SA/Sz 519/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski /spr./ Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk Protokolant st. sekr.sąd. Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2005r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. u c h y l a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza D. z dnia [...]r. nr [...], II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...]r. wydaną na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10.04.1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 87 poz. 960 z 2001 ze zm.) i art. 104 kpa Burmistrz D. orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego A. S. z lokalu mieszkalnego położonego w D. przy ulicy M.. W uzasadnieniu decyzji Burmistrz D. wyjaśnił, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek głównego najemcy - E. L., która w dniu [...]r. zwróciła się o wymeldowanie brata A. S. tłumacząc to tym, że jej brat nie mieszkał w tym lokalu od ponad [...] miesięcy, a miejsce przebywania zainteresowanego nie było jej znane. Rozstrzygnięcie Burmistrza Miasta D. z dnia [...]r. o wymeldowaniu A. S. zostało uchylone wyrokiem NSA OZ z dnia [...]r. jako niezgodne z prawem. Z kolei wcześniejszą decyzję Burmistrza D. z dnia [...]r. o wymeldowaniu A. S. ze spornego lokalu - uchylił Wojewoda decyzją z dnia [...]r. i jednocześnie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Burmistrza D. W dalszej części uzasadnienia Burmistrz D. podnosi, że po przeprowadzeniu dodatkowych czynności wyjaśniających zostało ustalone, że A. S. zameldowany był w spornym mieszkaniu od dnia [...]r. natomiast zamieszkiwał tam do [...]r., w którym to miesiącu wyjechał w poszukiwaniu pracy do P.. W P. przebywał do [...]r. Organ podnosi, że w dniu [...]r. nastąpiła zmiana głównego najemcy, którą zostaje E. S. obecnie L.. Natomiast w dniu [...]r. mieszkanie przy ulicy M. od gminy D. aktem notarialnym nabyli W. i E. L.. Z dalszej części uzasadnienia wynika, ze A. S. powrócił do D. w p[...]r. i zastał zmienione drzwi i zamki, a sam nie został do mieszkania wpuszczony. Jednakże A. S. nie dochodził wówczas swoich praw bowiem ukrywał się przed policją. Następnie organ stwierdził, że w dniu [...]r. A. S. został aresztowany przez policję i osadzony w zakładzie karnym. W uzasadnieniu prawnym Burmistrz D. wskazał, że została spełniona przesłanka zawarta w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10.04.1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, którego to artykułu interpretacja została zmieniona przez Trybunał Konstytucyjny tzn., że przy wydawaniu decyzji o wymeldowaniu organ powinien kierować się wyłącznie faktem opuszczenia lokalu nie wnikając w uprawnienia do lokalu jakie przysługiwały osobie wymeldowywanej. Zgodnie z ustaleniami organu przesłanka ta została spełniona przez A. S., gdyż dobrowolnie opuścił dotychczasowe miejsce pobytu stałego. Od powyższej decyzji odwołanie z dnia [...]r. złożył A. S. podkreślając, że dobrowolnie nie opuścił mieszkania przy ulicy M., tylko nie mógł się do niego dostać, gdyż w l[...]r. zastał tam zmienione zamki oraz drzwi. Mieszkanie to w tym czasie zajmowała jego [...] E. L.. A. S. podkreśla, że nie walczył o prawo do mieszkania, ponieważ obawiał się policji, która w tym mieszkaniu go szukała. Podkreśla, że został aresztowany i osadzony w zakładzie karnym i w związku z tym miał trudności w dochodzeniu swoich praw do mieszkania. Organ II instancji rozpatrując odwołanie, decyzją z dnia [...]r. na podstawie art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kpa (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071) oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. z 2001r. Nr 87, poz. 960) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z [...]r. W uzasadnieniu organ II instancji podniósł, że zgodnie z art. 15 ust. 2 organ gminy z urzędu lub na wniosek strony wydaje decyzję o wymeldowaniu z pobytu stałego. Pierwszy stan faktyczny ma miejsce wtedy, gdy osoba podlegająca wymeldowaniu utraciła uprawnienia wynikające z art. 9 ust. 2 w/w ustawy i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego. Drugi z kolei stan faktyczny zachodzi wtedy gdy osoba bez wymeldowania się opuściła miejsce stałego pobytu i nie przebywa w nim co najmniej przez okres [...] miesięcy, a nowego miejsca pobytu nie można określić. W dalszej części uzasadnienia Wojewoda podkreśla, że Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności art. 9 ust. 2, ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, czyli w sposób zasadniczy uległy zmianie przesłanki zameldowania ale i wymeldowania osoby z pobytu stałego z określonego lokalu. W związku z tym nastąpiła zmiana interpretacji art. 15 ust. 2, czyli organ wydający decyzję o wymeldowaniu osoby, której miejsce pobytu jest znane, bierze pod uwagę wyłącznie fakt opuszczenia lokalu, nie badając kwestii utraty uprawnień. W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, że nie opuszczenie lokalu mieszkalnego przy ul. M. w D. przez A. S. zostało bezspornie udowodnione, co uzasadnia wydanie decyzji o wymeldowaniu. W dalszej części uzasadnienia organ wskazuje, że z zebranego materiału dowodowego wynika, że A. S. opuścił przedmiotowy lokal w [...]r. Po powrocie do D. w [...]r. do tego mieszkania nie mógł się dostać z powodu wymiany zamków w drzwiach wejściowych. Wojewoda podkreślił, że A. S. mimo przebywania w Areszcie Śledczym w B. brał czynny udział w postępowaniu. Powyższą decyzję ostateczną zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego A. S. w dniu [...]r. wnosząc o jej uchylenie w uzasadnieniu powołując zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji Burmistrza D. z [...]r. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi uzasadniając swoje stanowisko tym, że decyzja organu I instancji jest zasadna i zgodna z przepisem art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł, co następuje: Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji prowadzona na podstawie art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ doprowadziła do stwierdzenia, że skarga jest zasadna. Zdaniem Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy nie był wystarczający aby podjąć decyzję o wymeldowaniu skarżącego. Obowiązkiem organu administracji publicznej jest wszechstronne wyjaśnienie sprawy przy jednoczesnym zachowaniu , wyrażonej w art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, zasady prawdy obiektywnej. Organy nie ustaliły w sposób wystarczający, że A. S. faktycznie opuścił miejsce stałego pobytu bez wymeldowania się. Przesłanka opuszczenia miejsca pobytu stałego bez wymeldowania winna być rozumiana, zdaniem Sądu, jako zaniechanie posiadania lokalu będącego dotychczasowym miejscem stałego pobytu i dobrowolne wyprowadzenie się do innego mieszkania. Opuszczenie to nie tylko fizyczne nieprzebywanie, ale zamiar opuszczenia danego lokalu, z jednoczesnym zerwaniem związków z lokalem dotychczasowym i założeniem w nowym miejscu ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Sąd podziela też pogląd wyrażony w wyroku z [...]r. sygn. akt II SA/Po [...], że fakt wieloletniego pobytu w zakładzie karnym nie może być utożsamiany z opuszczeniem lokalu z własnej woli. Prowadząc postępowanie dowodowe organy winny dążyć do ustalenia prawdy obiektywnej. Reguła ta w przypadku sprawy o wymeldowanie oznacza m.in. konieczność przesłuchania w charakterze świadka tak osób wskazanych przez osobę żądającą wymeldowania jak również osób wskazanych przez osobę, która ma być wymeldowana. Jak wynika z akt [...] /pismo W. W. zam. w D./ organ I instancji nie przesłuchał w charakterze świadka W. W. i jego żony, których wskazał jako świadków A. S.. Poszukiwanie pracy przez skarżącego a następnie pobyt w zakładzie karnym nie pozwalają na jednoznaczne ustalenie, że nastąpiło dobrowolne opuszczenie lokalu. Mając powyższe na uwadze organy muszą ponownie ustalić stan faktyczny w przedmiotowej sprawie. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ uchylił decyzje organów obu instancji oraz orzekł na podstawie art. 152 wymienionej ustawy, że zaskarżony akt nie może być wykonywany.