SA/Sz 2789/02

WyrokWSA w Szczecinie2004-10-20

Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Barbara Gebel, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odtworzenie istniejącego wcześniej ganku wejściowego, który został rozebrany, wymaga pozwolenia na budowę zgodnie z przepisami Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Odtworzenie obiektu budowlanego lub jego części, nawet jeśli istniał wcześniej i został rozebrany, wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Wybudowanie obiektu bez wymaganego pozwolenia stanowi samowolę budowlaną i obliguje organ do wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Nieświadomość prawna inwestora ani kwestie własnościowe dotyczące nieruchomości nie mają wpływu na zastosowanie sankcji w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał C. D. rozbiórkę ganku wejściowego dobudowanego do budynku mieszkalnego bez pozwolenia na budowę. Skarżący odwołał się, zarzucając naruszenie prawa przez niepowiadomienie go o wizji lokalnej i twierdząc, że odtworzył poniemiecki ganek, co nie wymaga pozwolenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy, uznając, że brak udziału w oględzinach nie wpłynął na rozstrzygnięcie, a odtworzenie obiektu bez zgody stanowi samowolę budowlaną. Skarżący wniósł skargę do sądu, podtrzymując swoje zarzuty i dodając argumenty dotyczące własności nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

\ W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 października 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędzia WSA Maria Mysiak /spr./, Protokolant Robert Rozbicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2004 r. sprawy ze skargi C. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakaz rozbiórki obiektu budowlanego Oddala skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r., na podstawie przepisu art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. -Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), nakazał C. D. rozbiórkę ganku wejściowego o wymiarach 1,20 x 2,30 m, dobudowanego do budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...] bez pozwolenia budowę. W uzasadnieniu decyzji podał, że w wyniku wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu [...] r. ustalono, że w ubiegłym roku C. D., nie posiadając zgody współwłaściciela nieruchomości oraz pozwolenia na budowę, dobudował do istniejącego budynku mieszkalnego ganek wejściowy o wymiarach 1,20 x 2,30 m. Obiekty budowlane lub ich części wybudowane bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia podlegają nakazowi rozbiórki w trybie art. 48 ustawy z dnia 7 Iipca1994 r. - Prawo budowlane. Ponieważ inwestor nie dopełnił obowiązku i przed przystąpieniem dobudowy ganku nie uzyskał pozwolenia na budowę, skutkuje to wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę. C. D. odwołał się od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie, ponieważ nie brał udziału w wizji lokalnej. W uzasadnieniu dowołania zarzucał, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana została z naruszeniem prawa, a to dlatego, iż organ ten nie powiadomił [...] o wizji lokalnej w terminie ustawowym, wezwanie otrzymał dopiero 5 dni po wizji lokalnej. W tej sytuacji pozbawiony został możliwości wyjaśnienia sprawy dotyczącej ganku - odbudowanego poniemieckiego w budynku będącego Jego własnością. Ponadto oświadczył, że C. K. "nie ma nic do nieruchomości" czyli wejścia do budynku od ulicy [...] w [...], ponieważ biegły rzeczoznawca wyznaczył Jej wejście od strony podwórka, na zapleczu budynku gospodarczego. W tych okolicznościach prawnych C. K., nie będąc właścicielką wejścia od ulicy [...], "nie ma nic do gadania". Ponadto argumentował, że odtworzenie poniemieckiego ganku, jak również dokonane zabezpieczenie nieruchomości, nie jest naruszeniem prawa budowlanego, a to dlatego, iż ganek został odtworzony z lat przedwojennych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu podał, że brak udziału skarżącego w oględzinach jest uchybieniem, które jednak w przedmiotowej sprawie nie miało wpływu na rozstrzygnięcie i nie daje podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Wizja odbyła się z udziałem świadka, sporządzono dokumentację fotograficzną. Przed wydaniem decyzji skarżący został powiadomiony o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do niego. Z prawa tego skorzystał i pismem z dnia [...] r. wniósł uwagi, które zostały wzięte pod uwagę przy wydawaniu decyzji przez organ pierwszej instancji. Dalej organ odwoławczy podał, że ustalone przez organ pierwszej instancji okoliczności stanowiły wystarczającą przesłankę do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Wynika z nich, że w budynku dwurodzinnym skarżący w [...] roku wybudował (odtworzył) ganek o wymiarach 1,20 x 2,30 m po rozebraniu wcześniej istniejącego. Ganek ten wykonał bez zgody właściwego organu i bez zgody współwłaściciela nieruchomości. Również odtworzenie obiektu lub jego części, po rozebraniu obiektu wcześniej istniejącego wymaga zgody właściwego organu. Natomiast wybudowanie obiektu bez takiej zgody stanowi samowolę budowlaną i skutkuje wydaniem nakazu rozbiórki, zgodnie z dyspozycją art. 48 ustawy Prawo budowlane. C. D. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego skargę na powyższą decyzję wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu zarzuca, że pozbawiony został prawa uczestniczenia w wizji lokalnej oraz nie dopuszczono Jego sprzeciwu, jak również uzupełnienia sprawy o wyjaśnienia zawarte w piśmie skierowanym do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego . W rezultacie nie uwzględniono, iż dokonał przywrócenia stanu pierwotnego ganka jeszcze przedwojennego. Zdaniem skarżącego na odtworzenie pierwotnego stanu ganka nie jest wymagane moc prawa budowlanego. Ponadto zarzucił, że wniesiona przez Panią K. skarga jest nie do przyjęcia, ponieważ obecnie nie jest właścicielką nieruchomości od strony ulicy [...] w [...], co potwierdza opinia rzeczoznawcy, jak również wyrok Sadu Rejonowego . Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie. W dniu [...] r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek C. D. o zawieszenie postępowania sądowego do czasu zakończenia postępowań sądowych w sprawie o przejęcie 1/3 części nieruchomości od dłużniczki C. K., do której również wchodzi ganek. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje. Na mocy przepisów art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego utworzony został z dniem 1 stycznia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny , który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie -Ośrodka Zamiejscowego , w których postępowanie nie zostało zakończone. Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem materialnym oraz przepisami postępowania administracyjnego nie dostarczyła podstaw do uwzględnienia skargi. Zgodnie z przepisem art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2001 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem przepisu art. 29 i art. 30. Wybudowany przez skarżącego obiekt budowlany nie mieści się w katalogu obiektów i robót wymienionych w przepisie art. 29, co do których nie jest wymagane pozwolenie na budowę, jak również nie należy do obiektów wskazanych w przepisie art. 30 ust. 1, których budowa wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Wybudowanie obiektu budowlanego albo jego budowa prowadzona bez uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę jest samowolą budowlaną i podlega sankcji z przepisu art. 48 Prawa budowlanego, podlegającej na obligatoryjnym nakazie przymusowej rozbiórki takiego obiektu. Z akt administracyjnych wynika jednoznacznie, że skarżący dobudował ganek wejściowy o wymiarach 1,20 x 2,30 m do budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...] bez uzyskania pozwolenia na budowę. Skarżący sam przyznaje w pismach składanych do organów nadzoru budowlanego oraz w skardze, że dokonał odtworzenia poniemieckiego ganku istniejącego w tym samym miejscu. Tyle tylko, że zdaniem skarżącego skoro wybudował ganek w miejscu, w którym uprzednio istniał podobny obiekt, to nie musiał uzyskiwać pozwolenia na budowę. Jednak nieświadomość prawna skarżącego nie ma żadnego znaczenia przy badaniu prawidłowości działania organów administracji publicznej. Ustawa prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, w przypadku samowoli budowlanej nie przewiduje jakichkolwiek okoliczności mogących złagodzić skutki prawne z nią związane. Ustalenie, w sposób nie budzący zastrzeżeń, wybudowania obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę musiało prowadzić do nakazania rozbiórki obiektu. Prawo budowlane w sposób rygorystyczny traktuje przypadki samowoli budowlanej i bezwzględnie wymaga, w wypadku jej stwierdzenia, usunięcie skutków sprzecznych z prawem budowlanym działań. Dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy bez znaczenia pozostaje fakt, jakie prawo i do jakiej części budynku położonego przy ul. [...] w [...] posiada C. K.. Ponieważ w przedmiotowej sprawie postępowanie nie toczyło się na Jej wniosek. Postępowanie w sprawie samowolnie wybudowanego obiektu może być wszczęte z urzędu, a informacja o popełnieniu samowoli może pochodzić z dowolnego źródła. Z tego samego powodu nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek C. D. o zawieszenie postępowania sądowego do czasu zakończenia postępowań sądowych. o przejęcie od C. K. [...] nieruchomości, do której wychodzi "[...]". Sprawy te pozostają ze sobą bez żadnego związku. Nawet gdyby C. K. utraciła całkowicie prawo do części budynku przy ul [...] w [...], to i tak nie miałoby to wpływu na wynik przedmiotowej sprawy. Dlatego Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania w sprawie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie przepisu art 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło