SA/Sz 908/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędziowie Sędzia NSA iwona Tomaszewska /spr./ Sędzia WSA Marzena Kowalewska Protokolant: Beata Majewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi M.G. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu z dnia [...]. o numerze [...] II, nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 13 ust. 3 pkt 5 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001r, Nr 6, poz. 56 ze zm.) - po rozpatrzeniu odwołania M.G. reprezentowanej przez matkę K.G. od decyzji Starosty z dnia [...] r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że M.G. zarejestrowała się w urzędzie pracy w dniu [...] r. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Na dzień [...] r. urząd pracy wyznaczył skarżącej termin obowiązkowego stawienia się w urzędzie w celu potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. Przyjęcie do wiadomości ustalonego terminu skarżąca potwierdziła własnoręcznym podpisem. Wobec niestawienia się w wyznaczonym terminie Starosta [...] decyzją z dnia [...] r. pozbawił M.G. statusu osoby bezrobotnej od dnia [...] r. na podstawie art. 13 ust. 3 pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Przepis ten stanowi, że Starosta pozbawia statusu osobę bezrobotną, która nie stawiła się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomiła w ciągu 5 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. W dniu [...] r. do organu zatrudnienia wpłynął faks w języku niemieckim, a w dniu [...] r. wpłynęło nadesłane faksem zaświadczenie lekarskie, z którego wynika, że M.G. w dniach [...] r. była obłożnie chora. W odwołaniu od decyzji organu I instancji K.G. podniosła, że w dniu [...] r. córka M.G,. - będąc w ciąży - wyjechała na dwa dni do [...], tam zachorowała, a w dniu [...] r. urodziła dziecko, powrót obecnie nie jest wskazany. Z tych względów wniosła o przywrócenie córce statusu osoby bezrobotnej. Organ odwoławczy po rozpatrzeniu sprawy stwierdził, że M.G. pomimo prawidłowego pouczenia o obowiązkach osoby bezrobotnej, nie powiadomiła urzędu pracy o wyjeździe za granicę, nie wskazała również przyczyny niestawiennictwa w Sygn.akt SA/Sz 908/02 3 ciągu 5 dni. Dlatego organ odwoławczy nie znalazł podstaw by uwzględnić odwołanie. Powyższą decyzję zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego M.G. wnosząc o przywrócenie statusu osoby bezrobotnej. Skarżąca podniosła, że zarejestrowała się w urzędzie pracy w dniu [...] r. W czasie rejestracji podpisała przedłożone dokumenty, lecz nie była informowana o ich treści ani też ich nie czytała. Wiedziała jedynie, że termin stawiennictwa wyznaczono na dzień [...] r. W tym czasie była w ósmym miesiącu ciąży. Nieświadoma swojego postępowania, w dniu [...] r. wyjechała do [...] do przyjaciela F.L., który jest ojcem dziecka. Po przyjeździe źle się poczuła i zgłosiła się do lekarza, który stwierdził, że poród może być przedwczesny i dlatego nie mogła wrócić do kraju. W dniu [...] r. z powodu nasilenia bólów przyjaciel wezwał pogotowie i została przewieziona do Kliniki Uniwersyteckiej [...], gdzie tego dnia urodziła syna. Szpital opuściła w dniu [...] r. Podczas pobytu w szpitalu poprosiła matkę przyjaciela o wysłanie faksem stosownych dokumentów do Urzędu Pracy [...], który jednak ich nie uwzględnił. W dalszej części skargi skarżąca opisała aktualną sytuację wskazując, że mieszka wraz z dzieckiem u rodziców. Nie posiada żadnego własnego źródła dochodu ani ubezpieczenia. Dziecko jest wcześniakiem i wymaga specjalistycznej opieki. Dlatego wniosła o uwzględnienie skargi. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji. Skarżąca została prawidłowo pouczona o prawach i obowiązkach osoby bezrobotnej oraz o obowiązkowym terminie stawiennictwa w dniu [...] r. Otrzymała również egzemplarz "Informacji dla osób rejestrujących się w PUP". Została ponadto poinformowana o obowiązku powiadomienia urzędu o fakcie wyjazdu za granicę. Nie zapoznając się z powyższymi informacjami skarżąca nie zachowała należytej staranności. Skarżąca nie powiadomiła również o przyczynie niestawiennictwa w ciągu 5 dni, stosowne dokumenty wpłynęły bowiem do organu faksem [...] r. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi Sygn.akt SA/Sz 908/02 4 zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr153,poz. 1270 ze zm.). Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunkuje uzyskanie i zachowanie statusu bezrobotnego od legitymowania się gotowością do podjęcia zatrudnienia. W celu potwierdzenia tej gotowości i uzyskania informacji o możliwości zatrudnienia lub szkolenia bezrobotni mają obowiązek zgłaszania się w wyznaczonych terminach do właściwego powiatowego urzędu pracy. Obowiązek ten wynika z art. 13 ust. 2 ustaw o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W związku z tym niezgłoszenie się do urzędu pracy i niepowiadomienie w ciągu 5 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa, zgodnie z art. 13 ust. 3 pkt 5 cytowanej ustawy powoduje pozbawienie statusu bezrobotnego na okres 3 miesięcy. Przepis powyższy niewątpliwie ma na celu dyscyplinowanie bezrobotnych i ich zobowiązania wobec urzędu pracy, ale jego intencją jest stosowanie sankcji utraty statusu bezrobotnego jedynie wobec tych bezrobotnych którzy w sposób zawiniony naruszyli powyższy obowiązek powiadomienia urzędu pracy, o czym świadczy również, że przyczyna niestawiennictwa powinna być usprawiedliwiona (niestawiennictwo w urzędzie pracy zawinione przez bezrobotnego stanowi przesłankę zastosowania przepisu art. 13 ust. 3 pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu). Zdaniem Sądu powyższy termin 5 dni do powiadomienia organu nie może być traktowany jako termin materialnoprawny bezwzględnie obowiązujący bez możliwości uwzględnienia okoliczności towarzyszących jego uchybieniu np.: w sytuacji gdy bezrobotny uległby wypadkowi i w ciągu 5 dni nie był w stanie powiadomić organu z powodu obłożnej choroby. Sygn.akt SA/Sz 908/02 5 W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego leżącego u podstaw rozstrzygnięcia zawartego w wydanych decyzjach. Istotne znaczenie w niniejszej sprawie miało wyjaśnienie okoliczności związanych z usprawiedliwieniem niestawiennictwa skarżącej w dniu 8 marca 2002r., a w szczególności treści nadesłanego w dniu [...] r. faksu z Kliniki w [...] wydanego o pobycie skarżącej w Klinice w okresie od [...]. oraz zaświadczenia z dnia [...] r., nadesłanego w dniu [...] r. w [...] przez dr J.Z. o stanie zdrowia skarżącej w okresie od [...] r. Z zaświadczenia tego wynika, że w tych dniach skarżąca "była obłożnie chora i nie mogła stawić się w urzędzie". Z dołączonego zaś do skargi odpisu aktu urodzenia Nr [...] wydanego przez USC w [...] wynika, że skarżąca w dniu [...] r. w [...] urodziła syna V.. W tej sytuacji zasadny jest zarzut skarżącej o należytym usprawiedliwieniu niestawiennictwa w Urzędzie Pracy w dniu [...] r., a wynikające z niedyspozycji związanej z ciążą i przedwczesnym porodem odbytym w [...]. Ta szczególna okoliczność sprawy nie została w ogóle rozważona przez organy orzekające. Zdaniem Sądu rozważenie tych okoliczności było niezbędne do oceny, czy skarżąca naruszyła obowiązek powiadomienia organu w ciągu 5 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa wynikającej z przepisu art. 13 ust. 3 pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Trafne jest wprawdzie stanowisko. organu odwoławczego, że skarżąca pomimo prawidłowego pouczenia nie powiadomiła urzędu pracy o wyjeździe za granicę, a tym samym nie powiadomiła o braku gotowości do pracy. Jednakże w toku postępowania nie ustalono i nie wyjaśniono jaki charakter miał wyjazd skarżącej w dniu [...], za granicę, w szczególności na jaki okres skarżąca planowała ten wyjazd. Podnieść należy, że skarżąca jest mieszkanką [...] a więc miejscowość przygranicznej, której mieszkańcy wyjeżdżają do Niemiec na krótkie okresy czasu np. w celu zrobienia zakupów, załatwienia spraw rodzinnych itp. Z samego faktu, że skarżąca udała się do[...] do ojca dziecka nie można wnosić, iż zaplanowała ten wyjazd na dłuższy okres i z góry zakładała, że nie będzie mogła stawić się w urzędzie pracy w wyznaczonym dniu. Sygn.akt SA/Sz 908/02 6 W realiach ułatwionego ruchu przygranicznego, trudno wymagać od osoby bezrobotnej by każdy wyjazd za granicę bez zamiaru dłuższego pobytu zgłaszała urzędowi pracy. Nie przesądzając rozstrzygnięcia sprawy, przy ponownym jej rozpatrzeniu naieży ponownie dokonać analizy przesłanek z art. 13 ust. 3 pkt 5 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a przede wszystkim dokładnie wyjaśnić stan faktyczny w niniejszej sprawie w mysi przepisów art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit."c" i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.