SA/Sz 645/03

WyrokWSA w Szczecinie2004-01-21

Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Barbara Gebel, Marzena Kowalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełniał warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2001 r., jeśli status osoby bezrobotnej uzyskał dopiero po tej dacie?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie spełnił podstawowego warunku do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego, jakim jest posiadanie statusu osoby bezrobotnej do dnia 12 stycznia 2002 r. Zmiany legislacyjne wprowadzone ustawą z dnia 20 grudnia 2002 r. wymagały spełnienia warunków do nabycia zasiłku przedemerytalnego na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2001 r. do dnia 12 stycznia 2002 r. Skarżący uzyskał status bezrobotnego dopiero w lipcu 2002 r., co uniemożliwiło mu nabycie prawa do świadczenia.
Stan faktyczny
Skarżący J.S. złożył skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Organ uznał, że skarżący nie spełnił warunku posiadania statusu osoby bezrobotnej do dnia 12 stycznia 2002 r. Skarżący argumentował, że utracił pracę, zgłosił się do urzędu pracy, ale nie został zarejestrowany z powodu zmiany przepisów, a następnie uległ wypadkowi. Organy administracji obu instancji uznały te argumenty za niezasadne, wskazując na datę rejestracji skarżącego jako bezrobotnego w lipcu 2002 r.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Gebel Sędzia WSA Marzena Kowalewska /spr/ Protokolant st.sekr.sąd. Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2004r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytlanego o d d a l a skargę. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Prezydent Miasta [...] orzekł o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] r. Organ uznał, że J.S. nie spełnia podstawowego warunku do otrzymania zasiłku przedemerytalnego, ponieważ w okresie od [...] r. nie posiadał statusu osoby bezrobotnej. Zgodnie z art.3 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty (Dz.U. Nr 6 z 2003 r., poz. 65) prawo do zasiłku przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisach ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001 r. przysługuje bezrobotnym, którzy do dnia 12 stycznia 2002 r. spełnili warunki do ich nabycia. Zgodnie zaś z art.37j ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. (Dz.U. Nr 6 z 2001 r., poz. 56) o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2001 r., zasiłek przedemerytalny przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający da emerytury, jeżeli: 1) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn, lub 2) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 25 lat dla kobiet i 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Pan J.S. nie spełnia podstawowego warunku do otrzymania zasiłku przedemerytalnego, ponieważ w okresie od [...]r. nie posiadał statusu osoby bezrobotnej. Od powyższej decyzji złożył odwołanie Pan J.S. i wniósł o pomoc w przywróceniu do ponownego zarejestrowania się na zasiłek przedemerytalny. W odwołaniu strona wskazuje, że z dniem [...] r. ustał jej stosunek pracy i w dniu [...] r. zgłosiła się do urzędu pracy celem dokonania rejestracji i "została zapisana na dzień [...] r." zaś w dniu [...] r. został poinformowany, że nie może zostać zarejestrowany z uwagi na zmianę przepisów polegającą na likwidacji zasiłków przedemerytalnych. Strona wskazuje, iż następnie uległa wypadkowi i mogła się zarejestrować dopiero po upływie zasiłku chorobowego. Wnosi o przyznanie zasiłku przedemerytalnego, powołuje się również na trudną sytuację materialną. Decyzją z dnia [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podkreślając, że z akt sprawy bezspornie wynika, że strona dopiero w dniu [...] r. uzyskała status osoby bezrobotnej i w związku z tym nie spełnia warunku określonego przepisem art. 3 ust.1 ustawy o zmianie ustawy o bezrobociu (...). Zgodnie z przepisem art. 3 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /.../, prawo do zasiłku przedemerytalnego na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2001 r. przysługuje bezrobotnym, którzy do dnia 12 stycznia 2002 r. spełnili warunki do jego nabycia. Zasiłek przedemerytalny, w myśl przepisu art. 37j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, przysługiwał osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury, jeżeli posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący dla mężczyzn 35 lat (pkt 1) lub 30 lat, w tym, co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (pkt 2). Z akt sprawy bezspornie wynika, że strona dopiero w dniu 23 lipca 2002 r. uzyskała status osoby bezrobotnej, nie spełnia zatem warunku przytoczonego przepisu art. 3 ust. 1 ustawy zmieniającej. Ponadto na podstawie akt sprawy ustalono, że nazwisko strony nie widnieje na żadnej z list osób zapisanych do rejestracji od początku [...]r. Wskazać również należy, że likwidacja zasiłków przedemerytalnych nie jest powodem do odmowy zarejestrowania w PUP, strona mogła więc dokonać rejestracji w dniu [...] r., w którym - jak podnosi - zgłosiła się do PUP. Zatem okoliczności podnoszone w odwołaniu nie są zgodne ze stanem faktycznym ustalonym na podstawie akt sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie może być uwzględniona, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z argumentacją skargi i zawartym w niej wnioskiem o udzielenie skarżącemu pomocy w uzyskaniu świadczenia przedemerytalnego niezbędne jest wyjaśnienie na wstępie zakresu właściwości Naczelnego Sądu Administracyjnego. Stosownie do art. 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, że sądowa kontrola ostatecznej decyzji administracyjnej polega na badaniu jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, natomiast względy poza prawne, a więc takie, których nie przewidują przepisy prawa mające zastosowanie w konkretnej sprawie, w toku tej kontroli nie są brane pod uwagę. Konsekwencją sprawowanej przez Sąd funkcji kontrolnej jest brak uprawnienia do wydawania wyroków merytorycznie załatwiających sprawę w zastępstwie właściwych organów administracji tj. do przyznania uprawnień kombatanckich. W przypadku stwierdzenia w wyniku kontroli, że zaskarżona decyzja dotknięta jest istotnymi wadami prawnymi, Sąd decyzję taką eliminuje z obrotu prawnego poprzez jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności - w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia ( art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przechodząc do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wyjaśnić też trzeba, że ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz.U. z 2001r. Nr 6, poz.50 ze zm.), na podstawie, której orzekały organy obu instancji rozpatrując wniosek skarżącego była wielokrotnie zmieniana i to również w zakresie świadczeń przysługujących bezrobotnym. Ustawą z dnia 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych, wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwianiu zatrudniania absolwentom szkół /Dz.U. Nr 154, poz. 1793/, która w zakresie dotyczącym niniejszej sprawy obowiązuje do dnia 1 stycznia 2002r. wprowadzone zostały istotne zmiany co do świadczeń przysługujących bezrobotnym. Między innymi mocą art. 3 pkt 13 powołanej ustawy zmieniającej skreślony został art. 37j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, dotyczący zasiłku przedemerytalnego, co oznacza, że w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2002r. przestało funkcjonować świadczenie, jakim był zasiłek przedemerytalny. Kolejną zmianą w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wprowadzoną ustawą z dnia 20 grudnia 2002r. (Dz.U. z 2003r. Nr 6; poz. 65) o zmianie ustawy (...) w jej art. 3 ustawodawca postanowił, że prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001r., przysługuje bezrobotnym, którzy do dnia 12 stycznia 2002r. spełnili warunki do ich nabycia (ust. 1 art. 3 ustawy o zmianie ustawy (...). Bezrobotni, o których mowa w art. 3 ust.1 ustawy o zmianie ustawy (...), nabywają prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego na swój wniosek od następnego dnia po dniu złożenia wniosku, nie wcześniej jednak niż od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy tj. od 5 lutego 2003 r. Zgodnie z obowiązującym stanem prawnym w zaskarżonej decyzji rozpatrzono wniosek skarżącego z uwzględnieniem zmiany stanu prawnego wynikającej z art. 3 ust.1 ustawy o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu z dnia 20 grudnia 2002r. Jest poza sporem, że skarżący spełniał warunek posiadania odpowiedniego stażu pracy uprawniający do ubiegania się o zasiłek przedemerytalny. Jednakże staż pracy jest jednym z warunków od spełnienia których uzależnia ustawodawca możliwość przyznania zasiłku przedemerytalnego. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy (...) prawo do zasiłku przedemerytalnego na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2001 r. , przysługuje bezrobotnym , którzy do dnia 12 stycznia 2002 r. spełnili warunki do ich nabycia tj. obok stażu pracy są bezrobotnymi, co w myśl art. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i bezrobociu, oznacza między innymi osobę zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania powiatowym urzędzie pracy. W tym stanie faktycznym, niezależnie od posiadanego stażu pracy w dniu [...]r. będącym datą złożenia wniosku o przyznanie zasiłku przedemerytalnego, a także na dzień [...]r. skarżący nie mógł uzyskać prawa do tego zasiłku, bowiem jak to trafnie wykazały organy, J.S. nie spełnia wynikającego z art. 3 ust.1 ustawy o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu z dnia [...]r. warunku, jakim jest posiadanie statusu bezrobotnego w okresie od [...]r. Status bezrobotnego skarżący uzyskał w dniu rejestracji tj. [...] r. Data rejestracji wynika z karty rejestracyjnej bezrobotnego, a ponadto poparta jest ustaleniami organu drugiej instancji. Zgodnie z art. 10 kodeksu postępowania administracyjnego organy administracji obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Odstąpienie od w/w zasady organ winien utrwalić w aktach sprawy. W aktach sprawy brak jest potwierdzenia zapoznania strony ze zgromadzonym przez organ drugiej instancji materiałem, jak również adnotacji o powodzie odstąpienia od zapoznania. Jednakże zauważyć należy, że zgodnie z art. 145 ustawy o Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchyla decyzję w wyniku naruszenia przepisów postępowania , które miało wpływ na wynik sprawy. Nie zapoznanie strony przez organ drugiej instancji przed wydaniem decyzji ze zgromadzonym materiałem nie miało wpływu na wynik sprawy. Argumenty podnoszone przez stronę co do nie zarejestrowania się w terminie do [...] r. znane były już organowi pierwszej instancji i w niezmienionej postaci podnoszone przed organem drugiej instancji i w skardze do Sądu. W tej sytuacji faktycznej i prawnej brak jest podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem. Nie negując trudnej sytuacji zdrowotnej i materialnej skarżącego, które to okoliczności nie mogą być wzięte pod uwagę, skoro mają charakter poza prawny, należało zatem, z przyczyn wskazanych wyżej na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło