SA/Sz 498/02

WyrokWSA w Szczecinie2004-01-22

Skład orzekający: Sędzia NSA Zofia Przegalińska, Sędzia WSA Alicja Polańska, Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej może zostać uwzględniony, jeśli pełnomocnik strony, mimo wypadku swojej pracownicy, miał możliwość uniknięcia skutków tego zdarzenia i zachowania terminu?
Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną, stwierdzając, że pełnomocnik skarżącej spółki, będąc radcą prawnym, nie dochował reguł starannego działania przy powierzonym mu zleceniu. Pomimo wypadku pracownicy, pełnomocnik miał możliwość uniknięcia skutków zdarzenia, które miało uzasadniać przywrócenie terminu. Sąd podkreślił, że wysyłanie pracownicy w nocy do urzędu pocztowego oddalonego o kilometr, bez zapewnienia bezpieczniejszego środka transportu niż komunikacja publiczna, nie spełnia wymogów szczególnej staranności wymaganej od profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Spółka "A" złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Izby Skarbowej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 r. Uzasadnieniem wniosku był wypadek pracownicy pełnomocnika, która w drodze na pocztę uległa poturbowaniu, co uniemożliwiło jej nadanie odwołania w terminie. Izba Skarbowa odmówiła przywrócenia terminu, wskazując na brak spójności w wyjaśnieniach pełnomocnika oraz brak należytej staranności. Spółka wniosła skargę do WSA, podnosząc, że wskazane przez organ niespójności były wynikiem pomyłek pisarskich i błędnej interpretacji, a wypadek pracownicy faktycznie uniemożliwił terminowe nadanie odwołania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Zofia Przegalińska Sędzia WSA Alicja Polańska /spr./ Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk Protokolant Joanna Zienkowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w B. na postanowienie Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych za 2000r. oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] nr [...] Izba Skarbowa odmówiła "A" spółce z o.o. w B. przywrócenia [...] o sygn. [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2000L W uzasadnieniu postanowienia Izba Skarbowa stwierdziła, że decyzja Urzędu Skarbowego skutecznie została doręczona stronie w dniu 23 października 2001r. (potwierdzenie odbioru k - 227 akt Urzędu Skarbowego). W związku z powyższym termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upłynął w dniu 6 listopada 2001 r. W dniu 7 listopada 2001 r. w Urzędzie Pocztowym złożony został wniosek strony skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od wskazanej wyżej decyzji wraz z odwołaniem od tej decyzji. W złożonym wniosku pełnomocnik strony uzasadnia niedochowanie terminu okolicznościami, jak to określa, pozamerytorycznymi, gdyż podatnik dostarczył jemu, jako pełnomocnikowi, decyzję oraz akta sprawy dopiero w dniu 5 listopada 2001 r., a do opracowania odwołania pełnomocnik przystąpił dopiero w dniu 6 listopada 2001r., tj. w ostatnim dniu terminu do wniesienia odwołania. Ponadto pełnomocnik skarżącej uzasadnia niedochowanie terminu wypadkiem, jakiemu uległa w dniu 6 listopada 2001 r. o godz. 22.00 pracownica Kancelarii – L.L., która zajmowała się sporządzaniem odwołania przez cały dzień i ukończyła opracowanie pisma około godz. 21.00, po czym przedłożyła projekt odwołania radcy prawnemu celem jego weryfikacji i naniesienia poprawek i około godz. 22.00 osobiście udała się na pocztę położoną przy [...] celem wysłania odwołania listem poleconym. W drodze na pocztę przy [...] L.L. została popchnięta przez biegnącego mężczyznę, przewróciła się i uderzyła głową o krawędź śmietnika lub innego betonowego elementu, wskutek czego straciła na chwilę przytomność, a po odzyskaniu przytomności zadzwoniła z automatu do rodziców. Na miejsce zdarzenia przyjechał ojciec L.L. i odwiózł ją do domu, a następnego dnia rano pojechali razem do lekarza, który - w wyniku badania wymienionej ustalił, że istnieje prawdopodobieństwo wystąpienia u niej wstrząśnienia mózgu i z tego powodu wystawił jej zwolnienie lekarskie do dnia 9 listopada 2001 r. Następnego dnia około godz. 11.00 stawiła się w Kancelarii pełnomocnika siostra L.L. – B.B., która wręczyła pełnomocnikowi podatnika kopertę z odwołaniem od decyzji Urzędu Skarbowego z dnia [...]. Zdaniem Izby Skarbowej pełnomocnik skarżącej nie zachował w treści złożonego wniosku spójności wyjaśnień co do lokalizacji urzędu pocztowego oraz co do terminu sporządzenia odwołania, bowiem we wniosku o przywrócenie terminu stwierdza, że "poszkodowana osobiście udała się na pocztę przy [...] a następnie, że "w drodze na pocztę przy [...] została popchnięta". Organ odwoławczy stwierdził, że przy [...] nie ma żadnego urzędu pocztowego, a w odniesieniu do terminu sporządzenia odwołania, organ stwierdził, że na piśmie, jako datę sporządzenia wniosku, wskazano 5 listopada 2001r., a nie 6 listopada 2001r., tj. ostatni dzień do wniesienia odwołania. Według Izby Skarbowej powyższy brak spójności wyjaśnień pełnomocnika skarżącej odbiera walor rzetelności przedstawionych przez niego zdarzeń. Ponadto, Izba Skarbowa wskazała także na inne powody stanowiące o L.L. po wypadku i doznanym urazie głowy nie udała się natychmiast do lekarza, nie wezwała też karetki pogotowia ratunkowego, ale była w stanie odszukać automat telefoniczny i wezwać ojca. Zdaniem Izby Skarbowej, art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej zobowiązuje organ podatkowy do ustalenia, czy podatnik nie posiadał realnej możliwości wniesienia odwołania w terminie. Według organu, przy zachowaniu należytej staranności i sumienności w realizacji podjętych zobowiązań oraz należytym traktowaniu terminów, możliwe było jej zachowanie. Skargę do sądu administracyjnego na to postanowienie wniósł pełnomocnik skarżącej Spółki - radca prawny T.T.. W skardze pełnomocnik skarżącej podniósł, że brak niespójności co do lokalizacji urzędu pocztowego nie zachodzi, gdyż we wniosku wskazał [...] nie jako miejsce położenia urzędu pocztowego lecz miejsce zdarzenia (wypadku), jakiemu. uległa L.L., która nieposiadając samochodu, zmuszona była korzystać ze środków komunikacji miejskiej. Po przejściu odległości ok. "dwóch niedługich przystanków tramwajowych" L.L. zamierzała wsiąść do tramwaju na [...] i udać się na [...], tj. miejsce położenia urzędu pocztowego. W odniesieniu do zamieszczonej na odwołaniu daty 5 listopada 2001r., pełnomocnik skarżącej Spółki podał, że stanowi to oczywistą pomyłkę pisarską. Ponadto, pełnomocnik skarżącej wskazał, że przyczyną z powodu której L.L. po wypadku nie udała się do lekarza, czy też nie wezwała' karetki pogotowia ratunkowego, był fakt, że matka L.L. jest osobą wykonującą zawód pielęgniarki, a L.L. zawsze w pierwszej kolejności korzysta z pomocy matki i tak też uczyniła w dniu 6 listopada 2001 r. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skargę należało uznać za nieuzasadnioną. Przepis art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej przewiduje możliwość przywrócenia terminu w sytuacji, gdy zainteresowany uprawdopodobni (przedstawi wiarygodne okoliczności), że naruszenie terminu nastąpiło bez jego winy. Przesłankę tę należy oceniać w kategoriach zachowania przez zainteresowanego reguł starannego działania. W odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron należy przyjąć, że osoby te są zobowiązane do szczególnej staranności przy wykonywaniu powierzonego im zlecenia, a zatem ocena, czy dochowali reguł starannego działania winna być dokonywana w oparciu o odpowiednio wysokie kryteria. Ponadto - zgodnie z treścią art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej uprawdopodobnienie wystąpienia okoliczności uchybienia terminu bez winy zainteresowanego powinno dotyczyć nie tyle zdarzenia (wypadku), które ma uzasadniać przywrócenie terminu, ile braku możliwości uniknięcia jego skutków. Nie negując zatem, iż zdarzenie (wypadek) wskazany przez pełnomocnika jest prawdopodobny, to jednak stwierdzić, należy, że wskazany wyżej przepis wymaga nie tylko podania przyczyny uchybienia terminu, ale uprawdopodobnienia, że przyczyna ta pozostawała niezależna od woli i wiedzy zainteresowanego. Zdaniem Sądu, pełnomocnik skarżącej Spółki, przy wykonywaniu, jako radca prawny, powierzonego mu zlecenia nie dochował reguł starannego działania i jednocześnie - posiadał możliwość uniknięcia skutków zdarzenia (wypadku), które przywołuje na dowód, że nie ponosi winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania. Pełnomocnik skarżącej, wysyłając L.L. jako gońca do urzędu pocztowego celem nadania odwołania oddalonego od Kancelarii - wg oceny Sądu co najmniej o 1 km, w listopadzie o godz. 22.00 winien był zapewnić jej środek komunikacji bezpieczniejszy i szybszy niż publiczny środek komunikacji, jakim jest tramwaj - choćby miejską taksówkę, skoro nie uczynił tego osobiście. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. . Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło