SA/Sz 919/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Zaremba /spr./ Sędziowie: Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska Asesor WSA Kazimierz Maczewski Protokolant Krzysztof Kapelczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2004r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia odsetek od zaległości podatkowych I. u c h y l a zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z [...] Nr [...] II. z a s ą d z a od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego III. stwierdza, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu Przedmiotem skargi J. L. do Naczelnego Sądu Administracyjnego jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję z dnia [...] Nr [...] odmawiającą umorzenia odsetek od zaległości podatkowej z tytułu podatku od środków transportowych za 1997r. Ustalenia z postępowania administracyjnego wskazują na następujący stan faktyczny sprawy. Urząd Miejski Wydział Podatków i Opłat Lokalnych postanowieniem z dnia [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wywiązywania się przez J. L. z obowiązku podatkowego w podatku od posiadania środków transportowych. Z uzasadnienia tego postanowienia wynikało, że podatnik w okresie od [...] do [...] był właścicielem samochodu marki [...] nr rej. [...] i za 1997r. nie uiścił w całości wymaganego podatku od tego samochodu. W piśmie z dnia [...] zacytowanym: "dotyczy dopłaty do podatku drogowego za rok 1997 za samochód [...] – J. L. zwrócił się do organu podatkowego o anulowanie naliczonych odsetek za w/w podatek. Zainteresowany podał, że podatek wpłacił w terminie i w wysokości podanej w tabeli opłat za samochód specjalny. W rejestracji samochodu miał bowiem wpisane, że jest to samochód specjalny, a nikt wcześniej nie poinformował go, że określenie pojazd specjalny nie znaczy to samo w tabeli opłat i rejestracji samochodu. Żądanie obecnie po tylu latach dopłaty podatku, a szczególnie odsetek jest dużym zaskoczeniem tym bardziej, że od kwietnia 1999r. jest uznanym przez ZUS inwalidą i do tej pory pozostaje bez pracy i jakichkolwiek świadczeń. Oboje z żoną utrzymują się z jej emerytury, która wynosi brutto [...] zł. Ze znajdującej się w aktach "ścieżki postępowania podatkowego w sprawie wniosku o ulgą w podatku od środków transportowych od osób fizycznych" wynikało, że na dzień [...] – podatnik zobowiązany był do dopłaty z tytułu podatku kwoty [...] zł oraz kwoty [...] zł z tytułu odsetek. Pismem z dnia [...] organ wezwał J. L. do zgłoszenia się w Urzędzie w celu spisania protokołu o stanie majątkowym zaznaczając, że niezastosowanie się do wezwania spowoduje rozpatrzenie wniosku w obecnej postaci, która nie daje podstaw do zastosowania wnioskowanej ulgi. Podatnik w piśmie z dnia [...] odpowiedział, że nie wyraża zgody na ujawnienie swego majątku oraz podniósł, że bezzasadnie po tylu latach zażądano od niego dopłaty podatku i odsetek. Skoro bowiem opłacał podatek w terminie to organ podatkowy obowiązany był poinformować go o niewłaściwej wysokości opłaty i konieczności dopłaty. Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 67 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn.zm./ odmówił umorzenia przedmiotowych odsetek. W uzasadnieniu podano, że analiza sytuacji finansowej podatnika dokonana na podstawie dołączonych do wniosku dowodów i orzeczenia komisji lekarskiej o inwalidztwie, zaświadczenia z Powiatowego Urzędu Pracy, kopii odcinka emerytury oraz ustaleń, że posiada aktualnie 3 samochody – uzasadnia przyjęcie, że stan majątkowy J.L. jest niewspółmiernie wysoki w porównaniu z dochodami i dlatego brak jest podstaw do zastosowania ulgi. Organ I instancji wyjaśnił również, że samochód [...] nr rej [...] został zarejestrowany w 1995r. jako samochód ciężarowy specjalizowany o ładowności 750 kg. Zgodnie z definicją zawartą w ustawie Prawo o ruchu drogowym z 1983r. pojazd specjalny to pojazd samochodowy lub przyczepa konstrukcyjna nie przeznaczona do przewozu osób lub ładunków. Definicja pojazdu specjalnego nie uległa również zmianie w nowych przepisach ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym. Skoro zatem samochód podatnika był samochodem ciężarowym – to w 1997r. zgodnie z Uchwałą Nr XIX/373/00 Rady Miejskiej z dnia 30 grudnia 1996r. w sprawie podatku od środków transportowych, zmiana Uchwałą Nr XXXI/430/97 Rady Miasta z dnia 24 lutego 1997r. podatek za ten samochód wynosił kwotą [...] zł rocznie. J. L. w 1997r. zapłacił natomiast kwotą [...] zł czyli podatek wg stawki dla samochodów specjalnych. Dlatego powstała niedopłata w kwocie [...]zł i odsetki od tej kwoty. J. L. w odwołaniu od powyższego rozstrzygnięcia przytoczył zarzuty podnoszone w toku postępowania . Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając w całości stanowisko organu I instancji. Organ odwoławczy przytaczając przepis art. 67 ustawy z dnia 29 sierpnia1997r.- Ordynacja podatkowa, który stanowi, że w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, zaległości podatkowe i odsetki za zwłokę mogą być umorzone w całości lub w części – stwierdził, że umorzenie odsetek od zaległości podatkowych będzie uzasadnione jedynie w takich przypadkach, które spowodowane zostały działaniem czynników, na które podatnik nie może mieć wpływu i które są niezależne od sposobu jego postępowania. W ocenie Kolegium argument nieznajomości przepisów i tym samym dokonywanie wpłat podatku w wysokościach innych niż należna, nie może być samoistną podstawą udzielenia przedmiotowej ulgi. Istotne jest również, że sytuacja materialna podatnika pozwala mu na uregulowanie ciążącego zobowiązania podatkowego. J. L. w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego ponownie zarzucił zasadność obciążenia go dopłatą podatku od środków transportowych za 1997r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie stwierdzając, że podniesione zarzuty dotyczą decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę, natomiast przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia jest ulga podatkowa w postaci umorzenia odsetek od zaległości podatkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny, właściwy do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie chociaż z innych przyczyn niż podnoszone w skardze /art. 134 § 1 ustawy – prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi/. W toku postępowania sądowego ustalono bowiem, że organy podatkowe nie wydały do tej pory decyzji określającej skarżącemu J. L. wysokość zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę z tytułu podatku od środków transportowych za 1997r. /pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] – k.23/. Tryb postępowania dotyczący umorzenia zaległości podatkowych lub odsetek nie może mieć zastosowania, gdy należność między podatnikiem i organem podatkowym jest sporna. Taka sytuacja zachodzi natomiast w rozpoznawanej sprawie. W myśl przepisów art. 9 i 11 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych/Dz.U. Nr 9, poz. 31 ze zm./ właściciele zarejestrowanych środków transportowych są obowiązani z mocy prawa tj. bez wezwania wpłacać podatek od środków transportowych bezpośrednio na rachunek budżetu właściwej gminy. Niesporne jest między stronami, że skarżący w 1997r. zapłacił podatek za samochód m-ki [...] nr rej. [...] wg stawki jak z pojazd specjalny. Kiedy w 2001r. organ podatkowy I instancji stwierdził, że zobowiązanie to nie zostało w całości wykonane ponieważ podatnik obowiązany był zapłacić podatek wg wyższej stawki – to należało wydać decyzję określającą zaległość podatkową w podatku od środków transportowych za 1997r. zgodnie z unormowaniem zawartym w art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn.zm./. Z kolei z wydaniem takiego rozstrzygnięcia związany jest obowiązek naliczenia przez organ odsetek za zwłokę na dzień wydania decyzji /art. 534 § 4 Ordynacji podatkowej/. Z przedstawionych wyżej przepisów wnika zatem jednoznacznie, że ustalenie zaległości podatkowej następuje w formie decyzji organu podatkowego. W niniejszej sprawie zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie przedmiotowej zaległości /postanowienie organu I instancji z dnia [...]/ i niezrozumiałym jest dlaczego nie zostało zakończone wydaniem stosownej decyzji. Należy zauważyć, że podatnik występując z wnioskiem o umorzenie odsetek od tej zaległości jednocześnie kwestionował zasadność obciążenia go dopłatą do uiszczonego podatku w 1997r. za posiadany samochód. Mając zatem powyższe na względzie, Sąd na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 1c, art. 200 i art. 152 ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.