SA/Sz 411/03
WyrokWSA w Szczecinie2004-11-10
Skład orzekający: Henryk Dolecki, Mirosława Włodarczak-Siuda, Elżbieta Makowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zgłoszenie sprzeciwu w sprawie wykonania robót budowlanych, polegających na ustawieniu urządzenia reklamowego, może być oparte na opinii plastyka miejskiego, jeśli nie wskazano przepisu prawa stanowiącego podstawę do zasięgnięcia takiej opinii, a organ nie przeprowadził postępowania dowodowego w celu weryfikacji tej opinii?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zgłoszenie sprzeciwu w sprawie wykonania robót budowlanych, polegających na ustawieniu urządzenia reklamowego, nie może być oparte wyłącznie na opinii plastyka miejskiego, jeśli nie wskazano przepisu prawa stanowiącego podstawę do zasięgnięcia takiej opinii, a organ nie przeprowadził postępowania dowodowego w celu weryfikacji tej opinii. W takiej sytuacji organy obu instancji naruszyły przepisy Kpa, w szczególności dotyczące postępowania dowodowego i oceny dowodów, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Spółka złożyła zgłoszenie wykonania robót budowlanych polegających na ustawieniu urządzenia reklamowego. Prezydent Miasta zgłosił sprzeciw, uznając, że lokalizacja nie spełnia ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i Kpa, w tym błędne oparcie decyzji na opinii plastyka miejskiego bez przeprowadzenia postępowania dowodowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędziowie: Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda Sędzia NSA Elżbieta Makowska/spr./ Protokolant Anna Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2004r. sprawy ze skargi C. M.-Spółki z o.o. w W. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu w sprawie wykonania robót budowlanych I. u c h y l a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...]r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości III. z a s ą d z a od Wojewody na rzecz skarżącej C. M.-Spółka z o.o. [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
Prezydent Miasta decyzją z dnia [...]r. wydaną na podstawie art. 30 ust. 2 i art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( tekst jedn. Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm. ) i art. 92 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym ( tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 z późn. zm.) oraz art. 104 Kpa po rozpatrzeniu zgłoszenia z dnia [...]r. Spółki z o.o. "C. M." z siedzibą w W.- zgłosił sprzeciw w sprawie wykonania robót budowlanych objętych zgłoszeniem dotyczącym ustawienia urządzenia reklamowego na terenie nieruchomości położonej w S. przy ul. P. ( działka nr [...] z obrębu [...] Nad [...]; przyjęte pierwotnie w decyzji umiejscowienie działki w obrębie [...] Ś. zostało w trybie art. 113 § 1 Kpa sprostowane postanowieniem Prezydenta S. z dnia [...]
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że z opinii urbanistycznej z dnia [...]. uzyskanej z Wydziału Urbanistyki i Architektury wynika, że proponowana przez inwestora lokalizacja nie spełnia ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S.. Lokalizacja reklamy przy ul. P. w S. przypada na teren zawarty w obszarze o symbolu [...]. [...] z zapisem w pkt [...].zakazującym lokalizacji obiektów budowlanych wg dokumentacji typowej i powtarzalnej w terenie objętym strefą [...] ochrony historycznej struktury przestrzennej oraz narusza również istniejące zagospodarowanie terenu i nie spełnia podstawowego warunku tzn. dostosowania obiektu do istniejącego otoczenia.
W odwołaniu " C. M." Sp. z o.o. wniosła o uchylenie powyższej decyzji podnosząc, że planowana inwestycja nie wymaga pozwolenia na budowę ( art. 29 ust. 2 pkt2 ustawy Prawo budowlane ), a zgodnie z art. 30 Prawa budowlanego wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Przedmiotowy nośnik [...] jest urządzeniem wolnostojącym, tymczasowym, rozbieralnym. Proponowane miejsce jego ustawienie znajduję się na trenie prywatnym, którego właściciel wyraża na to zgodę.
Zdaniem strony, w decyzji mylnie określono obręb działki, działka Nr [...] znajduje się bowiem w obrębie [...] a nie w obrębie [...]. W opinii lokalizacyjnej z dnia [...]r. błędnie powołano się na zmiany do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta S. uchwalone [...]r. przez Radę Miejską uchwałą Nr [...] ( Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...] poz. [...] ) w sprawie II edycji zmian Miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta S. na obszarze dzielnicy Ś.. Dla działki Nr [...] obr.[...] [...] nie było uchwalanej zmiany- obowiązuje miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego miasta S.. Ponadto strefa [...] historycznej struktury przestrzennej nie dotyczy całego obszaru ulicy P. w S. Zwrócono też w odwołaniu uwagę na to, że w sąsiedztwie planowanej inwestycji znajdują się wykonane według dokumentacji typowej i powtarzalnej inne urządzenia reklamowe (konkurencyjnych firm ) oraz kioski handlowe. Proponowana lokalizacja [...] nie koliduję z [...], a zarzut niedostosowania do istniejącego otoczenia stanowi ocenę subiektywną.
Wojewoda decyzją z dnia [...] r. Nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa po rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przyznał fakt błędnego oznaczenia obrębu w decyzji organu I instancji, jednakże wyjaśnił, iż błąd ten został usunięty postanowieniem z dnia [...]r. prostującym oczywistą omyłkę pisarską w oznaczeniu obrębu.
Za niezasadne uznał Wojewoda zarzuty dotyczące dowodów w sprawie opinii lokalizacyjnej. Załącznik graficzny- mapa syt. wys. -będący integralna częścią opinii jednoznacznie określa oznaczenie i położenie działki dla której w dniu [...]r. wydano opinię lokalizacyjną.
Wyjaśniono dalej w uzasadnieniu decyzji, że organ I instancji w trakcie postępowania zwrócił się o opinię na temat zgodności z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego tymczasowego [...]. Plastyk [...] w dniu [...]r. negatywnie zaopiniował lokalizację [...]. Według powyższej opinii proponowany teren położony jest w strefie [...] ochrony historycznej struktury przestrzennej z zakazem lokalizacji obiektów budowlanych według dokumentacji typowej i powtarzalnej. Proponowana lokalizacja narusza istniejące zagospodarowania terenu ( [...] ) a także nie spełniono warunku dostosowania obiektu do istniejącego otoczenia.
W konkluzji Wojewoda stwierdził, powołując się na art. 30 ust. 3 Prawa budowlanego, że organ I instancji właściwie zgłosił sprzeciw w niniejszej sprawie.
W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Spółka z o.o. "C. m." domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji z powodu naruszenia art. 28 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1, ust. 1a oraz ust. 3 prawa budowlanego, powtórzyła zarzuty podniesione wcześniej w odwołaniu, a ponadto zarzuciła decyzji organu II instancji błędne powołanie art. 30 ust.3 Prawa budowlanego, w którym nie ma mowy o zgłoszeniu sprzeciwu w sprawie ustawienia [...]. Zdaniem skarżącej, niedopuszczalne jest niezgodne z prawem działanie organów administracji, które dla zasady paraliżują działalność podmiotów gospodarczych, zniechęcają, utrudniają, przewlekle i biurokratycznie załatwiają sprawy, naruszają praworządność. Wojewoda wydając zaskarżoną decyzje działał wbrew treści art. 7, 8 i 139 Kpa.
Wojewoda odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał
" szczegółowe uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji."
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sady administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem, a także w granicach orzekania sądu zakreślonych w art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) określanej dalej jako P.p.s.a., doprowadziła do stwierdzenia, że skarga jest zasadna, zaskarżona decyzja prawu bowiem nie odpowiada.
Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że prawidłowo przyjęto w sprawie, iż ustawienie [...] w postaci [...] o konstrukcji [...], przenośnej nie związanej z gruntem nie wymaga pozwolenia na budowę, ale objęte jest obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( tekst jedn. Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126). Do wykonania podlegających zgłoszeniu i zgłoszonych robót budowlanych można przystąpić- zgodnie z art. 30 ust. 2 zd.2 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu. Organ ten poza zgłoszeniem sprzeciwu, może na podstawie art. 30 ust. 3 Prawa budowlanego nałożyć na inwestora w drodze decyzji, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych, objętych obowiązkiem zgłoszenia o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować :
1) zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia,
2) pogorszenie stanu środowiska lub dóbr kultury,
3) pogorszenie warunków zdrowotno- sanitarnych,
4) wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich.
Przy takim stanie prawnym, za chybioną uznać trzeba argumentację skargi w tej części w której cytuje art. 30 ust. 3 Prawa budowlanego i twierdzi, że w przepisie tym nie ma mowy o zgłoszeniu sprzeciwu w sprawie ustawienia nośnika reklamowego. Wyżej przedstawiona regulacja prawna nie ma bowiem charakteru kazuistycznego, lecz odnosi się do każdego obiektu i każdych robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia.
Z brzmienia ust. 3 art. 30 omawianej ustawy wynika, że sprzeciw, o którym mowa w ust.2 tego artykułu w zasadzie wiąże się z nałożeniem, w drodze decyzji, obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę na zasadach ogólnych. Obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych może być nałożony jedynie wtedy, gdy wystąpi chociaż jedna z przesłanek określonych w przepisie ust.3. Nie można jednak wykluczyć sytuacji, w której zgłoszenie sprzeciwu - tak jak miało to miejsce w niniejszej sprawie - nie będzie wiązało się z nałożeniem na inwestora obowiązku uzyskania pozwolenia na wykonanie obiektu lub robót budowlanych. Taki przypadek wystąpi między innymi gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego będzie zawierać zakaz realizacji obiektów danego rodzaju./podobnie J. S. "Prawo budowlane" Komentarz wyd. C.H.Beck, Warszawa 2001r, str. [...]/.
Dlatego dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji najistotniejsze jest jednak rozważenie czy postępowanie dowodowe organów odwoławczych dało podstawę do zakwestionowania zgodności planowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Wynikająca z art. 30 Prawa budowlanego procedura nie przewiduje jakiejkolwiek formy współdziałania organu (właściwego w sprawie uregulowanego w tym przepisie zgłoszenia) z innym organem, jak też zasięgania opinii plastyka miejskiego czy innego pracownika wydziału urbanistyki odnośnego urzędu. Organy obu instancji nie wskazały przepisu prawa stanowiącego w niniejszej sprawie podstawę zasięgnięcia opinii plastyka miejskiego w sprawie zgodności zgłoszonego obiektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Domniemywać można co najwyżej, że dowód ten przeprowadzony został z urzędu na zasadach ogólnych w oparciu o art. 84 w związku z art.75 § 1 Kpa, jako dowód z opinii osoby posiadającej wiadomości specjalne, a mający przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. W takiej jednak sytuacji, organ I instancji orzekł z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art.80 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Nie przeprowadził bowiem jakiegokolwiek postępowania dowodowego w celu zweryfikowania opinii [...] z dnia [...]r, w aktach brak jest chociażby wypisu i wyrysu z tej części planu miejscowego, na którą powołano się w tej opinii oraz jakiejkolwiek oceny własnej tej opinii jako dowodu w sprawie. Natomiast organ II instancji utrzymując tę wadliwą decyzję w mocy dodatkowo naruszył jeszcze art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, gdyż zamiast ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę ograniczył się do powielenia poglądów [...] zawartych we wskazanej opinii, a uchylił się od rozpatrzenia zarzutów odwołania kwestionujących tę opinię. Wypada w tym miejscu zauważyć, iż taka powierzchowna treść uzasadnienia decyzji organu odwoławczego, czyni iluzoryczną odpowiedź na skargę, skoro organ zamiast ustosunkowania się do zarzutów skargi powołał się na " szczegółowe uzasadnienie decyzji"
Wyżej wskazane zapatrywania Sądu stanowią zarazem wskazówkę w jaki sposób powinno toczyć się postępowanie przy ponownym rozpoznaniu sprawy.
Dlatego nie podzielając ostatecznego sposobu rozstrzygnięcia należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c, art. 152 oraz art. 200 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło