SA/Sz 2909/01

WyrokWSA w Szczecinie2004-02-04

Skład orzekający: Mirosława Włodarczak-Siuda, Barbara Gebel, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wymeldowaniu może zostać wydana na podstawie przepisu, który utracił moc obowiązującą w świetle orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję o wymeldowaniu oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania. Podstawą rozstrzygnięcia był przepis, którego treść uległa zmianie w świetle orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niezgodność z Konstytucją art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, co miało istotne znaczenie dla stosowania art. 15 ust. 2 tej ustawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.K. na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Burmistrza odmawiającą wymeldowania z pobytu. Wojewoda uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na wątpliwości dotyczące uprawnień do przebywania w mieszkaniu i naruszenie art. 77 § 1 KPA. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Wojewody, podnosząc naruszenie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz zarzut, że ta sama osoba wydała decyzję w I i II instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza. Nie orzeczono w sprawie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący del.Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Asesor WSA Arkadiusz Windak, Protokolant st.sekr.sąd. Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2004 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza [...] z dnia [...]. nr [...] II. nie orzeka w sprawie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę [...] [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją [...] r. [...] Burmistrz Miasta i Gminy [...] po rozpatrzeniu wniosku [...], odmówił wymeldowania [...] z pobytu [...]. Od decyzji tej odwołała się [...]. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania decyzją [...]r. uchylił powyższą decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji powołując się na brzmienie art.15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. z 1984 r. Nr 32, poz.174 z późn.zm.) stwierdził, że możliwość wymeldowania z lokalu występuje w dwóch przypadkach: 1. gdy osoba bez wymeldowania się opuściła miejsce pobytu stałego i utraciła uprawnienia do przebywania w tym miejscu; 2. gdy osoba bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego jej miejsca pobytu nie można ustalić. W dalszej części uzasadnienia decyzji organ stwierdził, iż występujące w sprawie wątpliwości odnośnie do posiadania [...] do przebywania w mieszkaniu [...] nie pozwalają na obiektywną ocenę wszystkich okoliczności faktycznych. Zdaniem organu odwoławczego stanowi to naruszenie art.77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i dlatego też, uchylając decyzję do ponownego rozpatrzenia polecił organowi I instancji dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz przesłanek , od spełnienia których uzależnione jest wymeldowanie. Na powyższą decyzję [...] wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji podnosząc, iż narusza ona art.15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, gdyż [...] w przedmiotowym lokalu nie zamieszkuje dłużej niż 6 miesięcy. Ponadto podniosła, iż niezgodnym zlogiką jest fakt, że ta sama osoba wydała decyzję w I instancji jako Burmistrz [...] i w II instancji jako Wojewoda [...] W odpowiedzi na skargę Wojewody [...] wniósł o jej oddalenie, przytaczając argumenty powołane w zaskarżonej decyzji i jeszcze raz podkreślając, że "zebrany w sprawie materiał dowodowy w żaden sposób nie wyjaśnił jakimi uprawnieniami do przedmiotowego lokalu legitymuje się [...], a zatem był niewystarczający w celu wydania orzeczenia o odmowie wymeldowania na podstawie art.15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych." Z dniem 1 stycznia 2004 r. utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie. Sprawy, w których skargi zostały wniesione przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie i postępowanie nie zostało zakończone, na podstawie art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1271, Nr 240, poz.2052 ), podlegają rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 ). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z przyczyn innych niż w niej podniesione. Zgodnie z art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. Nr 153, poz.1270 ) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis art.9 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych w chwili wydawania niniejszych decyzji stanowił, że przy zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące należy przedstawić potwierdzenie uprawnienia do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie. Przepis ten utracił moc obowiązującą z dniem 19 czerwca 2002 r. w związku z wejściem w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. Sygn. Akt K 20/01, stwierdzającego niezgodność art.9 ust.2 ustawy o ewidencji ludności z art.52 ust.1 i art.83, w związku z art.2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Stwierdzenie niezgodności z Konstytucją przepisu art.9 ust.2 oznacza, że w chwili obecnej także powołany w zaskarżonej decyzji przepis art.15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności należy stosować z uwzględnieniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Zgodnie bowiem z pierwszą częścią tego przepisu można wydać decyzję o wymeldowaniu w stosunku do osoby, która utraciła uprawnienia do przebywania w lokalu i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu. Wprawdzie sentencja wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie odnosi się do art.15 ust.2 ustawy, ale ma istotne znaczenie w przedmiocie stosowania tego przepisu. Obecnie wydając decyzję o wymeldowaniu należy więc brać pod uwagę wyłącznie fakt opuszczenia lokalu, nie badając kwestii utraty uprawnień do przebywania w lokalu. Tak więc podstawę rozstrzygnięcia organu stanowił przepis, którego treść uległa zmianie w świetle orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Zgodnie z art.145 a Kodeksu postępowania administracyjnego można żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, na podstawie którego została wydana decyzja. W ocenie Sądu przepis ten może mieć zastosowanie również w niniejszej sprawie. Podobną wadliwością jak zaskarżona decyzja objęta jest także decyzja ją poprzedzająca. Podniesiony w skardze zarzut dotyczący wystąpienia tej samej osoby jako organu I i II instancji nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 25 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej podlega wyłączeniu jedynie od załatwienia sprawy dotyczącej interesów majątkowych jego kierownika lud osób mu najbliższych lub osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób jej najbliższych. W pozostałych przypadkach osoba pełniąca funkcje organu nie podlega wyłączeniu, choćby, jak w niniejszej sprawie uczestniczyła w wydaniu decyzji w I i II instancji. W świetle powyższego na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.b oraz art.135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd stwierdzając naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło