SA/Sz 40/02

WyrokWSA w Szczecinie2004-02-10

Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Barbara Gebel, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może ustalić opłatę adiacencką po upływie terminu przedawnienia określonego w ustawie o gospodarce nieruchomościami?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może ustalić opłaty adiacenckiej po upływie terminu przedawnienia określonego w art. 145 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W przypadku upływu tego terminu możliwość obciążenia strony opłatą wygasa. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego wybudowaniem kanalizacji sanitarnej. Strony skarżące podnosiły, że kanalizacja sanitarna istniała w ich nieruchomości od początku jej użytkowania i że nie odniosły korzyści z nowej inwestycji. Dodatkowo wskazywały na trudną sytuację materialną. Organ pierwszej instancji ustalił opłatę, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do sądu, powołując się m.in. na wyrok NSA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym; Przewodniczący dei. Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędziowie; Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Arkadiusz Windak /spr/ Protokolant; Beata Majewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2004r. sprawy ze skargi J. i J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej L uchyla zaskarżoną decyzję, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości 1 Zarząd Miasta decyzją z dnia [...] r., znak: [...] na podstawie art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543) i Uchwały Rady Miejskiej nr [...] i [...] z dnia [...] r. w sprawie ustalenia wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej, orzekł o ustaleniu od J. i J. L., zam. w K. przy ul. S. opłaty adiacenckiej w wys.[...] zł. z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego wybudowaniem kanalizacji sanitarnej. W uzasadnieniu decyzji organ podał m.in., iż dnia [...] r., zgodnie z protokołem odbioru końcowego robót i mapką dokumentacyjną powykonawczą, oddano do użytku kanalizację sanitarną w ulicy S. wraz z modernizacją ulicy. Na podstawie §1 uchwały nr [...] Rady Miejskiej z dnia [...] r. opłata adiacencka stanowi [...] różnicy między wartością jaką nieruchomość miała przed wybudowaniem kanalizacji sanitarnej a wartością jaką nieruchomość posiada po jej wybudowaniu. Wysokość opłaty adiacenckiej została ustalona stosownie do przywołanych przepisów art. 144 ust. 1 i art. 146 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz w oparciu o operat szacunkowy rzeczoznawcy majątkowego J. S.. Organ stwierdził, że powoływana przez strony w trakcie prowadzonego postępowania okoliczność poniesionych kosztów dotyczących robót budowlanych przeprowadzonych na terenie własnej posesji nie ma znaczenia dla ustalenia opłaty adiacenckiej. J. i J. L. od w/w decyzji złożyli odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w którym podnieśli, iż niezrozumiałym jest dla nich fakt ustalenia opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanej wybudowaniem kanalizacji sanitarnej skoro od samego początku jak tylko budynek przy ul. S. został oddany do użytku, tj. od [...] r. była tam kanalizacja sanitarna. Na dowód tego przedłożyli uzgodnienie nr [...] oraz projekt techniczny przyłącza wodnd-kanalizacyjnego. Ponadto, nadmienili, że są oboje rencistami i nie stać ich na zapłacenie kwoty [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r., znak: [...] utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] r. Zarządu Miasta nie znajdując podstaw do zmiany lub uchylenia tej 2 Sygn. akt SA/Sz 40/02 decyzji. Ustosunkowując się do podniesionej w odwołaniu kwestii istniejącej kanalizacji sanitarnej Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że do chwili wybudowania kanalizacji nieruchomość J. i J. L. przyłączona była do lokalnej kanalizacji eksploatowanej przez [...] co wynika m.in. z załączonego do odwołania "Projektu technicznego przyłączy wodnokanalizacyjnych do domku jednorodzinnego przy ul. S. w K.". W dokumencie tym stwierdzono, że w pobliżu realizowanego domku jednorodzinnego brak jest miejskiej kanalizacji sanitarnej. Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w złożyli pismem z dnia [...] r. J. i J. L. Według skarżących decyzja ustalająca opłatę adiacencką jest bardzo krzywdząca. Wskazali, że posiadając emerytury z najniższym uposażeniem, które razem wynoszą [...] zł., nie będą w stanie uiścić kwoty [...] zł. tytułem opłaty adiacenckiej. W piśmie z dnia [...] r. stanowiącym uzupełnienie skargi podali, że nie odnieśli korzyści z wybudowanej w K. przy ul. S. kanalizacji sanitarnej, skoro korzystali z takiego samego urządzenia technicznego istniejącego już wcześniej w pobliżu ich budynku. Na potwierdzenie zasadności zarzutu przywołali treść wyroku NSA Oddział Zamiejscowy w z dnia [...] r., sygn. akt [...] Po rozpatrzeniu skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Odnosząc się do podniesionych zarzutów wyjaśniło, że przed wybudowaniem miejskiej sieci kanalizacyjnej nieruchomość skarżących była podłączona do "lokalnego układu kanalizacyjnego", tj. do szamba. Twierdzenie zatem, że miejska sieć sanitarna jest takim samym urządzeniem jak "lokalny układ kanalizacyjny" jest nie do przyjęcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] zważył, co następuje: Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodka Zamiejscowego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy 3 Sygn. akt SA/Sz 40/02 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) określanej w dalszej części uzasadnienia skrótem: p.p.s. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sąd dokonuje kontroli zgodności ostatecznych decyzji administracyjnych z prawem. W myśl art. 134 § 1 p.p.s. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji ostatecznej dokonana według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego doprowadziła do stwierdzenia, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ale z powodów innych niż podniesione w jej uzasadnieniu, W myśl art. 145 ustawy zarząd gminy może, w drodze decyzji, ustalić opłatę adiacencką każdorazowo po urządzeniu lub modernizacji drogi albo po stworzeniu warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej. Ustalenie tej opłaty może nastąpić w terminie do [...] lat od dnia urządzenia lub modernizacji drogi albo od stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej. Przez użycie zwrotu" "ustalenie opłaty adiacenckiej" należy rozumieć wydanie decyzji ostatecznej, bowiem ustalenie opłaty oznacza ostateczne zakończenie postępowania w tym przedmiocie. (por. G. B. i inni, Komentarz do ustawy o gospodarce nieruchomościami, tom I! 2000 r., str. [...]). Takie rozumienie przepisu znajduje potwierdzenie w dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por,: wyrok NSA O/Z Poznań z 29 maja 2001 r., II SA/Po 336/00, wyrok NSA O/Z Szczecin z SA/[...] - niepublikowane). Niezbędną przesłanką ustalenia opłaty adiacenckiej jest wzrost wartości nieruchomości spowodowany, np. stworzeniem warunków do podłączenia nieruchomości do urządzeń kanalizacji sanitarnej, przy czym wydanie decyzji w przedmiocie opłaty adiacenckiej może nastąpić nie wcześniej niż od momentu stworzenia warunków do _ podłączenia nieruchomości do danego urządzenia infrastruktury technicznej. Bieg terminu przedawnienia dla ustalenia opłaty adiacenckiej związanej ze stworzeniem warunków do podłączenia nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej lub modernizacją drogi rozpoczyna się po dniu od którego możliwe było podłączenie nieruchomości do konkretnego urządzenia infrastruktury technicznej lub zakończeniu modernizacji drogi. 4 Sygn. akt SA/Sz 40/02 W aktach sprawy znajduje się m.in, "Protokół odbioru końcowego robót budowlanych kanalizacji sanitarnej w ul. S. wraz z modernizacją drogi" sporządzony dnia [...] r. [...] treści protokołu wynika, że przedmiot odbioru został wykonany w czasie, zgodnie z zapisami w dzienniku budowy, umową z dnia [...] r., projektem i kosztorysem. Fakt ten przywołano również w uzasadnieniu decyzji organu I instancji podając "W dniu [...] r. zgodnie z protokołem odbioru końcowego robót i mapką dokumentacyjną powykonawczą oddano do użytku kanalizację sanitarną w ulicy S. wraz z modernizacją ulicy." Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił, że o ile decyzja organu pierwszej instancji została wydana jeszcze przed upływem [...] terminu przedawnienia, niemniej w dacie wydania zaskarżonej, ostatecznej decyzji upłynął [...]-letni termin przedawnienia dla ustalenia przedmiotowej opłaty adiacenckiej. W związku z tym należało uznać, iż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. została wydana z naruszeniem przepisu art. 145 ust. 2 ustawy. Oznacza to zarazem, że w tym konkretnym przypadku możliwość obciążenia skarżących opłatą adiacencką przez organ w drodze decyzji administracyjnej wygasła. Sąd rozważając wagę naruszenia art. 145 ust. 2 uznał, że niewłaściwe zastosowanie przez organ II instancji wskazanego przepisu prawa materialnego nie wyczerpywało żadnej z przesłanek określonych w art. 156 k.p.a., które skutkowałoby koniecznością stwierdzenia jej nieważności. 5 W niniejszych okolicznościach na podstawie art. podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło