SA/Sz 746/02
WyrokWSA w Szczecinie2004-02-25
Skład orzekający: Sędzia NSA Zofia Przegalińska, Sędzia WSA Alicja Polańska, Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dotacja do nawozów wapniowych została nienależnie pobrana, jeśli sprzedaż nawozów została udokumentowana fakturą, ale faktyczna transakcja gospodarcza nie miała miejsca?Ratio decidendi
Sąd uznał, że dotacja do nawozów wapniowych została nienależnie pobrana, ponieważ mimo formalnie poprawnej faktury, dowody zebrane w sprawie (w tym zeznania księgowej spółki i zeznania świadka) wykazały, że faktyczna sprzedaż nawozów nie miała miejsca. Sprzedaż udokumentowana fakturą jest warunkiem otrzymania dotacji, a brak faktycznej transakcji oznacza naruszenie przepisów rozporządzenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Izby Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej, która stwierdziła nienależne pobranie przez P. O. dotacji do nawozów wapniowych w kwocie [...] zł w 1999 r. Inspektor ustalił, że sprzedaż nawozów na rzecz Spółki z o.o. K. nie miała faktycznie miejsca, mimo wystawienia rachunku. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i jednostronne przeprowadzenie postępowania dowodowego. Sąd administracyjny rozpatrywał skargę P. O. na decyzję Izby Skarbowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
25 lutego 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska /spr/ Sędziowie: Sędzia WSA Alicja Polańska Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk Protokolant Joanna Zienkowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2004r. sprawy ze skargi P. O. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie dotacji o d d a l a skargę.- .
Zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 233 § 1˛pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm./, § 34, § 35 i § 36 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 19 marca 1999r. w sprawie wysokości stawek dotacji przedmiotowych dla podmiotów wykonujących zadania na rzecz rolników oraz szczególnych zasad i trybu ich udzielania oraz rozliczania tych dotacji w 1999r. /Dz.U. Nr 33, poz. 318/, Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...]. Nr [...] określającą, że P. O. nienależnie pobrał w 1999r. dotację do nawozów wapniowych w kwocie [...] zł.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że P. O. prowadzący K. K. J. w [...] otrzymał w 1999r. dotację do nawozów wapniowych na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki żywnościowej w kwocie [...] zł. W wyniku kontroli skarbowej Inspektor Kontroli Skarbowej stwierdził, że P. O. niesłusznie naliczył i pobrał dotację w kocie [...] zł do sprzedaży nawozów wapniowych na rzecz Spółki z o.o. K. W ocenie Inspektora Spółka nie dokonała zakupu kredy jeziornej, nie była producentem rolnym a w związku z tym prowadzący Kopalnię Kredy Jeziornej P. O. naruszył § 35 ust. 1 i 4 rozporządzenia. Z ustaleń Inspektora wynika, że P. O. w dniu 31 lipca 1999r. wystawił rachunek uproszczony nr [...] dokumentujący sprzedaż kredy Spółce z o.o. K z siedzibą w [...]. Rachunek ten podpisany została przez Z. K. i ostemplowany pieczęcią "Przedsiębiorstwo K ul. [...] [...]". Dalej z ustaleń Inspektora wynika, że Z. K. był założycielem Spółki i jednym udziałowcem w okresie od 6 maja 1995r. do czerwca 1999r. oraz Prezesem Zarządu Spółki w okresie od 6 maja 1995r. do 14 grudnia 1998r., co wynika z aktu notarialnego sporządzonego w dniu [...] r. Repertorium A [...], od dnia 15 grudnia 1998r. zarząd Spółki sprawował H. H.F., co zostało wpisane do rejestru sądowego, a udziały w Spółce z o.o. K. zostały sprzedane przez Z. K. H. H. F. w czerwcu 1999r. Od tej daty Z. K. nie wchodził w skład zarządu spółki, ani też nie był jej pracownikiem. W załączniku do rozliczenia dotacji za lipiec 1999r. złożonym w Izbie Skarbowej w poz. 2, kolumna "produkt rolny" ujęto: "G. R. –C, Cieszyn Gm. Ś., K. Z. Natomiast w dniu 10 września 1999r. K. K. J., [...] P. O., zwróciła się pismem do Izby Skarbowej o skorygowanie nazwy firmy w rozliczeniu za lipiec 1999r. poz.2 na KZ "F" Sp. z o.o. [...] pole [...].
Inspektor Kontroli Skarbowej ustalił, że w latach 1997-1999 Spółka KZ "F" nie prowadziła działalności gospodarczej, a tym samym produkcji rolnej oraz nie dokonywała zakupów kredy i nie dokonywała jej wysiewu. W dniu 15 stycznia 2001r. Z. K. potwierdził autentyczność swojego podpisu oraz pieczątki o treści "Przedsiębiorstwo KZ F u. [...] [...]" widniejących na rachunku nr [...] z dnia 31 lipca 1999r. W dniu 19 stycznia 2001r. dostarczył kserokopię umowy poddzierżawy gruntów z dnia 1 lipca 1999r., z której wynika, że KZ F. poddzierżawiła Przedsiębiorstwu KZ FARMS grunt rolny o pow. 4ha położone w miejscowości [...], gm. [...]. Umowa została zawarta na okres od 1 lipca 1999r. do 30 września 2007r. Pod nazwą widnieją podpisy H. F. oraz Z. K..
Pełnomocnik Spółki z o.o. KZ F. potwierdził, że Spółka wydzierżawiała 4 ha gruntu w miejscowości [...] i dostarczył w dniu 24 stycznia 2000r. umowę poddzierżawy ale zawartą w dniu 1 października 1999r. przez H. F. z J. P. K.. ponieważ podpis H.F. zasadniczo różniły się na obu umowach Inspektor przesłuchał A. P. pełnomocnika Spółki zo.o. KZ F. i księgową Spółki A.J. oraz Z. K..
Pełnomocnik A. P. zeznał, że Spółka KZ F. poddzierżawiła w 1999r. 4 ha gruntu J. P. K.. Fakt ten dokumentowała tylko jedna umowa dzierżawy tj. z 1 października 1999r. Umowy ze Z. K. z dnia 1 lipca 1999r. Spółka z KZ F. nie zawarła i takiej nie podpisała, a złożony pod tą umową podpis H.F. nie jest jego podpisem.
Przesłuchany ponownie Z/. K. zeznał, że jedną obowiązującą umową jest umowa z dnia 1 października 1999r. zawarta między Spółką KZ F., a J. P. K., zeznał też, że nie zawierał umowy z dnia 1 lipca 1999r. i umowy tej nie podpisał również H.F. ani żaden inny przedstawiciel Spółki. Z. K. przyznał, że w oświadczeniu z dnia 20 listopada 2000r. podał nieprawdę co do zakupu przez Spółkę KZ F. kredy jeziornej od P. O. na podstawie rachunku Nr [...] z 31 lipca 1999r. oraz co do tego, że był upoważnionym do pokwitowania dokumentów dotyczących Spółki. Wobec powyższych ustaleń dowodowych Inspektor uznał, że Spółka nie zakupiła kredy, uznał też za niewiarygodne zaświadczenie Urzędu Gminy [...] z dnia 24 listopada 2000r., gdyż zostało wydane na podstawie oświadczenia Z. K..
W rezultacie dokonanych ustaleń Inspektora Kontroli Skarbowej wydał decyzją z dnia [...] r., w której stwierdził, że skoro 2.664 tony kredy jeziornej wg rachunku nr [...] nie zostało sprzedane przez P. O. to znaczy, że pobrał dotację w nadmiernej wysokości o kwotę [...] zł. naruszając w ten sposób § 35 ust.1 i 4 rozporządzenia .
W odwołaniu domagając się uchylenia decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej P. O. zarzucił, że została wydana z naruszeniem art. 121 i 122 Ordynacji podatkowej. Według strony postępowania dowodowe zostało przeprowadzone w sposób jednostronny i nieobiektywny. P. O. twierdzi, że z wypowiedzi Z. K. wynika, iż sprzedaż kredy została zrealizowana. Bez znaczenia w ocenie strony są zmiany organizacyjne w Spółce z o.o. KZ F., istotne natomiast jest to, że rachunek fizycznie istnieje został podpisany przez przedstawiciela Spółki i zawiera stemple firmowe odbiorcy. Zdaniem strony wielokrotna zmiana zeznań przez Z. K. powoduje, że nie zasługują one na wiarygodność, a zatem nie mogą stanowić dowodu w sprawie.
W odwołaniu podniesiono też, że bezpodstawnie Inspektor nie uwzględnił pisma Urzędu Gminy w [...] oraz, że brak produkcji rolnej nie może przesądzać o braku wysiewu wapna, który jest koniecznym procesem poprzedzającym produkcję. Kolejne zeznania H.F. złożone w Prokuraturze Rejonowej w [...] potwierdzają, że akceptował on zakup wapna i nawożenia nim gruntów rolnych całego gospodarstwa w [...].
Izba Skarbowa utrzymując w mocy decyzję Inspektora powołała się na § 34 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 19 marca 1999r. w sprawie wysokości stawek dotacji przedmiotowych dla podmiotów wykonujących zadania na rzecz rolnictwa oraz szczególnych zasad i trybu ich udzielania oraz rozliczania tych dotacji w 1999r. /Dz.U. Nr 33, poz. 318/, z którego wynika, że dotacje budżetowe przysługują podmiotom produkującym lub pozyskującym nawozy wapniowe i wapniowo-magazynowe, sprzedawanych producentom rolnym w ilościach nie przekraczających dawki czystego składnika CaO i MgO w przeliczeniu na 1 ha użytków rolnych i gruntów pod stawami w danym gospodarstwie, na podstawie aktualnych badań zakwaszenia gleby wykonanych przez okręgową stację chemiczno-rolniczą.
W ocenie Izby Skarbowej z materiału dowodowego sprawy wynika, że P. O. prowadzący Kopalnię Kredy Jeziornej nie dokonał sprzedaży 2.664 ton kredy świadczą o tym następujące dowody:
1/ zeznania Z. K. złożone do protokołu w dniu 13 lutego 2001r., z którego wynika, że oświadczenie z dnia 20 listopada 2000r. co do tego, że Spółka KZ F. zakupiła w 1999r. 2.664 tony kredy jeziornej na podstawie rachunku nr [...] zawierało nieprawdę,
2/ zeznania księgowej Spółki KZ F. w dniu 13 lutego 2001r., która stwierdziła, że Spółka w 1999r. nie dokonywała zakupów kredy jeziornej i nie prowadziła działalności gospodarczej.
Te dowody zdaniem organ odwoławczego są wystarczające do uznania, iż sprzedaż kredy jeziornej nie miało miejsca, a rachunek nr [...] z dnia [...]. nie potwierdza faktycznej transakcji.
Izba Skarbowa nie podzieliła stanowiska Inspektora Kontroli Skarbowej, co do oceny zaświadczenia Urzędu Gminy, a także uznała, że Z. K. był umocowany przez H.F. do zakupu kredy jeziornej.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący P. O. podtrzymał zarzut nie wyjaśnienia wszelkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie, szczególnie przez nie przeprowadzenie dowodów z zeznań kierowców, którzy wozili kredę, wnioskowanych w postępowaniu odwoławczym. Dowody te potwierdzałyby fakt fizycznego przeprowadzenia transakcji poprzez dostawę wapna na pola Spółki KZ "F".
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione o Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z przepisami § 34 i 35 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z 19 marca 1999r. w sprawie wysokości stawek dotacji przedmiotowych dla podmiotów wykonujących zadania na rzecz rolnictwa oraz szczegółowych zasada i trybu ich udzielania oraz rozliczenia tych dotacji /Dz.U. z 1999r. nr 33, poz. 318/ dotacje mogą być otrzymane po spełnieniu licznych warunków między innymi sprzedaży producentom rolnym nawozów wapniowych i wapniowo-magnezowych potwierdzonej fakturą zawierającą dane określone w § 36 ust.1 rozporządzenia. Uzasadnieniem otrzymania dotacji jest zatem sprzedaż udokumentowana.
W rozpatrywanej przez Sąd sprawie Inspektor Kontroli Skarbowej zakwestionował dokonanie sprzedaży kredy jeziornej przez skarżącego P. O. wykazując, że mimo wystawienia faktury faktyczna operacja gospodarcza nie miała miejsca.
Sąd podziela to stanowisko co do zasady, a argumentację Izby Skarbowej co do tego, iż dowodami istotnymi w sprawie bo pochodzącymi od osób posiadających największą wiedzą są uzyskane od księgowej Spółki z o.o. KZ "F" informacje , iż Spółka w 1999r. nie kupowała kredy jeziornej, bo nie dokonywała w 1999r. jakichkolwiek zakupów.
W ocenie Sądu dowód w postaci przesłuchania oraz wyjaśnień księgowej Spółki jest dowodem pochodzącym od osoby posiadającej największą wiedzę w kwestiach której problem w sprawie dotyczy tj. zakupu kredy jeziornej od P. O. prowadzącego Kopalnię Kredy Jeziornej, a jej zeznania nie są kwestionowane nawet przez skarżącego.
Izba Skarbowa oparła ustalenia faktyczne również nie zeznaniach Z. K. z dnia [...] r. Przyjąć należy, że nie one same ale dokumenty takie jak umowa dzierżawy z 1 października 1999r. oraz zeznania świadka A. P. wskazują na to, że Spółka nie zakupiła kredy jeziornej. Faktura z dnia [...] r. nr [...] nie była zatem dowodem sprzedaży, której dokonanie warunkuje otrzymanie dotacji.
Nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem strony skarżącej wyrażonym w skardze, że faktura jako formalnie prawidłowa spełnia wymogi rozporządzenia. Ustawodawca określając jakie dane powinny być zawarte w fakturze nie zakłada, że mogą być one fikcją.
Sąd nie podziela też stanowiska skarżącego co do tego, że nie wyjaśniono w sprawie wszelkich okoliczności mających na celu wyjaśnienie stanu faktycznego.
W ocenie Sądu wiedza jaką uzyskał Inspektor Kontroli Skarbowej oraz organ odwoławczy na podstawie zebranych w sprawie dowodów uprawnia do uznania, iż stan faktyczny sprawy został wszechstronnie wyjaśniony. Zgodnie z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest to sprzeczna z prawem. Z przepisu tego wynika, że gromadzenie dowodów przez organ oraz możliwości pozytywnego uwzględnienia wniosków dowodowym jest ograniczone potrzebami niezbędnymi do wyjaśnienia sprawy. Zdaniem Sądu przeprowadzenie dalszych dowodów wnioskowanych przez stronę w postępowaniu odwoławczym nie było uzasadnione. Słusznie bowiem uznano, że wiedza kierowców i ich zeznania nie mają znaczenia, wobec przekonywującego dowodu o tym, że Spółka nie kupowała kredy jeziornej.
Materiał zgromadzony w sprawie i jego ocena przekonują, iż skarżący nieprawidłowo pobrał dotacje w kwocie [...] zł.
Z tych przyczyn na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło