I SA 1039/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber /spr./ Sędziowie NSA Anna Lech NSA Joanna Banasiewicz Protokolant Joanna Kaklin po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2004 r. sprawy ze skargi E.K. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przydziału osobnej kwatery stałej 1.uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...]; 2.stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3.zasądza od Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. na rzecz E.K. 30 (trzydzieści) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA 1039/03 UZASADNIENIE Decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 2003 r. Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. na podstawie art. 16 ust. 2 pkt 1, art. 24 ust. 1, art. 41 ust. 1 pkt 2, art. 42 ust. 1, art. 47 ust. 8 oraz art. 87 ust. i ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 42, póz. 368 z późn. zm.) stwierdził nieważność decyzji Dowódcy Garnizonu T. Nr [...] z dnia [...] lutego 1985 r. w sprawie przydziału E.K. osobnej kwatery stałej w T. przy ul. [...], jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu wskazał, co następuje: Imiennym nakazem nr [...] z dnia [...] listopada 1967 r. Szef Oddziału Zakwaterowania Komendy Garnizonu W. przydzielił E.K. dwupokojową osobną kwaterą stałą przy ul. [...] w W. Przy przydziale ww. kwatery uwzględniono ówczesną małżonkę H.K. oraz dwóch synów. Następnie decyzją Szefa Wojskowego [...] Zarządu Kwaterunkowo-Budowlanego przyznano E.K. dodatkową ulgę w formie bezzwrotnej na kupno zajmowanej kwatery. Do wykupu kwatery doszło w dniu 3 marca 1977 r. na podstawie aktu notarialnego Rep. nr [...]. W styczniu 1982 r. E.K. złożył wniosek o przydział osobnej kwatery w T. W dniu 3 sierpnia 1984 r. E. K. zawarł związek małżeński z p. A. J. Decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 1985 r. przedzielono mu osobną kwaterę stałą w T. przy ul. [...] o powierzchni użytkowej [...] m², powierzchni mieszkalnej. Jednocześnie E.K. przekazał zajmowaną kwaterę stałą we W. W dniu 21 listopada 1996 r. wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w T. małżeństwo zostało rozwiązane. Dokonując przydziału E. K. osobnej kwatery stałej w T. przy ul. [...], organy Agencji nie posiadały informacji o dokonanym przez niego wykupie kwatery w W. Powzięły tą wiadomość w lipcu 2002 r. W konkluzji Dyrektor Oddziału Rejonowego stwierdził, że przydzielenie E.K. osobnej kwatery stałej w T. przy ul. [...] było niesłuszne i sprzeczne z obowiązującymi przepisami, bowiem jego prawo do kwatery zostało zrealizowane poprzez wykup w dniu 3 marca 1977 r. kwatery w W. przy ul. [...]. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. po rozpatrzeniu odwołania E.K. od decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego WAM w B. z [...] lutego 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem jego analiza materiałów sprawy pozwoliła stwierdzić, że Dowódca Garnizonu T. wydając decyzję Nr [...] w sprawie przydziału E.K. osobnej kwatery stałej co miało miejsce pod rządami ustawy z dnia 20 maja 1976 roku o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz.U. Nr 5 póz. 19 z 1992 r. z późn. zm) naruszył przepis art. 29 ust. l pkt l gdyż osoba, która skorzystała z pomocy finansowej z funduszu mieszkaniowego nie mogła ubiegać się o przydział osobnej kwatery stałej. Odpowiadając na podnoszony przez E.K. argument, że dla oceny czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa rozstrzygający jest stan prawny z daty wydania decyzji w stosunku do której toczy się postępowanie administracyjne, ponad wszelką wątpliwość stwierdził, iż w dacie wydania decyzji przydziału osobnej kwatery stałej w T., E.K. otrzymał już pomoc finansową MON, na mocy art. 87 ust. 1 cytowanej ustawy z dnia 22 czerwca 1996 roku o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (jedn. tekst Dz.U. Nr 42, póz. 368 z późn. zm.) stała się ona ekwiwalentem pieniężnym w zamian za rezygnację z kwatery, co zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy oznacza realizację prawa do kwatery. Doszło więc do realizacji prawa do kwatery w dwóch formach, co jest niezgodne z przepisami obowiązującymi w dacie wydania decyzji, jak również z obowiązującymi obecnie przepisami. Zgodnie bowiem z art. 24 ust. 1 obowiązującej ustawy o zakwaterowaniu SZ RP prawo do kwatery realizuje się na wniosek żołnierza zawodowego przez przydział kwatery albo wypłacenie ekwiwalentu pieniężnego w zamian za rezygnację z kwatery. E.K. opisaną decyzję zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego żądając stwierdzenia jej nieważności w trybie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W uzasadnieniu podniósł, że do oceny decyzji Dowódcy Garnizonu z dnia [...] lutego 1985 r. zastosowane zostały przepisy ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, a więc przepisy, które nie obowiązywały w dacie jej wydania jak też nie wskazano na czym polegało rażące naruszenie prawa. Wyjaśnił, że kwatera w T. została mu przyznana w miejsce kwatery przekazanej na czas służby w Garnizonie [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Skarga jest zasadna z następujących względów. Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B., ustalając stan sprawy, pominął, bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, istotną kwestię – w jakich okolicznościach została przyznana E.K. kwatera stała we W. Miało to miejsce już po udzieleniu pomocy finansowej. Wobec czego dla oceny późniejszych decyzji ważne są motywy przyznania skarżącemu kwatery stałej we W. Wiadomym jest, że wyjeżdżając do T., przekazał ją do dyspozycji Ministerstwa Obrony Narodowej przy czym nie zostało ustalone czy E.K. został skierowany do służby w T. i czy stan spoczynku osiągnął pracując w Garnizonie we W., czy w Garnizonie w T. Niesporne jest, że stosownie do art. 24 ust. 1 i art. 40 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, a przedtem art. 28 ust. 1 i 29 ust. 1 pkt 1 obowiązującej w dacie przydzielenia kwatery w T., ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych (Dz.U. Nr 5 poz. 19 z późn. zm.) udzielenie pomocy finansowej na zakup mieszkania, żołnierzowi, któremu przysługiwała kwatera stała było równoznaczne z realizacją prawa do kwatery. Z całą pewnością więc obie ustawy nie przewidywały możliwości przyznania kwatery i udzielenia pomocy finansowej na zakup mieszkania jako dwóch równoległych uprawnień – co ma miejsce w niniejszej sprawie. Akta sprawy nie zawierają dokumentów odzwierciedlających stan służbowo-prawny skarżącego w dacie uzyskania, przez niego, a następnie pozostawienia kwatery stałej we W., a złożone przez E.K. wymagają weryfikacji. Decyzja Dyrektora Oddziału Rejonowego z dnia [...] lutego 2003 r. zawiera błąd prawny polegający na dokonaniu oceny decyzji wydanej w dniu [...] lutego 1985 r. poprzez pryzmat przepisów wprowadzonych dopiero ustawą o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP z dnia 22 czerwca 1995 r. Stwierdzenie, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa może dotyczyć jedynie naruszenia tych przepisów, które obowiązywały w dacie jej wydania, a nie wprowadzonych dziesięć lat później. W ten sposób uzasadnienie nie spełnia podstawowego wymagania jakim jest wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia przewidzianego w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Decyzja Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej jako organu wyższego stopnia dokonała próby poprawienia decyzji niższej instancji poprzez przytoczenie właściwej podstawy prawnej – ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, nie było to jednak możliwe w sytuacji, gdy decyzja organu pierwszej instancji nie wykazała na czym miało polegać rażące naruszenie prawa, biorąc pod uwagę podstawę prawną art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W tym stanie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "a" i lit "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) obie decyzje należało uchylić, bowiem obie naruszyły przepisy prawa materialnego art. 156 § 1pkt 2 kpa i obie nie ustaliły istoty sprawy w rozumieniu art. 7 i art. 77 kpa – co niewątpliwie ma wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 152 cytowanej ustawy ustalono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, a na podstawie art. 200 Sąd orzekł o kosztach postępowania.