SA/Sz 812/02

Dnia 6 kwietnia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędziowie NSA Stefan Kłosowski Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Edyta Wojtowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego dodatku mieszkaniowego /. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza [...]z dnia[...]. nr [...] II. zaskarżone decyzje nie podlegają wykonaniu w całości III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego [...] kwotę 10 /dziesięć/ zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia[...]. Nr [...]w sprawie nałożenia na [...] obowiązku zwrotu nienależnie pobranego dodatku mieszkaniowego w podwójnej wysokości w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze podaje, że organ I instancji w wyniku wznowienia postępowania wydał w dniu [...] r, decyzję Nr[...] ,w której uchylił w całości swoje decyzje: z dnia [...]r. Nr[...], z dnia [...]r. Nr[...], z dnia [...] Nr [...] i ustalił nową wysokość dodatku mieszkaniowego odpowiednio w kwotach [...] zł na okres od [...] r. do [...] r., [...]zł na okres od [...] r. do [...] r. i [...] zł na okres od [...]r. do [...] r. [...] odwołał się od decyzji organu I instancji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które decyzją z dnia [...] r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W tej sytuacji [...] wydał decyzję na podstawie art. 7 ust.9 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734), w której orzekł o zwrocie dodatku mieszkaniowego w podwójnej wysokości. Zdaniem organu odwoławczego [...] nie kwestionuje sposobu wyliczenia nadpłaconego dodatku, co należy uznać za brak zastrzeżeń co do kwoty wyliczonej nadpłaty. Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego [...] wnosząc o jej uchylenie oraz decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] r. W uzasadnieniu skargi [...] zarzuca, że Kolegium nie odniosło się do jego zarzutów zawartych w odwołaniu i nie zgadza się ze stwierdzeniem, że nie wnosi zastrzeżeń co do wyliczonej kwoty nadpłaty. Skarżący twierdzi, że we wszystkich dotychczas wniesionych odwołaniach nie zgadzał się z samym obowiązkiem zwrotu dodatku a nie tylko z jego matematycznym wyliczeniem. [...] podaje, że jest pokrzywdzony materialnie i moralnie, gdyż został posądzony o ukrycie [...] ziemi, co w konsekwencji spowodowało nieprzyznanie mu dodatku mieszkaniowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] podtrzymuje argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wnosi o oddalenie skargi. Sygn. akt SA/Sz 812/02 3 Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrole działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271), w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed ta tą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie-Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone. Sąd sprawując kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosownie do art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że jest obowiązany uwzględnić na korzyść strony także naruszenia prawa w skardze nie zarzucane, ale dostrzeżone z urzędu. Taka sytuacja, uzasadniająca wyjście poza granice skargi nastąpiła w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 7 ust. 9 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734 ze zmianami), jeżeli w wyniku wznowienia postępowania stwierdzono, że dodatek mieszkaniowy przyznano na podstawie nieprawdziwych danych zawartych w deklaracji lub wniosku, o których mowa w ust. 1, osoba otrzymująca dodatek mieszkaniowy jest obowiązana do zwrotu nienależnie pobranych kwot w podwójnej wysokości. Należności te wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi podlegają przymusowemu ściągnięciu w trybie postępowania egzekucyjnego w administracji. Wypłatę dodatku mieszkaniowego w skorygowanej wysokości wstrzymuje się do czasu wyegzekwowania należności. Przepis ten nie daje podstawy do orzekania w drodze decyzji administracyjnej- jak to błędnie przyjęły organy I i II instancji- o obowiązku zwrotu nienależnie pobranych dodatków mieszkaniowych w podwójnej wysokości. Zobowiązanie takie wynika bezpośrednio z cyt. wyżej przepisu, który nawiązuje wprost do art. 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym administracji (Dz.U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161 ze zmianami). Ustalenia podwójnej wysokości pobranych kwot dokonuje wierzyciel, który wzywa zobowiązanego do dobrowolnego wykonania zobowiązania pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Należy również dodać, że odpowiednikiem obowiązującego art. 7 ust. 9 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734) był w ustawie z dnia 2 Sygn. akt SA/Sz 812/02 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 1998r. Nr 120, poz. 787 ze zmianami) art. 43 ust. 4 przewidujący również, że należności z tytułu nienależnie pobranych kwot dodatku mieszkaniowego wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi podlegają przymusowemu ściągnięciu w trybie postępowania egzekucyjnego w administracji. Pogląd, zgodnie z którym powołany wyżej przepis nie może być podstawą decyzji zobowiązującej stronę do zwrotu nienależnie wypłaconego dodatku mieszkaniowego w podwójnej wysokości a należność obejmująca podwójną wysokość nienależnie pobranego dodatku mieszkaniowego podlega przymusowemu ściągnięciu w trybie postępowania egzekucyjnego i jako taka stanowi podstawę do wszczęcia postępowania egzekucyjnego w razie ostatecznego uchylenia w wyniku wznowienia postępowania o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, zgodny jest z utrwalonym na tle art. 43 ust. 4 orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego ( por. wyrok NSA z dnia 13 lutego 2002 r. IISA/Gd 1083/00, wyrok z dnia 10 kwietnia 2002 r. II SA/Gd 1373/00). Zdaniem Sądu przywołane orzecznictwo zachowało aktualność i w stanie prawnym stanowiącym podstawę orzekania w niniejszej sprawie. Decyzje obu instancji w części zobowiązującej skarżącego do zwrotu nienależnie przekazanego dodatku mieszkaniowego w podwójnej wysokości zostały wydane bez podstawy prawnej. Zachodziła zatem podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej w tym zakresie, wymieniona w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł na podstawie powołanego wyżej przepisu jak w sentencji wyroku. W kwestii wykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach orzeczono na podstawie art, 200 powołanej wyżej ustawy.