SA/Sz 272/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA S. Kłosowski (spr.), Sędziowie NSA B. Gebel, I. Tomaszewska, Protokolant J. Białas-Gołąb, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego I. u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Policji nr [...] z dnia [...]r. II. orzeka, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1,pkt.1 Kpa oraz art. 92 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o policji /Dz.U. z 2002 r. Nr 7,poz. 58 ze zm./ oraz § 1 ust. 1 pkt. 3 i ust. 2 pkt. 1 w związku z § 9 ust.1 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznawania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego /Dz. U. Nr 100,poz. 918/, po rozpatrzeniu odwołania D. P. od decyzji Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie odmowy przyznania prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, iż D. P. wstąpił do służby w policji [...]r. w służbie stałej mianowany został z dniem [...]r. Obecnie pełni służbę w Komendzie Miejskiej Policji. Dnia [...]r. złożył oświadczenie mieszkaniowe w sprawie ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Do oświadczenia dołączył wyrok Sądu Okręgowego z dnia [...]r. orzekający rozwiązanie jego małżeństwa z J. P., oraz kserokopię pisma Zarządu Budynków i Lokali Komunalnych dotyczącego rozwiązania Umowy najmu lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w [...]stwierdzającego, iż rozwiązanie umowy nastąpiło za porozumieniem stron, a zainteresowany pisemnie zrzekł się prawa do lokalu mieszkalnego. Jednocześnie D. P. dołączył poświadczenie zameldowania w [...]przy ul. [...] od dnia [...]r. oraz oświadczenie, informujące o zmianie sytuacji rodzinnej, oraz prośbę o przyznanie równoważnika za brak lokalu mieszkalnego. W wyroku rozwodowym Sąd Okręgowy nie orzekł o sposobie korzystania z mieszkania w [...]przy ul. [...], którego D. P. głównym najemcą . Zastępca Komendanta Miejskiego Policji decyzją Nr [...]z dnia [...]r. odmówił przyznania D. P. prawa do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, powołując się na przepis art.92, art.97 ust.5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz.U.Nr 7 poz.58 z 2002 r./ oraz § 1 ust.2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego /Dz.U.Nr 100, poz.918/. Od powyższej decyzji D. P. wniósł odwołanie, w którym podnosił, iż nie zrzekł się prawa do lokalu, a jedynie do części pokoju. Mieszkanie, które zajmował wraz z byłą żoną o powierzchni [...]m2 było jednopokojowe. Zdaniem organu odwoławczego odwołanie to jest bezzasadne, albowiem D. P. posiadał tytuł prawny do kolejno zajmowanych lokali mieszkalnych przy ul. [...] oraz przy ul. [...]w [...], co czyniło go głównym najemcą. Art.88 ust.1 ustawy z dnia 06 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz.U.z 2002 r. Nr 7 poz.58/ stanowi, iż policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Zainteresowany swoje potrzeby mieszkaniowe zaspokoił we własnym zakresie, pozyskując mieszkanie poprzez zawarcie umowy najmu z Gminą Miasta [...]. Wstępując do służby w Policji posiadał mieszkanie komunalne uzyskane w [...] r. Analiza akt wykazuje, że D. P. w wyniku dobrowolnego działania pisemnie zrzekł się prawa do lokalu mieszkalnego w [...]przy ul. [...]rozwiązując umowę najmu dnia [...]r. z Gminą Miasta [...]. Dnia [...]r. zainteresowany ponownie zawarł związek małżeński i obecnie zamieszkuje w lokalu mieszkalnym przy ul. [...]. Art.92 ust.1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji stanowi, iż policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Wyżej powołany przepis ustawy o Policji wskazuje, iż równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego jest świadczeniem zastępczym, przyznawanym policjantom do czasu zrealizowania prawa do lokalu poprzez przydział lokalu mieszkalnego. A zatem warunkiem niezbędnym do uzyskania równoważnika wymienionego w art.92 ust.1 ustawy o Policji jest spełnienie przesłanek do przydziału lokalu mieszkalnego. Odmówienie D. P. prawa do równoważnika za brak lokalu mieszkalnego przez organ I instancji nastąpiło, w oparciu o negatywną przesłankę uregulowaną w § 1 ust.2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 202 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego /Dz.U.Nr 100, poz.918/ tj. z powodu zrzeczenia się przez policjanta prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego, było zatem uzasadnione. Przedstawione argumenty stwarzają negatywną przesłankę do uznania uprawnień policjanta do przyznania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego. Powyższą decyzję skarżący zaskarżył skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego, domagając się jej uchylenia. W skardze powołał się na te same argumenty co w odwołaniu, a w szczególności, iż mieszkanie którym dysponował i tak nie spełniało norm powierzchniowych, przysługujących funkcjonariuszom Policji. Nadto po rozwodzie i utworzeniu nowej rodziny nie miał żadnych możliwości korzystania z jednopokojowego mieszkania w którym pozostawała była małżonka. W odpowiedzi na skargę, Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Z mocy art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/ w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone. Zgodnie zaś z art. 97 tej ustawy sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/. Rozpatrywana skarga okazała się uzasadniona. Art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz. U. Nr 30, poz. 179 ze zm./ stanowi, że policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Z tak określonym prawem do lokalu wiążą się przewidziane ustawą resortowe formy zaspokajania potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy Policji, takie jak przydział lokalu mieszkalnego /art. 90 ustawy/, prawo do równoważnika pieniężnego /art. 92 ust. 1 ustawy/, prawo do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość /art. 94 ust. 1 ustawy/. Stosownie jednak do przepisu art. 95 ustawy o Policji, lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale nie przydziela się policjantowi, który ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w sposób określony w tym przepisie. W przypadku braku uprawnienia do przydziału lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, policjant nie ma również uprawnienia do uzyskania pomocy finansowej, o którym mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, i równoważnika pieniężnego, o którym mowa w art. 92 ust. 1 rzeczonej ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów w dniu 29 marca 1999 r. podjął uchwałę sygn. akt OPS 1/99 stwierdzającą, iż "stosownie do przepisu art. 94 ust. 1 w związku z art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz. U. Nr 30, poz. 179 ze zm./, policjantowi nie przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu lub domu, jeżeli policjant nie ma prawa do przydziału lokalu mieszkalnego, ponieważ posiada inny, odpowiedni lokal mieszkalny w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej /art. 95 powołanej ustawy/". Uchwała ta co do zasady ma również zastosowanie do równoważnika pieniężnego, o którym mowa w art. 92 ust. 1 ustawy o Policji. Posiadaniem przez policjanta odpowiedniego lokalu jest zaś - w myśl art. 95 pkt 2 w/w ustawy posiadanie w miejscowości w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego, odpowiadającego co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo domu jednorodzinnego lub domu mieszkalno-pensjonatowego, uznać zatem należy, że policjant nie posiada lokalu mieszkalnego w rozumieniu art. 92 ust. 1 ustawy o Policji, jeżeli posiadany przez niego lub jego małżonka lokal nie odpowiada co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej, określonej w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżnienia tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów /Dz.U. Nr 131, poz. 1469/. Jak wynika z akt sprawy i niekwestionowanych przez organ twierdzeń skarżącego lokal do którego prawa się zrzekł po uzyskaniu rozwodu nie spełniał tych wymogów. Był to lokal [...]-pokojowy, o powierzchni mieszkalnej [...]m2 /ogólnej [...]m2/, a zamieszkiwany przez [...] osoby, tj. skarżącego, jego żonę oraz [...]dzieci. Z tego zresztą powodu uprawniony był do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. W tej sytuacji, skoro skarżący posiadał lokal mieszkalny nie odpowiadający w/w standardom - okoliczność, że się go zrzekł nie ma żadnego znaczenia prawnego. Należy go traktować jako funkcjonariusza, który mieszkania nie posiadał. Ponadto w rozpatrywanym stanie faktycznym zrzeczenie się lokalu nie miało charakteru dobrowolnego lecz było ściśle związane z rozwiązaniem byłego małżeństwa i niemożnością dalszego w nim zamieszkiwania z byłą małżonką. W tym stanie rzeczy uznać należało, iż organy Policji niewłaściwie zastosowały przepis art. 92 ust. 1 ustawy o Policji dopuszczając się jego naruszenia co powoduje konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji pierwszoinstancyjnej w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1a p.psa. Orzeczenie w pkt II oparte jest na art. 152 p.psa.