SA/Sz 267/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz Asesor WSA Kazimierz Maczewski Protokolant Krzysztof Kapelczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2004r. sprawy ze skargi K Z i J Z - "Z" S.C. w I na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S z dnia [...] Nr [....] w przedmiocie opłaty manipulacyjnej 1. u c h y l a zaskarżoną decyzję 2. z a s ą d z a od Dyrektora Izby Celnej w S na rzecz K Z i J Z kwotę[....] ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego 3. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu Dyrektor Izby Celnej w S decyzją z dnia [...] wydaną w trybie odwoławczym, utrzymał w mocy decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w S z [....] . wymierzającą wspólnikom spółki cywilnej p.n. "Z" - K Z i J Z opłatę manipulacyjną dodatkową w kwocie [...] odpowiadającej wartości towaru ujawnionego w wyniku rewizji celnej pojazdu, lecz nie objętego zgłoszeniem celnym. Z dokonanych ustaleń wynika, że w dniu[...] . J Z, wykonując w ramach działalności s.c. "Z" usługę transportową na rzecz Spółki z o.o "C" W W, przedstawił na przejściu granicznym w K towar w postaci [...] sztuk m i b objętych procedurą tranzytu według noty tranzytowej [...] z[...] . zarejestrowaną pod poz.[...] . Po zwolnieniu towaru przeprowadzono rewizję celną pojazdu, w wyniku której ujawniono [...] sztuk m nie zgłoszonych do odprawy. Postanowieniem z[...] . Naczelnik Urzędu Celnego w S wszczął postępowanie w sprawie, a następnie decyzją z dnia[...] . wymierzył wspólnikom s.c. "Z" opłatę manipulacyjną dodatkową powołując się na art. 276 § 2 ustawy z [...] . Kodeks celny /Dz.U. Nr 23, poz. 117 z późn.zm./. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy w/w decyzję podzielając jej stanowisko, że wspólnicy firmy transportowej są zobowiązani do uiszczenia opłaty manipulacyjnej dodatkowej, gdyż byli podmiotem wprowadzającym towar na polski obszar celny w ramach procedury tranzytowej i zobowiązanym do jego przedstawienia organowi celnemu /art. 39 Kc/. Organ odwoławczy podkreślił, że opłatę manipulacyjną dodatkową przewidzianą w art. 276 § 2 Kc pobiera się obligatoryjnie w przypadku stwierdzenia w wyniku rewizji celnej rozbieżności między towarem przedstawionym a ujawnionym, niezależnie od winy wprowadzającego towar na polski obszar celny. I dlatego organ odwoławczy uznał za nie mające znaczenia prawnego przedstawione w odwołaniu wyjaśnienia, że przewoźnik nie miał żadnej możliwości sprawdzenia zawartości przewożonych kontenerów, które były oplombowane i w stanie nie naruszonym przedstawione do odprawy. Wskazano nadto na przepisy art. 3, art. 9 ust.2 Konwencji o umowie międzynarodowego przewozu drogowego /CMR/ o odpowiedzialności przewoźnika za zaniedbania w zakresie sprawdzenia stanu towaru lub odnotowania zastrzeżeń co do niemożności sprawdzenia. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego /[...] ./ K Z J Z wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając, że jest niezgodna z prawem. Zdaniem skarżących odpowiedzialność za stan towaru obciąża Spółkę z o.o. "C Z W , która obowiązana była dostarczyć przewoźnikowi wszystkich informacji niezbędnych do prawidłowego wykonania przewozu. Przewoźnik – zgodnie z art. 41 i art. 42 Prawa przewozowego może odmówić przyjęcia do przewozu rzeczy, gdy ich stan jest wadliwy lub opakowanie niedostateczne bądź uszkodzone. Sytuacja taka nie miała miejsca, nie było więc możliwe sprawdzenie ilości towaru znajdującego się w zaplombowanym kontenerze. W piśmie uzupełniającym skargę z [...] pełnomocnik skarżących zarzucił niewłaściwe zastosowanie art. 276 § 2 w związku z art. 39 Kc. ze względu na wyłączenie przewidziane w art. 2 § 2 Kc na rzecz stosowania Konwencji o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów /CMR/ sporządzonej w Genewie dnia 19 maja 1956r. /Dz.U. z 1962r. Nr 49 poz. 238 ze zm./. Odnosząc się do przepisów art. 8 i art. 9 tej Konwencji pełnomocnik wywodzi, że nie wpisanie do listu przewozowego zastrzeżenia, że kontener był zaplombowany, stwarza jedynie domniemanie, że przewoźnik miał możliwość i dokonał sprawdzenia danych dotyczących towaru, lecz domniemanie to może być i zostało obalone, bowiem w dokumencie przewozowym T1 znajduje się adnotacja, że zamknięcia kontenera są zabezpieczone plombami o wskazanych numerach, natomiast w protokole kontroli celnej potwierdzono, że plomby o tych samych numerach były nienaruszone, co zwalnia przewoźnika od odpowiedzialności za zgodność przewożonego towaru z danymi zawartymi w liście przewozowym. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny, będąc właściwym do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż w niej przedstawione, które należało wziąć pod uwagą z urzędu /art. 134 § 1 ustawy o p.p.s.a./. Przedmiotowy towar przywożony był z zagranicy na podstawie noty tranzytowej T1 przy wykorzystaniu wspólnej procedury tranzytowej. Zasady realizacji tej procedury, związane z tym obowiązki i uprawnienia uregulowane zostały w Konwencji o wspólnej procedurze tranzytowej sporządzonej w I [....] . ratyfikowanej przez Rzeczypospolitą Polską i ogłoszonej w Dzienniku Ustaw z 1998r. Nr 46 poz. 290. Konwencja przewiduje w szczególności, że obowiązki w zakresie uiszczania cła oraz innych opłat jeżeli takie będą należne na skutek naruszeń przepisów lub nieprawidłowości mających miejsce w toku wspólnej procedury tranzytowej lub w związku z tą procedurą, spoczywają na głównym zobowiązanym, to jest na osobie, która sama lub przez upoważnionego przedstawiciela, przez złożenie odpowiedniego zgłoszenia, wyraziła swoją wolę realizacji procedury tranzytowej /art. 11 ust.12 lit. c w związku z art. 2 lit. d załącznika nr 1 do Konwencji/. Opłata manipulacyjna dodatkowa stanowi niewątpliwie "rodzaj opłaty należnej na skutek naruszenia przepisów" w rozumieniu postanowień Konwencji. Konwencja jako źródło powszechnie obowiązującego prawa i część krajowego porządku prawnego podlega w powyższym zakresie bezpośredniemu stosowaniu z mocy art. 87 ust.1 i art. 91 ust.1 Konstytucji, zaś jej postanowienia stanowią lex specjalis w stosunku do unormowania zawartych w Kodeksie celnym /art. 2 § 2 KC/. Oznacza to, że oparcie zaskarżonej decyzji, w kwestii dotyczącej podmiotu zobowiązanego do uiszczenia opłaty manipulacyjnej dodatkowej na unormowaniach Kodeksu celnego w sytuacji bezwzględnego pierwszeństwa przepisów Konwencji, zawierającej postanowienia całkowicie odmienne, stanowi naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe jego zastosowanie. Z tych względów zaskarżona decyzja podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy o p.p.s.a. Na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ustawy o p.p.s.a. w związku z § 18 ust.1 pkt 1 rozprz. Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie /Dz.U. Nr 163, poz. 1348 z późn.zm./ skarżącym przysługuje zwrot kosztów postępowania obejmujących opłatę sądową wniesioną od skargi w kwocie [...] wynagrodzenie adwokata w stawce minimalnej [...] opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, łącznie [...] Zasądzona w punkcie 2 sentencji kwota [..] zł jest wynikiem błędu rachunkowego popełnionego przy podliczaniu w/w kwot i podlegać będzie sprostowaniu w trybie art. 156 ustawy o p.p.s.a odrębnym postanowieniem. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 ustawy o p.p.s.a.