SA/Sz 960/03
WyrokWSA w Szczecinie2004-05-12
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Elżbieta Makowska, Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu administracji publicznej, wydana w trybie art. 38 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, która częściowo uwzględnia skargę, ale nie w pełni zgodnie z żądaniem skarżącego, jest dotknięta wadą nieważności?Ratio decidendi
Decyzja organu administracji publicznej wydana w trybie art. 38 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, która częściowo uwzględnia skargę, ale nie w pełni zgodnie z żądaniem skarżącego, jest dotknięta wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia tego przepisu. Organ administracyjny, uwzględniając skargę w trybie wskazanego przepisu, powinien orzec zgodnie z żądaniem skarżącego, a nie częściowo je modyfikować.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej nagany. Policjantowi zarzucono niedopełnienie obowiązków w zakresie sporządzania dokumentacji prewencyjnej oraz niestawienie się do służby po urlopie. Po utrzymaniu kary przez organ odwoławczy, policjant wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Następnie Komendant Wojewódzki Policji, działając na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o NSA, uchylił swoje orzeczenie oraz orzeczenie organu I instancji i ponownie wymierzył karę nagany za niedopełnienie obowiązków, umarzając postępowanie w części dotyczącej niestawiennictwa w służbie. Policjant złożył kolejną skargę, kwestionując to orzeczenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] r. wydane w trybie art. 38 ust. 2 ustawy o NSA było dotknięte nieważnością.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] r. i orzekł, że nie podlega ona wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski /spr/ Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Makowska Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Protokolant sekr. Sąd. Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] . w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej nagany I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, II. orzeka, że nie podlega ona wykonaniu
Orzeczeniem dyscyplinarnym nr [...] z r. Koment Powiatowy Policji w [...] uznał [...] . R. S.winnym zarzucanych czynów i wymierzył karę dyscyplinarną nagany z ostrzeżeniem za to, że:
1/ będąc zobowiązanym do terminowej, dokładnej i starannej realizacji zadań stałych określonych w indywidualnym zakresie czynności i poleceń przełożonego, a w szczególności do terminowego sporządzania i przekazywania okresowych zestawień i sprawozdań z zakresu pionu [...] w terminie do dnia[...] . nie sporządził i nie przekazał do zatwierdzenia dokumentacji prewencyjnej za[...] ., tj. oceny realizacji Planu [...] za[...] . oraz Planu [...] na[...] ., jak również nie sporządził i nie przesłał do Wydziału [...] w[...] w określonym terminie miesięcznej i kwartalnej dokumentacji prewencyjnej w postaci tabeli sporządzonych wniosków o ukaranie do sądu i nałożonych mandatów karnych oraz oceny efektywności pracy dzielnicowego, a także opinii dotyczącej wprowadzenia mierników, czym naruszył dyspozycje § 13 pkt 1 zarządzenia nr 21 KGP z dnia 20 maja 1993r. w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji i § 2 decyzji nr 24/02 Komendanta Powiatowego Policji z dnia 17 lipca 200lr., decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia[...] . w sprawie szczegółowych zasad i trybu dokonywania okresowej oceny pracy policjantów pionu[...] i wytycznych Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] zawartych w piśmie [...] z dnia[...] .
2/ w dniu [...] r. po zakończonym [...] nie stawił się do służby, czym naruszył dyspozycję § 3 ust 1 z związku z § 5 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 października 2001r. w sprawie rozkładu czasu służby policjantów w związku z § 26 regulaminu organizacyjnego Komendy Powiatowej Policji w [...]
Od powyższego orzeczenia [...] R. S. wniósł odwołanie do Komendanta Wojewódzkiego Policji w[...] , w którym zarzucił, że postępowanie dyscyplinarne zostało przeprowadzone jednostronnie, tendencyjnie, bez zachowania zasady prawdy obiektywnej i nie zgadza się z wymierzoną mu karą.
Po przeanalizowaniu akt postępowania dyscyplinarnego komendant Wojewódzki Policji w [...] orzeczeniem dyscyplinarnym z dnia [...] . utrzymał zaskarżone orzeczenie wskazując w jego uzasadnieniu, iż niesporządzenie przez obwinionego w odpowiednich terminach dokumentacji, do której wykonania był zobligowany zakresem obowiązków i odpowiednimi przepisami wewnętrznymi, a także nieusprawiedliwionej nieobecności w służbie uzasadniały orzeczoną wobec niego odpowiedzialność dyscyplinarną.
Zgodnie z § 9 ust.! rozporządzenia MSWiA z 19 grudnia 1997r. postępowanie dyscyplinarne ma na celu m.in.:
- ustalenie, czy zachodzą okoliczności uzasadniające odpowiedzialność dyscyplinarną policjanta,
- wszechstronne wyjaśnienie okoliczności i przyczyn popełnienia przewinienia lub naruszenia dyscypliny służbowej, którą stanowić może czyn policjanta popełniony w czasie służby lub podczas wykonywania zadań albo czynności służbowych, polegający na zawinionym niewykonaniu obowiązków wynikających z ustawy, przepisów wykonawczych lub rozkazów i poleceń wydawanych przez uprawnionych przełożonych na podstawie tych przepisów; wyjątkowo może również być to czyn popełniony przez policjanta poza czasem służby lub nie związany z wykonywaniem zadań albo czynności służbowych, jeżeli przepisy szczególne przewidują odpowiedzialność dyscyplinarną.
Zgodnie z decyzją nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] r. obwiniony był zobowiązany sporządzić w nieprzekraczalnym terminie do [...] r. sprawozdanie z realizacji przedsięwzięć ujętych w planach pracy. Decyzja nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] r. wraz z wytycznymi Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (pismo [...] r.) nakładała na niego obowiązek terminowego sporządzenia okresowej dokumentacji prewencyjnej. W tym celu kom. R. S., jako [...] winien zapewnić sobie spływ niezbędnej dokumentacji z podległych komórek organizacyjnych. Nie dochował zatem należytej staranności przy realizacji zadań stałych, do których należy terminowe sporządzanie okresowej sprawozdawczości prewencyjnej.
W świetle zebranego materiału dowodowego nie budzi też wątpliwości fakt, że w dniu [...] r. obwiniony nie stawił się do służby. Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji policjanta można odwołać z [...] z ważnych względów służbowych, a także wstrzymać udzielenie mu urlopu w całości lub w części. Termin urlopu może być także przesunięty na wniosek policjanta, umotywowany ważnymi względami. Jednakże w ust. 3 tego przepisu stwierdza się, że odwołanie policjanta z urlopu ze względów służbowych wymaga zgody przełożonego. Nieobecności [...] R. S. nie można uznać za usprawiedliwioną, ponieważ nie uzyskał on zgody przełożonego na przerwanie urlopu, a następnie jego przełożenie w związku z wykonywaniem czynności służbowych w czasie jego trwania. Nie można również potraktować sporządzania zaległej dokumentacji prewencyjnej w okresie urlopu jako godzin nadliczbowych. Zgodnie z art. 33 ust. 4 ustawy o Policji policjantowi uprawnionemu do dodatku funkcyjnego w zamian za czas służby przekraczający normę określoną w ust. 2 nie udziela się czasu wolnego od służby w tym samym wymiarze. [...] R. S. jest policjantem uprawnionym do dodatku funkcyjnego, zatem nie przysługuje mu czas wolny w zamian za czas służby przekraczający ustawową normę.
Nie można zgodzić się z poglądem obwinionego, że organ prowadzący przedmiotowe postępowanie nie zachował należytego obiektywizmu przy ustalaniu stanu faktycznego. Zebrany materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje na naruszenie dyscypliny służbowej przez obwinionego.
W tej sytuacji organ odwoławczy nie znalazł żadnych okoliczności mogących mieć wpływ na zmianę rozstrzygnięcia i na podstawie § 32 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia MSWiA z dnia 19 grudnia 1997r. postanowił utrzymać zaskarżone orzeczenie w mocy Wymierzona kara jest adekwatna do charakteru popełnionych czynów i uwzględnia dotychczasową postawę obwinionego w służbie oraz fakt, że pełniąc funkcję [...] powinien ze szczególną starannością wypełniać przydzielone obowiązki.
Powyższe orzeczenie R. S. zaskarżył skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego, domagając się jego uchylenia i umorzenia postępowania wobec niego. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie art. 135 ust.1 ustawy z 6 kwietnia 1990r. o Policji, a także art. 7 kpa. Stawiane mu zarzuty są – zdaniem skarżącego - bezpodstawne a postępowanie w sprawie przeprowadzone zostało wadliwie, albowiem nie uwzględniono złożonych przez niego wniosków, w tym dowodowych.
Po zapoznaniu się z treścią skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] r. wydaną z powołaniem się na art. 38 ust.2 ustawy z 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym,
1/ uchylił zaskarżone orzeczenie, jak również poprzedzające je orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] r. o ukaraniu [...] R. S. dyscyplinarną nagany z ostrzeżeniem - ze względu na ich niezgodność z obowiązującym prawem.
2/ uznał [...] R. S. winnym tego, że będąc zobowiązanym do terminowej, dokładnej i starannej realizacji zadań stałych określonych w indywidualnym zakresie czynności i poleceń przełożonego, a w szczególności do terminowego sporządzania i przekazywania okresowych zestawień i sprawozdań z zakresu pionu [...] w terminie do dnia [...] r. nie sporządził i nie przekazał do zatwierdzenia dokumentacji prewencyjnej za [...] r., tj. oceny realizacji Planu [...] za[...] . oraz Planu [...] na[...] ., jak również nie sporządził i nie przesłał do [...] w [...] w określonym terminie miesięcznej i kwartalnej dokumentacji prewencyjnej w postaci tabeli sporządzonych wniosków o ukaranie do sądu i nałożonych mandatów karnych oraz oceny efektywności pracy dzielnicowego, a także opinii dotyczącej wprowadzenia mierników, czym naruszył dyspozycje § 13 pkt 1 zarządzenia nr 21 KGP z dnia 20.05.1993r. w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji i § 2 decyzji nr 24/01 Komendanta Powiatowego Policji z dnia 17 lipca 2001r., decyzji nr[...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia 9 stycznia 2002r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu dokonywania okresowej oceny pracy policjantów pionu [...] i i wytycznych Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] zawartych w piśmie [...] z dnia[...] .
- i na podstawie art. 139 ust. 1 i art. 134 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2002r. nr 7 poz. 58, z p. zm.) oraz § 1 pkt. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów (Dz. U. z 1998 r. Nr 4, poz. 14), wymierzył mu karę dyscyplinarną nagany,
3/ umorzył postępowanie w części dotyczącej zarzutu niestawiennictwa w służbie po zakończonym urlopie wypoczynkowym, które miało miejsce w dniu [...] r. - ze względu na naruszenie art. 135 ust. 1 ustawy o Policji.
W uzasadnieniu tego orzeczenia wskazano, min. iż po zapoznaniu się z treścią skargi organ II instancji stwierdził, że zasługuje ona na uwzględnienie - dlatego też, zgodnie z wolą skarżącego uchylił wydane przez siebie orzeczenie dyscyplinarne, jak również dotknięte wadliwością tego samego rodzaju orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w[...] . Usunięcie z obrotu prawnego obu tych decyzji obliguje organ do ponownego zbadania i rozstrzygnięcia sprawy dyscyplinarnej.
Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego za bezsporne uznano niewywiązanie się [...] . R. S.Y z ustalonej w zakresie obowiązków (pkt. 6 i 12) oraz powołanych w zarzucie aktach wewnętrznego kierowania powinności terminowego sporządzania i przekazywania dokumentacji planistyczno - sprawozdawczej. Piastując funkcję [...] powinien on był ze szczególną starannością przestrzegać ustalonych w tym zakresie procedur. Zgodnie z decyzją nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w[...] z dnia [...] r. obwiniony miał obowiązek sporządzić w nieprzekraczalnym terminie do [...] r. sprawozdanie z realizacji przedsięwzięć ujętych w planach pracy. Decyzja nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia[...] . wraz z wytycznymi Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (pismo [...] z dnia[...] .) nakładała na niego obowiązek terminowego sporządzenia okresowej dokumentacji prewencyjnej do 10 dnia każdego miesiąca. W tym celu [...] R. S. jako [...] winien zapewnić sobie kontrolę nad przekazywaniem niezbędnej dokumentacji z podległych komórek organizacyjnych. Nie dochował zatem należytej staranności przy realizacji zadań stałych.
Zgodnie z § 13 pkt. 1 zarządzenia Komendanta Głównego Policji nr [...] w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji miał on obowiązek terminowej, dokładnej i starannej realizacji zadań stałych określonych w indywidualnym zakresie czynności i poleceń przełożonego. Zważywszy na charakter uchybienia i jego skutki dla służby, jak również dotychczasowy przebieg kariery zawodowej obwinionego - postanowiono wymierzyć mu karę dyscyplinarną nagany.
Należy natomiast w pełni podzielić argumentację skarżącego o przedawnieniu możliwości wszczęcia postępowania dyscyplinarnego w sprawie niestawiennictwa w służbie po zakończonym urlopie wypoczynkowym ze względu na regulację wynikającą z art. 135 ust. 1 ustawy o Policji.
Dokonując kontroli decyzji na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o NSA organ administracyjny nie jest związany granicami skargi. Wprawdzie powołany przepis nie określa prawnych form uwzględnienia skargi, lecz należy przyjąć, że uwzględnienie skargi następuje wskutek:
1/ uchylenia zaskarżonej decyzji w całości lub części (zależnie od zakresu zaskarżenia) i orzeczenia w tym zakresie co do istoty sprawy,
2/ uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i orzeczenia o istocie sprawy,
3/ uchylenia zaskarżonej decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania I instancji.
Nie jest natomiast dopuszczalne wydanie na podstawie art. 38 ust. 2 cytowanej ustawy decyzji uchylającej zaskarżone rozstrzygnięcie i kierującej sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Oznaczałoby to bowiem otwarcie nowego toku instancji w tej samej sprawie (wyrok NSA z dn. 10.041997r. S.A./Po 1909/96).
Na powyższe orzeczenie R. S. również wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, podnosząc, że nie uwzględnia ono jego skargi na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w[...] z z dnia [...] ..
Postępowanie sądowe w sprawie skargi na orzeczenie z dnia [...] r. toczy się pod sygn. SA/Sz [...]
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że z dniem 1 stycznia 2004r. na podstawie art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/ w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, który stosownie do art. 97 w/w ustawy właściwy jest do orzekania w sprawach, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego i postępowanie nie zostało zakończone przed dniem 1 stycznia 2004r., stosując przepisy ustawy z 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ przywoływanej dalej skrótowo jako P.p.s.a.
Analiza zaskarżonej decyzji, wydanej w trybie art. 38 ust.2 obowiązującej do 31 grudnia 2003r. ustawy z 11 maja 1999r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /DzU. Nr 74, poz. 368/ prowadzi do stwierdzenia, iż wydana ona została z rażącym naruszeniem dyspozycji tego przepisu. Przepis ten jednoznacznie bowiem stwierdza, iż organ , którego działanie zaskarżono może uwzględnić skargę w całości do dnia wyznaczenia przez Sąd terminu rozprawy.
Uwzględnić skargę w całości oznacza uwzględnić bez zastrzeżeń żądanie skargi tzn. orzec zgodnie z żądaniem skarżącego.
Z treści skargi wynika, iż skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego orzeczenia dyscyplinarnego Komendanta Wojewódzkiego Policji , uznając je za bezpodstawne oraz umorzenia postępowania dyscyplinarnego. Z treści rozpatrywanego w tym postępowaniu orzeczenia Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia[...] .wynika, że organ ten, częściowo tylko uwzględnił skargę i - niezgodnie z żądaniem skarżącego – ponownie wymierzył karę dyscyplinarną.
W takiej sytuacji nie mógł mieć zastosowania tryb przewidziany w art. 38 ust.2 ustawy o NSA, lecz art. 138 § 1 pkt 2 kpa wobec czego zaskarżona decyzja, jako wydana z rażącym naruszeniem jednoznacznego w swej treści przepisu prawa, dotknięta jest nieważnością /art. 156 § 1 pkt 2 kpa/.
W tym stanie rzeczy należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzec jak w sentencji.
Orzeczenie w pkt II wyroku oparte jest na art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło