SA/Sz 827/03
WyrokWSA w Szczecinie2004-08-04
Skład orzekający: Zygmunt Chorzępa, Barbara Gebel, Nadzieja Karczmarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może wszcząć postępowanie w celu zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej, która została już zaskarżona do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Organ administracji nie może wszcząć postępowania w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, która została już zaskarżona do sądu administracyjnego. Zaskarżenie decyzji do sądu ogranicza możliwości organu do jedynie uwzględnienia skargi. Wszczęcie postępowania administracyjnego w takiej sytuacji stanowi rażące naruszenie prawa.Stan faktyczny
Skarżąca H. T. wniosła o zmianę decyzji Dyrektora Urzędu Celnego określającej jej wymiar długu celnego. Dyrektor Izby Celnej umorzył postępowanie w sprawie zmiany decyzji, powołując się na fakt zaskarżenia pierwotnej decyzji do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu celnego, wskazując na potrzebę dwutorowego rozpatrywania sprawy oraz możliwość zawieszenia postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organ nie mógł wszcząć postępowania w sprawie zmiany decyzji już zaskarżonej do sądu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Aministracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk, Protokolant Katarzyna Orłowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2004r. sprawy ze skargi H. T. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie długu celnego o d d a l a skargę.-
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...], Dyrektor Izby Celnej na podstawie art. 233 § 1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), w związku z art. 252 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny /Dz. U. Nr 75, poz. 802 z 2001r. ze zm./ po rozpatrzeniu wniosku H. T. zamieszkałej w K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] r. Nr [...] umarzającą postępowanie wszczęte wnioskiem skarżącej z dnia [...] r. o wznowienie i zmianę decyzję Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...] r. określającej skarżącej wymiar długu celnego.
W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Celnej wskazał, że w dniu [...] r. Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją uchylił decyzję Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...] r. w części dotyczącej zastosowanej stawki celnej oraz określenia kwoty długu celnego w stosunku do towaru zgłoszonego [...] r. za dokumentem SAD [...]. H. T. decyzję Prezesa GUC zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając decyzji niezgodność z prawem.
W dniu [...] r. H. T. złożyła w Urzędzie Celnym wniosek o zmianę decyzji z dnia [...] r. Ponieważ zgodnie z przepisem art. 265 Kodeksu celnego właściwym do rozpoznania wniosku o zmianę decyzji jest organ, który w sprawie wydał decyzję ostateczną oraz fakt, że zgodnie z przepisem art. 2 ustawy z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianach niektórych ustaw /Dz. U. Nr 41, poz. 365/, właściwym do rozpoznania wniosku był Dyrektor Izby Celnej, który, decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. Nr 74, poz. 368/ umorzył postępowanie w sprawie zmiany decyzji z [...] r.
Na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Dyrektor Izby Celnej rozpatrzył ponownie wniosek o zmianę decyzji i utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] r.
Wskazując na regulacje art. 34 ust.1 i 2 oraz art. 38 ust. 2 ustawy o NSA, stwierdził, że postępowanie celne na skutek odwołania strony zakończyło się decyzją ostateczną organu odwoławczego, którą strona zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Wszczęcie postępowania sądowo-administracyjnego skutkuje ograniczoną możliwością weryfikacji decyzji przez organ administracji, który może jedynie, przed wyznaczeniem przez Sąd terminem rozprawy skargę uwzględnić - art. 38 ust. 2 cytowanej ustawy o NSA.
To oznacza, że wniesienie skargi do Sądu, pozbawia organ administracyjny możliwości w innej formie, weryfikacji własnego aktu, zwłaszcza przez zmianę bądź uchylenie decyzji czy przez wznowienie postępowania.
Prezentując taką ocenę, Dyrektor Izby Celnej powołał pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 stycznia 2001 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie V SA 382/00, że wzruszenie przez organ celny w trybie nadzwyczajnym decyzji będącej przedmiotem wcześniejszego zaskarżenia do Sądu i oczekującej na rozstrzygnięcie stanowi rażące naruszenie prawa.
Za nietrafny uznał organ odwoławczy pogląd skarżącej, że w sprawie należało wszcząć postępowanie na wniosek strony a następnie podjąć postanowienie o jego zawieszeniu. Zdaniem organu odwoławczego takie postępowanie narusza przepis art. 38 ust. 2 ustawy o NSA, który zakazuje ponownego wszczęcia postępowania w sprawie. Nadto, zdaniem organu, w sprawie nie występują przesłanki z art. 201 § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, które uzasadniałyby zawieszenie postępowania w sprawie.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik H. T., zarzucił decyzji Dyrektora Izby Celnej z [...] r. naruszenie przepisów art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 187 § 1 oraz art. 208 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 262 i art. 2621 ustawy Kodeks celny przez dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego oraz brak rozpatrzenia wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla jej rozstrzygnięcia, skutkujące nieuzasadnionym umorzeniem postępowania w sprawie ponownego wznowienia postępowania.
W uzasadnieniu skargi, pełnomocnik wskazał, że zaskarżona decyzja narusza zasadę zaufania podmiotu do prowadzonego przez organ administracyjny postępowania. Rozpatrując skargę na decyzję w sprawie należności celnych, Naczelny Sąd Administracyjny będzie badał okoliczności zgłoszone w skardze, a więc nieuznania przez polskie władze celne świadectwa pochodzenia towaru zamieszczonego na fakturze potwierdzającej jego zakup i uprawniającego do zastosowania obniżonej stawki celnej. Nie będzie natomiast Sąd badał sprawy w kwestii złożonego w dniu [...] r. wniosku o zmianę stawki celnej autonomicznej na stawkę konwencyjną, do zastosowania której skarżąca stała się uprawniona na podstawie dołączonego do wniosku świadectwa pochodzenia towaru. zdaniem skarżących nie ma przeszkód, by sprawa była rozpatrywana dwutorowo, co pozwoli na zachowanie uprawnień strony.
Nie ma również przeszkód zdaniem skarżących, by po wszczęciu postępowania o zmianę decyzji, zawiesić postępowanie uznając postępowanie sądowo-administracyjne za "zagadnienie wstępne", stanowiące jedną z przesłanek uzasadniających takie orzeczenie.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie.
W piśmie z dnia [...] r., pełnomocnik skarżącej uzupełnił zarzuty skargi podnosząc zarzut naruszenia przepisu art. 65 § 5 Kodeksu celnego, przez wydane skarżonej decyzji po upływie 3-letniego terminu przedawnienia do wymiaru długu celnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, właściwy do rozpoznania sprawy z mocy art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271ze zm./ zważył, co następuje: Skarga okazała się nieuzasadniona, nie zachodzą bowiem podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja ostateczna nie odpowiada przepisom prawa.
W sprawie spornym jest, czy możliwym jest wszczęcie postępowania o zmianę decyzji ostatecznej, którą strona zaskarżyła do sądu administracyjnego .
Jak wskazał w odpowiedzi na skargę organ odwoławczy, przepis art. 35 ust. 5 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym stanowi, że nie można wnieść skargi do sądu, jeżeli toczy się postępowanie w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności aktu albo innej czynności. Dalej wywodzi, powołując się na pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 stycznia 2001 r. sygn. akt V SA 909/99, że niemożliwe jest również wniesienie skargi do Sądu, jeżeli organ administracyjny wznowił postępowanie w celu zmiany, uchylenia czy stwierdzenia nieważności decyzji.
Słusznie Dyrektor Izby Celnej wskazuje, że cytowany przepis wyłącza możliwość dwutorowego postępowania kontrolnego, ale brak odniesienia tego zakazu do postępowania sądowo-administracyjnego nie oznacza, że po wniesieniu skargi do Sądu, możliwym jest prowadzenie w sprawie postępowania administracyjnego.
Zaskarżenie do Sądu działania lub bezczynności organu skutkuje, obowiązkiem udzielenia przez organ odpowiedzi na skargę - art. 38 ust. 1 ustawy o NSA, oraz możliwością uwzględnienia skargi, gdy organ administracji uzna, że zarzuty i wnioski skargi są zasadne - art. 38 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy.
Jeżeli zatem, po zaskarżeniu decyzji do Sądu, organ administracji może w sprawie jedynie jej zarzuty uwzględnić podejmując czynności w sprawie zawisłej przed sądem, to nie może organ podejmować innych czynności zmierzających do jej zmiany, uchylenia czy stwierdzenia jej nieważności.
Zarzuty dotyczące naruszenia skarżoną decyzją przepisu art. 65 § 5 Kodeksu celnego są nieuprawnione, skoro decyzje dotyczą umorzenia postępowania w sprawie.
Mając powyższe na uwadze, uznając że zaskarżone decyzje nie naruszają prawa, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło