: z dnia 19 marca 1998r. sygn. akt IV.S.A. 414/97, z 20 kwietnia 2000r. sygn.akt SA/SZ 306/99, z 3 lipca 2002r. sygn.akt SA/Sz 2080/2000, z 19 września 2002r. sygn.akt SA/S z 3156/00). Inwestycja w postaci stacji bazowej telefonii komórkowej wymieniona jest w/w rozporządzeniu. Stacja ta zlokalizowana została na działce znajdującej się w granicach terenu elementarnego oznaczonego w planie ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta Szczecina symbolem Z.S.02.MW, dla którego dokonano następujących ustaleń: - funkcja dominująca - mieszkalnictwo, - zakaz lokalizacji obiektów obniżających standard warunków mieszkaniowych. W słowniku terminów użytych w tekście planu zdefiniowano obiekt obniżający standard warunków mieszkaniowych jako: 1. powodujący w trakcie normalnej działalności osiągnięcie 80% dopuszczalnej normy zanieczyszczenia środowiska na granicy przynależnej mu działki lub obiektu w sytuacji współużytkowania działki (dla bezpośrednich sąsiadów), lub 2. każdy obiekt emitujący nieprzyjemny zapach, lub 3. w sposób oczywisty pogarszający warunki życia sąsiadów (np. obiekt emitujący widoczny dym, opary itp., wymagający składowania odpadów na otwartej przestrzeni, generujący ruch drogowy lub hałas o dużym natężeniu w porze nocnej). Fakt, że stacja bazowa telefonii komórkowej wymieniona została w rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 13 maja 1995., jako mogąca pogorszyć stan środowiska (§ 3 pkt 8 lit. j ), uzasadnia uznanie stacji bazowej telefonii komórkowej za obiekt obniżający standard warunków mieszkaniowych w rozumieniu planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta [...]. W tej sytuacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie widzi podstaw do zmiany swojego stanowiska, że inwestycja w postaci budowy stacji bazowej telefonii komórkowej pozostaje w sprzeczności z przeznaczeniem terenu pod mieszkalnictwo z zakazem lokalizacji obiektów obniżających standard warunków mieszkaniowych. Nie zgadzając się z powyższą decyzją Spółka A. zaskarżyło ją do Naczelnego Sądu Administracyjnego domagając się jej uchylenia oraz przekazania organowi sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz obciążenia go kosztami postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono: 1/ sprzeczność z przepisami obowiązującego prawa i zebranym w sprawie materiałem dowodowym, 2/ nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy i nie uwzględnienie wszystkich dowodów zebranych w aktach sprawy, W uzasadnieniu skargi powtórzono argumentację zawartą we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy wskazując, iż w rozpatrywanej sprawie na wniosek Spółki B. z dnia [...]r. działającej w imieniu Spółki A., po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Prezydent Miasta [...] wydał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...]r. Przed wydaniem przedmiotowej decyzji organ uzyskał pozytywną opinię Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego Nr [...] z dnia [...]r., w której organ ten, właściwy w sprawach higieny radiacyjnej, stwierdził, że: " projektowana stacja nie powinna wpłynąć na pogorszenie warunków sanitarno-zdrowotnych mieszkańców", a w opinii Nr [...] z dnia [...]r. Dyrektor Wydziału Ochrony Środowiska i Nadzoru Budowlanego Urzędu Wojewódzkiego stwierdził wyraźnie, że nie ma podstaw do uznania tej inwestycji do mogącej pogorszyć stan środowiska. Powyższe opinie właściwych organów, nie zostały wzięte pod uwagę przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze i nie zostały podważone w uzasadnieniu jego decyzji Kolegium, pomimo, iż wydane zostały przez organy właściwe w sprawie określenia stopnia uciążliwości inwestycji na sąsiadującą zabudowę i środowisko. Nie można się zgodzić z twierdzeniem zawartym w uzasadnieniu decyzji Kolegium, że zapisana w planie funkcja dominująca - mieszkalnictwo powoduje niemożliwość lokalizacji na tym terenie usług telefonii komórkowej, zaliczanych obecnie do usług podstawowych, niezbędnych dla każdego mieszkańca. Ponieważ dla budowy tych urządzeń, obejmujących m. innymi stacje bazowe na istniejących obiektach nie jest wymagane ich określenie w planach miejscowych - jest oczywiste, że stanowią one uzupełnienie istniejącej zabudowy i muszą być rozlokowane w tej zabudowie w ściśle określonych odległościach, wynikających z zasad funkcjonowania tych systemów. Zasady te stosuje się na całym świecie, a także w Polsce i nie mogą być one dowolnie zmieniane, gdyż wywołują skutki finansowe i straty z powodu niemożności działania całego systemu. W Polsce funkcjonuje kilka tysięcy stacji bazowych zainstalowanych na budynkach mieszkalnych. Twierdzenie o ich szkodliwości i uciążliwości dla tej zabudowy nie jest prawdziwe jak też nie jest prawdziwe twierdzenie, że budowa tych stacji obniża standard warunków mieszkaniowych. Z Uchwały Składu Pięciu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 1999r. (OPK 13/98) wynika wyraźnie, że zgodnie z przepisem art. 10 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - O zagospodarowaniu przestrzennym "w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego ustala się, w zależności od potrzeb, tereny przeznaczone do realizacji celów publicznych oraz linie rozgraniczające te tereny. Stacja bazowa telefonii komórkowej nie może być traktowa w kategoriach celów publicznych w rozumieniu art. 13 ustawy -O zagospodarowaniu przestrzennym, te bowiem z zasady związane są z zadaniami rządowymi albo samorządowymi. Budowa stacji bazowej telefonii komórkowej nie pozostaje ani w zakresie administracji rządowej, ani też samorządowej". Nie ma zatem ustawowego obowiązku wyznaczania w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenów pod budowę takich stacji." Dalej w Uchwale stwierdza się: "Nie może też być skutecznie podnoszony argument, że skoro stacje bazowe telefonii komórkowe; są przedsięwzięciami nowymi, to powinny być wyodrębnione w planach zagospodarowania przestrzennego. Wręcz przeciwnie, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uzyskuje z mocy art. 7 ustawy o zagospodarowaniu, status aktu prawnego powszechnie obowiązującego m. in. po to aby uwolnić się od kazuistyki i móc operować pojęciami ogólnymi, zdolnymi objąć nie tylko sytuacje znane i przewidywalne, ale i te, które nie są znane i mogą pojawić się w przyszłości ". Podkreślić ponadto należy, że plan miejscowy obejmujący teren pod projektowaną stacją bazową opracowany został wiele lat temu, a więc w okresie, kiedy telefony komórkowe praktycznie nie były znane i stosowane i trudno wymagać, aby autorzy tego miejscowego planu przewidzieli w nim tereny pod budowę w przyszłości stacji bazowych telefonii komórkowej. Nie można zgodzić się z twierdzeniem Kolegium, że budowa stacji bazowych telefonii komórkowych zaliczona jest do inwestycji, które obniżają standard warunków mieszkaniowych. Powszechnie wiadomo, że mieszkanie z telefonem jest droższe i bardziej komfortowe, niż mieszkanie nie posiadające telefonu. W decyzji Kolegium brak jest dowodu dla udowodnienia tezy przeciwnej oraz jakiegokolwiek innego dowodu, że przedmiotowa stacja bazowa telefonii komórkowej stanowi uciążliwość dla mieszkańców, a więc przy jej projektowaniu i budowie zostały przekroczone obowiązujące dopuszczalne normy uciążliwości promieniowania, hałasu, spalin itp. Nie można również zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, że przedmiotowa inwestycja jest uciążliwa dla środowiska, gdyż wynika to wprost z zamieszczenia jej w Rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, skoro opinie organów właściwych w sprawach oddziaływania inwestycji na środowisko, tj. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego Nr [...] z dnia [...]r. i opinia Dyrektora Wydziału Ochrony Środowiska i Nadzoru Budowlanego Urzędu Wojewódzkiego Nr [...] z dnia [...]r. - przeczą temu wyraźnie. Nie można zatem zgodzić się z twierdzeniem Kolegium, iż zawarcie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego postanowieniu o dopuszczeniu do realizacji inwestycji nieuciążliwych dla środowiska powoduje że na terenie objętym tym postanowieniem nie mogą być lokalizowane inwestycje wymienione we wspomnianym rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa w sprawie inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska, i że wystarczającą podstawą dla zakazu budowy przedmiotowej stacji bazowej jest zapis w planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta [...] ustalenie: funkcja dominująca - mieszkalnictwo i zakaz lokalizacji obiektów obniżających standard warunków mieszkaniowych, skoro budowa stacji bazowej telefonii komórkowej na w/w terenie nie jest szkodliwa dla środowiska i ludzi, narusza żadnej normy prawnej, a telefony komórkowe podnoszą standard warunków zamieszkiwania i poprawiają bezpieczeństwo zamieszkiwania. Przedmiotowa decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...]r. została już "skonsumowana", gdyż na jej podstawie Prezydent Miasta w dniu [...]r. wydał inwestorowi decyzję Nr [...] o pozwoleniu na budowę, a po jej wybudowaniu - decyzją Nr [...] dnia [...]r. wydał pozwolenie na użytkowanie przedmiotowej stacji bazowej, która od 4 lat jest użytkowana, stale monitorowana przez inspekcję sanitarną i inspekcję ochrony środowiska i nie stanowi żadnego zagrożenia dla mieszkańców. Próba niczym nieuzasadnionego stwierdzenia z urzędu nieważności przedmiotowej decyzji, bez wyraźnych podstaw i w dodatku sprzeczna z interesem społecznym, polegającym na jak najszybszej rozbudowie stacji bazowych, umożliwiających mieszkańcom [...] łączność z całym światem - musi budzić zrozumiały sprzeciw, gdy wiadomo że inwestor zrealizował inwestycję na podstawie ostatecznej i prawomocnej decyzji administracyjnej o pozwoleniu na budowę i posiada od wielu lat wydane pozwolenie na jej użytkowanie. Przedmiotowa decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydana została [...]r. i od tej decyzji mieszkańcy nie wnosili odwołania, a reprezentacja mieszkańców, którą jest Zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej [...]wyraziła zgodę na jej budowę, ze względu na korzyści finansowe dla mieszkańców wynikające z dzierżawy pomieszczeń i części budynku zlokalizowanego pod stacją bazową. Zapisana w miejscowym planie zagospodarowania terenu funkcja główna i dominująca - mieszkalnictwo, nie pozostała naruszona, gdyż nie zachodzi żadna konieczność zmiany obowiązującego planu, a dzięki uzupełniającej zabudowie stacji bazowej i stworzenia warunków dla funkcjonowania telefonów komórkowych standard warunków mieszkaniowych mieszkańców uległ znacznej poprawie, dzięki czemu wzrosła również wartość tych terenów. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny z w a ż y ł. co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/, sprawy, w których skargi zostały wniesione Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 dalej: P.p.s.a/. Skargę uznać należy za zasadną. Stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiotowej sprawie opiera się na tezie, iż lokalizacja inwestycji wymienionej w rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 13 maja 1995r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi oraz ocen oddziaływania na środowisko /Dz.U. Nr 52 poz. 284/ na terenie, w stosunku do którego plan zagospodarowania przestrzennego wprowadza zakaz lokalizacji obiektów obniżających standard warunków mieszkaniowych jest sprzeczna z tym planem, wobec czego wydana w takim przypadku dla takiej inwestycji decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu – jest z mocy art. 46a ustawy z 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym nieważna. Powyższe stanowisko – zdaniem Sądu - nie znajduje oparcia w przepisach prawa. Odczytywanie przeznaczenia terenu zapisanego w planie powinno być dokonywanie przy zastosowaniu nie tylko wykładni literalnej ale i celowościowej. Oznacza to, że na terenie przeznaczonym na określony cel nie można odmówić prawa realizacji obiektu o funkcji podporządkowanej przeznaczeniu terenu, choćby nawet dosłowne brzmienie planu nie wskazywało wprost na możliwość wzniesienia na tym terenie takiego obiektu. Takie stanowisko potwierdza ugruntowane orzecznictwo sądowe, kładąc nacisk na interpretację ustaleń planów zagospodarowania przestrzennego i słusznie wywodząc, że sprzeczność z planem zachodzi wówczas, gdy realizacja zamierzenia inwestycyjnego nie da się pogodzić z funkcją, jaka dla danego terenu przewidziana została w planie, powodując jednocześnie faktyczną zmianę zagospodarowania terenu. Zgodnie z przyjętą w orzecznictwie zasadą ścisłej interpretacji i literalnego rozważenia ograniczeń i zakazów prawnych - sprzeczność ta musi wynikać wprost i w sposób oczywisty z planu. Ustalenie funkcji terenu w planie zagospodarowania przestrzennego jako: " pod mieszkalnictwo" , nie oznacza samo przez się zakazu budowy, która nie zmienia jego przeznaczenia. Zakaz takiej budowy powinien wynikać ze szczególnych warunków zagospodarowania terenu, określonych w planie. Niesporne jest w sprawie, iż obowiązujący dla terenu przedmiotowej inwestycji plan zagospodarowania przestrzennego miasta [...] przewidywał następujące ustalenia: • funkcja dominująca - mieszkalnictwo, • zakaz lokalizacji obiektów obniżających standard warunków mieszkaniowych, przy czym w słowniku terminów użytych w tekście planu ściśle zdefiniowano "obiekt obniżający standard warunków mieszkaniowych" jako: 1. powodujący w trakcie normalnej działalności osiągnięcie 80% dopuszczalnej normy zanieczyszczenia środowiska na granicy przynależnej mu działki lub obiektu w sytuacji współużytkowania działki (dla bezpośrednich sąsiadów), lub 2. każdy obiekt emitujący nieprzyjemny zapach, lub 3. w sposób oczywisty pogarszający warunki życia sąsiadów (np. obiekt emitujący widoczny dym, opary itp., wymagający składowania odpadów na otwartej przestrzeni, generujący ruch drogowy lub hałas o dużym natężeniu w porze nocnej). Powyższa definicja nie ma bezpośredniego odniesienia do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w powołanym w decyzji rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa. Kolegium nie podjęło próby wykazywania, że przedmiotowa stacja bazowa telefonii komórkowej spełnia warunki przytoczonej wyżej definicji, a więc konkretnego przepisu gminnego w oparciu o który orzeka, lecz bezpodstawnie odwołuje się do rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa – choć w rozporządzeniu tym urządzenia emitujące elektromagnetyczne promieniowanie niejonizujące /§ 3 pkt 8 lit. j/ wskazane są jako inwestycje mogące pogorszyć stan środowiska – co jeszcze nie oznacza, że stan ten rzeczywiście i to w sposób oczywisty pogarszają. O tym czy tak rzeczywiście jest decydują konkretne okoliczności i sytuacje a wynikać to winno z opracowanej dla takiego przypadku oceny oddziaływania takiej inwestycji na środowisko oraz na standard warunków mieszkaniowych. Organ oceniający zgodność danej inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego nie może nie brać pod uwagę treści planu - również jego części słownikowej a także rzeczywistych skutków i efektów danej inwestycji, wynikających z przeprowadzanych analiz. Jest to szczególnie istotne w sytuacji gdy plan definiuje obiekt obniżający standard warunków mieszkaniowych jako "w sposób oczywisty pogarszający warunki życia". W takim przypadku Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie mogło nie odnieść się do zawartego w opinii Dyrektora Wydziału Ochrony Środowiska i Nadzoru Budowlanego stwierdzenia, że nie ma podstaw do uznania tej inwestycji za mogącą pogorszyć stan środowiska. W przypadku urządzeń technicznych, postęp techniczny i naukowy oraz odpowiednie zabezpieczenie techniczne takie skutki mogą wyeliminować. Należy to też odnieść do urządzeń telefonii komórkowej emitujących promieniowanie jonizujące. Jeśli - jak w rozpatrywanej sprawie - przeprowadzono wszystkie niezbędne badania, opracowano ekspertyzy, które wskazują, że w danym wypadku zagrożenie pogorszenia stanu środowiska i warunków mieszkaniowych nie zachodzi, przyjąć należy, iż nie zachodzi niezgodność planowanej inwestycji z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, a zatem organ właściwy do wydania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie mógł odmówić wydania takich warunków. Trudno uznać za obniżenie standardu warunków mieszkaniowych sam fakt technicznego funkcjonowania na terenie o funkcji mieszkaniowej, nawet chronionej, telefonii komórkowej umożliwiającej mieszkańcom kontakt ze światem. Tym bardziej nie ma podstaw do stwierdzenia z urzędu nieważności takiej decyzji z powodu jej sprzeczności z planem zagospodarowania przestrzennego po kilku latach od zrealizowania inwestycji Zaskarżona decyzja wydana zatem została z naruszeniem prawa materialnego, polegającego na zastosowaniu art. 46a ust.1 pkt 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym bez jednoczesnego wykazania , że wskazana w tejże decyzji inwestycja – stacja bazowa telefonii komórkowej w sposób oczywisty obniża standard warunków mieszkaniowych, a zatem przedmiotowa decyzja jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Stanowi podstawę do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Orzeczenie w pkt II oparto na podstawie art. 152 P.p.s.a zaś o kosztach postępowania - na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło