SA/Sz 840/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska /spr./ Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Katarzyna Crzegorczyk-Meder Protokolant: Beata Majewska po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2004 r. sprawy ze skargi K.C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego /. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...], li. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...]r. nr [...] na podstawie art. 105 § 1 Kpa umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej likwidacji wejścia do piwnicy oraz przekroczenia linii zabudowy przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wszczął postępowanie w powyższej sprawie w związku z pismem K.C.. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, że Wydział Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Miejskiego w [...] wydał w dniu [...]r. decyzję zatwierdzającą projekt i udzielającą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego przy ul. [...]. Po porównaniu załączników do w/w decyzji tzn. rzutu parteru oraz rzutu piętra ze stanem istniejącym obecnie należy stwierdzić, że stan ten jest zgodny. Rzut parteru przedstawiony jako załącznik do decyzji pozwalającej na rozbudowę przedmiotowej nieruchomości nie wykazuje odrębnego wejścia do piwnicy dlatego też należy wnioskować, że likwidacja schodów do piwnicy nastąpiła w trakcie rozbudowy posesji dokonanej na podstawie decyzji z [...] r. lub też wcześniejszej. Wydanie decyzji pozwalającej na rozbudowę mogło nastąpić jedynie po stwierdzeniu, że obiekt nie znajduje się w stanie prawnym wskazującym na samowolę budowlaną. Ponieważ stan obecny i stan wykazany w załączniku do decyzji z [...] r. jest zgodny, to nie można stwierdzić samowoli budowlanej polegającej na likwidacji odrębnych schodów do piwnicy budynku mieszkalnego przy ul. [...]. Organ stwierdził również, że zarzucane przekroczenie linii zabudowy nie znajduje pokrycia w rzeczywistości, ponieważ stan wykazany w załączniku do decyzji o pozwoleniu na rozbudowę budynku i stan obecny są zgodne. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł K.C. -jeden ze współwłaścicieli przedmiotowego budynku, domagając się jej uchylenia. Podniósł on, że budynek przy ul. [...] posiadał niezależne wejście do piwnicy dostępne dla wszystkich współwłaścicieli, lecz zostało ono bezprawnie zlikwidowane. Jedyne wejście do piwnicy dostępne jest obecnie z przedpokoju Jego mieszkania. Nadto, rozbudowa budynku na piętrze wykonana została niezgodnie "z warunkami technicznymi jakie zostały wydane do wykonania projektu z[...]r.", gdyż w projekcie została przekroczona linia zabudowy o [...]m. Spowodowało to pogorszenie warunków mieszkaniowych na parterze budynku ponieważ powstał podcień. 3 Sygn. akt SA/Sz 840/02 Według skarżącego obie decyzje wydane tego samego dnia tj. [...]. - udzielające pozwolenia na rozbudowę, które otrzymali A.G. oraz J.C.- obecnie K., wydane zostały z naruszeniem prawa, bez wiedzy pozostałych mieszkańców nieruchomości. Jego rodzice A. i L.C. - byii współwłaściciele nieruchomości, nigdy nie wrazili zgody na zlikwidowanie bezkolizyjnego wejścia do piwnicy, na rozbudowę budynku i pogorszenie warunków życia, na likwidację części wspólnych budynku tj. strychu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa po rozpatrzeniu odwołania - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji stwierdził, że argumenty skarżącego nie zostały uwzględnione, gdyż dotyczą spraw nie należących do kompetencji organów nadzoru budowlanego. Jak wynika z akt sprawy, w dniu [...]r. wydana została L.C. decyzja o pozwoleniu na przebudowę przedmiotowego budynku mieszkalnego usytuowanego przy ul. [...] Następnie w dniu [...]r. wydane zostały przez Prezydenta Miasta [...] dwie decyzje o pozwoleniu na przebudowę przedmiotowego budynku mieszkalnego tj. dla J.C.- decyzja [...] i dla A.G. - decyzja znak: [...] Organ I instancji po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego nie stwierdził odstępstw w istniejącym stanie zabudowy od projektów budowlanych zatwierdzających w powyższych pozwoleniach na budowę. Zatem argumenty skarżącego dotyczące samowolnej likwidacji istniejącego wcześniej wejścia do piwnicy /wykazanego w dokumentacji archiwalnej z [...]./ oraz przekroczenia linii zabudowy na przedmiotowej nieruchomości nie znajdują uzasadnienia w zebranym materiale dowodowym. Wobec stwierdzenia, iż nie zachodzi przypadek samowoli budowlanej, sprawa stała się dla organów nadzoru budowlanego bezprzedmiotową, dlatego należało orzec jak w sentencji. Organ II instancji wyjaśnił, że nie należy do kompetencji organów nadzoru budowlanego odnoszenie się do prawidłowości wydania decyzji o pozwoleniu na budowę przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego na wyżej opisaną decyzję ostateczną K.C. podniósł, że nie zgadza się z tą decyzją ponieważ wszystkie decyzje o pozwoleniu na budowę dotyczące domu przy ul. [...]zostały wydane z naruszeniem prawa własności do działki i budynku oraz Prawa budowlanego. Skarżący opisał okoliczności poprzedzające wydanie 4 Sygn. akt SA/Sz 840/02 tych decyzji oraz zawarł w skardze zarzuty przeciwko tym decyzjom. Zdaniem skarżącego przy wydaniu tych decyzji zostało naruszone prawo własności jego rodziców. Wysunięcie kondygnacji nad parterem o [...] m spowodowało naruszenie nieprzekraczalnej linii zabudowy, co jest niezgodne z warunkami technicznymi /z dnia [...]r./, w których wyraźnie zostało zapisane: "Zachować istniejący rzut budynku". Zostały pogorszone warunki życia Jego rodziców, a obecnie Jego, przez zlikwidowanie głównego wejścia do piwnicy od podwórka. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Zdaniem organu, wszystkie podniesione w skardze argumenty dotyczą nieprawidłowości - według skarżącego - powstałych przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Nie dotyczą natomiast spraw wchodzących w zakres kompetencji organów nadzoru budowlanego. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek większość jej wywodów jest chybiona. W szczególności bezprzedmiotowe dla oceny zgodności z prawem decyzji wydanej w sprawie samowoli budowlanej są zarzuty i argumenty skargi dotyczące legalności decyzji o pozwoleniu na przebudowę z dnia [...]r. wydanej L.C. oraz dwóch decyzji z dnia [...]r., z których jedną wydano na rzecz małżonków A.G., a drugą na rzecz J.C.. Decyzje te bowiem stały się ostateczne w administracyjnym toku instancji, co oznacza, że organy nadzoru budowlanego prowadzące postępowanie w przedmiocie zgłoszonej przez skarżącego samowoli budowlanej były związane tymi decyzjami, co w zaskarżonej decyzji starał się wyjaśnić organ odwoławczy. Dodatkowo zatem wyjaśnić trzeba, że taka sytuacja prawna wynika z art. 16 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym decyzje, od których nie służy odwołanie w 5 Sygn. akt SA/Sz 840/02 administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych. Ponadto, orzekanie w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę, a więc także i w sprawach uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznych w tym przedmiocie, a także stwierdzenie ich nieważności lub wznowienie postępowania zakończonego takimi decyzjami należy do odpowiednich organów administracji architektoniczno-budowlanej, a nie do organów nadzoru budowlanego /art. 83 ust. 1 w związku z art. 82 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. /tekst jedn. Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126/. Przechodząc do istoty niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, że prezentowane w zaskarżonej decyzji stanowisko, że w sprawie nie zachodzi samowola budowlana jest co najmniej przedwczesne, bowiem sprawa nie została należycie wyjaśniona. Zarówno z treści pism skarżącego informujących o zaistniałej, Jego zdaniem, samowoli budowlanej, jak i z treści odwołania oraz skargi wynika, że w spornym budynku istniały dwa wejścia do piwnicy. Potwierdzone to zostało oświadczeniami skarżącego i uczestników na rozprawie sądowej, w toku której skarżący twierdził, że zarzucana samowola dotyczy wejścia do piwnicy od strony ogrodu. Tymczasem organ I instancji w swej decyzji wypowiedział się w sprawie "likwidacji schodów do piwnicy", przy czym nie ustalił jednoznacznie, kiedy owa "likwidacja" nastąpiła. Posługując się określeniami "stan obecny" i "stan wykazany w załączniku do decyzji z [...]r." organ ten nie wskazał wprost jaki to jest stan i której decyzji dotyczy, a wiadomo jest, że w tym dniu wydano dwie decyzje - każdą dla innego inwestora. Nie wskazano przy tym chociażby numerów kart akt sprawy, na których znajdują się dowody, jakie organ miał na względzie. Protokół ogiędzin z dnia [...] r. nie zawiera żadnego opisu ustaleń co do istniejącego stanu obiektu, a jedynie informację, że wykonano dokumentację fotograficzną W tym stanie rzeczy, z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie można zorientować się czy faktycznie stan przedmiotowego budynku istniejący w dniu oględzin odpowiadał udzielonym wcześniej pozwoleniom na jego przebudowę. Dotyczy to w szczególności zarzutu "bezprawnego zlikwidowania wejścia do piwnicy". Organ odwoławczy, akceptując stanowisko organu I instancji, opierając się na materiale dowodowym zebranym przez PINB również nie wyjaśnił wyczerpująco stanu faktycznego sprawy.