SA/Sz 2816/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA S. Kłosowski, Sędziowie NSA E. Makowska (spr.), A. Windak, Protokolant J. Białas-Gołąb, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2004r. sprawy ze skarg J. Z. -K. i S. Z.- K. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji w sprawie o pozwolenie na budowę o d d a l a skargi Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Prezydent Miasta S. wydał M. i E. W. pozwolenie na nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego oraz budowę garażu dwustanowiskowego, położonych przy ul. C. w S. Dnia [...] r. decyzja została przeniesiona na rzecz A. i E. W. Po rozpatrzeniu wniosku J. Z.-K. i S.Z.-K. ( będących współwłaścicielkami działki sąsiedniej położonej przy ul. C. ) z dnia [...] r. o wznowienie postępowania, Prezydent Miasta S. postanowieniem z dnia [...] r. wznowił postępowanie w sprawie wydanego pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. uznając, iż wyżej wymienione zostały pozbawione czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu. Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta S. działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 i art. 146 § 2 k.p.a. odmówił uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r., nr [...] nie podzielając zastrzeżeń J.Z.-K. i S.Z.-K. co do projektowanej rozbudowy, a dot. zalewania posesji przez wody opadowe, usytuowania okien, wykończenia dachu elementami drewnianymi i dostępności światła dziennego. Odwołanie od tej decyzji do Wojewody Z. złożyły J. i S. Z.-K. podtrzymując wszystkie swoje zastrzeżenia przedstawione przed organem I instancji. Podniosły ponadto zarzut usytuowanie osadnika ścieków sanitarnych na posesji przy ul. C. w odległości mniejszej niż 2 m od granicy działki, tj. niezgodnie z Dz. U. Nr 10 rozdz. 7, § 36, który to osadnik, zdaniem skarżących, jest nieszczelny i nie spełnia określonych warunków. Wojewoda Z. decyzją z [...] r., Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania, uchylił decyzję organu I instancji w całości i na podstawie ar. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 k.p.a. stwierdził, że decyzja Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. Nr [...] została wydana z naruszeniem prawa, jednakże odmówił jej uchylenia, gdyż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść jedynie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił powód uchylenia wydanej po wznowieniu postępowania decyzji organu I instancji wskazując na wadliwą treść rozstrzygnięcia polegającą na nie zastosowaniu art. 151 § 2 k.p.a. Organ odniósł się również do zarzutów odwołujących się związanych z naruszeniem przepisów prawa materialnego. I tak w ocenie organu: - problem wód opadowych został rozwiązany w zatwierdzonym projekcie przez zaprojektowanie dwóch studni chłonnych, - problem istniejącego szamba nie jest przedmiotem postępowania o pozwolenie na rozbudowę budynku i może być przedmiotem postępowania w zakresie utrzymania obiektu budowlanego, - projektowana wysokość obiektu przesłaniającego jest zgodna z § 13 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, - projektowane pokrycie dachu z dachówki bitumicznej musi spełniać warunek wynikający z § 270 rozporządzenia MSWiA z 05 sierpnia 1998 r. w sprawie aprobat i kryteriów technicznych oraz jednostkowego stosowania wyrobów budowlanych. W konkluzji Wojewoda stwierdził, że - jak wykazało wznowione postępowanie - fakt, iż strona nie brała udziału w postępowaniu, nie wpłynął w istocie na treść decyzji w wyniku uchylenia decyzji musiałaby zapaść decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej. Wyżej opisaną decyzję ostateczną zaskarżyły, wspólną skargą, do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu [...] r. J. Z.-K. i S. Z.-K. wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody Z. z dnia [...] r. i poprzedzających ją dwóch decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. i z [...] r. Skarżące podniosły, że na projektowane usytuowanie budynku nie wyraziły zgody, zaś w toku całego postępowania przed organami I i II instancji konsekwentnie podtrzymywały zarzut zbyt małej odległości od granicy działki, co w istotny sposób pogorszy warunki korzystania z ich nieruchomości. Zdaniem skarżących, organ odwoławczy w treści swojej decyzji nie odniósł się do zarzutu, że zamierzone usytuowanie budynku narusza określone prawem odległości oraz całkowicie pominął kwestię wymaganej, pisemnej zgody właściciela sąsiedniej działki. Chybione jest według skarżących uzasadnienie przez organ odwoławczy utrzymania w mocy pozwolenia na budowę okolicznością, że samowola budowlana dokonana przez pp. Witkiewiczów z naruszeniem uprawnień skarżących została zalegalizowana. Usankcjonowanie samowoli budowlanej, w wyniku której nastąpiło przesunięcie linii zabudowy na odległość poniżej 3 m od granicy działki, nie może oznaczać, że w przypadku dalszych robót budowlanych, polegających zarówno na rozbudowie jak i nadbudowie istniejącego obiektu nie ma zastosowania przepis §12 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994 r., bowiem byłaby to swoista premia dla osób naruszających obowiązujący porządek prawny. W odpowiedziach na obie skargi Wojewoda Z. wniósł o ich oddalenie i podtrzymując uzasadnienie zawarte w decyzji jednocześnie wyjaśnił, że zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 05 marca 2001 r., sygn. akt P.11/2000 zgoda właściciela działki sąsiedniej na zbliżenie do granicy nie jest wymagana. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sadu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ), określanej w dalszej części uzasadnienia skrótem: p.p.s. Skarga J. Z. - K. została zarejestrowana w Repertorium SA/Sz pod numerem 2816/01, a skarga S. Z. - K. w tym Repertorium pod numerem 2817/01. Wydanym na rozprawie postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.111 § 2 p. p. s. połączył obie te sprawy do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia jako sprawy SA/Sz 2816/01. Z tego względu wydany wyrok obejmuje rozstrzygnięcie dotyczące tych dwóch skarg. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem nie dostarczyła podstaw do stwierdzenia, że decyzja ta narusza przepisy prawa materialnego lub postępowania administracyjnego. Podstawę materialno-prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowią, obowiązujące w dacie orzekania kwestionowanych decyzji , przepisy ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) oraz rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 140). Główny zarzut skarg koncentruje się na naruszeniu przez organy obu instancji §12 ust. 4 pkt 1 i 2 w związku z §12 ust. 6 w/w rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jaki powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z jego pierwotnym brzmieniem odległość zabudowy od granicy z sąsiednimi działkami powinna wynosić dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi - 4 m, a dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów - 3 m. Natomiast §12 ust. 6 dopuszczał sytuowanie budynku, z zastrzeżeniem §270 ust. 2, bezpośrednio przy granicy działki budowlanej bądź w odległości mniejszej od określonej w ust. 4 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m od tej granicy, jeżeli w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu (działki budowlanej) zostanie wykazana możliwość zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej i uzyskania pisemnej zgody jej właściciela. Należy jednak mieć na względzie, że wskutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001 r. (Dz. U. z 2001 r. Nr 17, poz. 207), z dniem 16 marca 2001 r. §12 ust. 6, w zakresie wymogu uzyskania zgody właściciela działki sąsiedniej na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej utracił moc, gdyż został uznany tym wyrokiem za niezgodny z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, co trafnie podniósł organ w odpowiedziach na skargi. Dlatego niezasadny jest zarzut skarżących podnoszący naruszenie prawa polegające na usytuowaniu projektowanej zabudowy w odległości 1,8 m od granicy działki stanowiącej ich współwłasność, skoro - jak trafnie wskazano to w zaskarżonej decyzji - zachowana została minimalna odległości 1,5 m, o której mowa w §12 ust. 6 rozporządzenia. Ponadto uwzględnić trzeba, że planowana rozbudowa części mieszkalnej budynku polegać ma - jak wynika to z projektu budowlanego przedłożonego przez inwestora - na podniesieniu i powiększeniu więźby dachowej, celem wykorzystania powierzchni strychowej na poddasze użytkowe. Zatem do planowanych okien połaciowych w dachu stanowiącym taką nadbudowę istniejącego budynku, nie ma zastosowania §12 ust. 4 pkt 1, gdyż przepis ten dotyczy ścian z otworami okiennymi i drzwiowymi. Badając zgodność zaskarżonej decyzji z prawem Sąd w pełni podzielił stanowisko organu II instancji, iż zagadnienia związane z wybudowaniem na przełomie lat 70 i 80-tych osadnika ścieków sanitarnych i jego szczelności, nie wchodzą w zakres uregulowań, którymi objęte są przedmiotowe decyzje dotyczące wydania pozwolenia na budowę. Oddzielne postępowanie w tym zakresie może być prowadzone pod kątem właściwego utrzymania obiektu budowlanego (rozdział 6 Prawa budowlanego). To samo dotyczy podnoszonych przez skarżące kwestii odprowadzania wód opadowych z obiektu już istniejącego. Wyjaśnianie tych kwestii prowadziłoby do niedopuszczalnego przekroczenia zakresu przedmiotowego sprawy administracyjnej rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją. Natomiast problem związany z odprowadzaniem wód opadowych z planowanej części obiektu, został uwzględniony w Projekcie budowlanym poprzez zaprojektowanie kanalizacji deszczowej O 150 mm z rur PCV do projektowanej studni chłonnej (projekt - rys. 1 i rys. 11 szczegółowy rysunek studni chłonnej). W ocenie Sądu, organ II instancji w sposób prawidłowy ustalił zgodność projektowanej wysokości obiektu w kontekście spełnienia warunku naturalnego oświetlenia pomieszczeń, wynikającego z § 13 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z tym przepisem odległość budynku mającego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń, z zachowaniem przepisów § 57 i 60. Warunek ten uznaje się za spełniony, jeżeli odległość od obiektu przesłaniającego jest nie mniejsza niż jego wysokość (dla obiektów przesłaniających o wysokości do 55 m włącznie). Wysokość obiektu przesłaniającego, o której mowa w ust. 1, liczy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego (ust. 2). W przedmiotowej sprawie odległość pomiędzy budynkami wynosi ok. 15 m. Natomiast projektowana wysokość budynku, obliczona zgodnie z §13 ust. 2 rozporządzenia, wynosi 11,5 m. Badając prawidłowość przeprowadzonego postępowania z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego należy uznać, iż organ II instancji zasadnie skorzystał z uprawnień reformacyjnych orzekając o uchyleniu decyzji organu I instancji z dnia [...] r. i podjęciu rozstrzygnięcia w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 151 § 2 k.p.a., które to stanowisko w tym zakresie nie kwestionowane przez skarżące, szczegółowo wyjaśnił w swojej decyzji z dnia [...] r. Skoro zatem wydane w sprawie decyzje w niczym nie naruszają prawa, skargi jako niezasadne podlegają oddaleniu, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/A.Windak /-/E.Makowska /-/B.Gebel