I SA 1062/02
WyrokWSA w Warszawie2004-04-21
Skład orzekający: Daniela Kozłowska, Emilia Lewandowska, Marek Stojanowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zobowiązanie do odszkodowania wynikające z decyzji wydanej przed 27 maja 1990 r. o odmowie przyznania prawa użytkowania wieczystego, które nie jest zobowiązaniem wynikającym z prawomocnego orzeczenia sądowego lub decyzji administracyjnej, ani nie powstało w związku z ich wykonaniem, przechodzi na Skarb Państwa na podstawie art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zobowiązanie do odszkodowania wynikające z decyzji o odmowie przyznania prawa użytkowania wieczystego, wydanej przed 27 maja 1990 r., nie jest zobowiązaniem, o którym mowa w art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, ponieważ nie jest to zobowiązanie wynikające z prawomocnego orzeczenia sądowego lub decyzji administracyjnej, ani nie powstało w związku z ich wykonaniem. W konsekwencji, błędna interpretacja tego przepisu przez organ doprowadziła do wydania decyzji z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2 kpa, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy własną decyzję stwierdzającą nieważność decyzji z dnia 19.09.2000 r., która przyznała R. G. odszkodowanie w kwocie 20 000 zł z tytułu szkody wyrządzonej decyzją Naczelnika Dzielnicy W. z 1981 r. o odmowie przyznania prawa użytkowania wieczystego. R. G. skarżył decyzję Kolegium, zarzucając niezgodność z prawem i podnosząc, że nieruchomość jest własnością Gminy W. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kolegium.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2001 r.; stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz R. G. kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska (spr.) NSA Marek Stojanowski Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...].09.2000 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2001 r., nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz R. G. kwotę 300 zł (trzysta) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I SA 1062/02
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., decyzją z [...].03.2002 r., nr [...], utrzymało w mocy własną decyzję z [...] sierpnia 2001 r., nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji Kolegium z [...] września 2000 r., nr [...], przyznającą R. G. odszkodowanie w kwocie 20 000 zł z tytułu rzeczywistej szkody wyrządzonej wydaniem decyzji przez Naczelnika Dzielnicy W. z [...].03.1981 r. o odmowie przyznania byłym właścicielom prawa użytkowania wieczystego do działki o pow. 68 m2 .
Z ustaleń Kolegium wynika, że wnioskiem z dnia 24.02.1999 r. R. G., zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z żądaniem przyznania na swoją rzecz odszkodowania w wysokości 51.680 zł, z tytułu rzeczywistej szkody wyrządzonej wydaniem przez Naczelnika Dzielnicy W. decyzji administracyjnej nr [...] z dnia [...].03.1981 r. o odmowie przyznania byłym właścicielom nieruchomości "W." prawa użytkowania wieczystego części działki o powierzchni 68 m2, z powodu przeznaczenia do przyłączenia do działki sąsiedniej, której nieważność stwierdzono decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nr [...] z dnia [...].04.1997 r.
Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...].09.2000 r., nr [...] przyznano R. G. odszkodowanie w kwocie 20.000 zł z tytułu rzeczywistej szkody wyrządzonej wydaniem decyzji Naczelnika Dzielnicy W. z dnia [...].03.1981 r., nr [...] o odmowie przyznania byłym właścicielom nieruchomości "W." prawa użytkowania wieczystego części działki o pow. 68 m2, której nieważność stwierdzono decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nr [...] z dnia [...].04.1997 r.
Burmistrz Gminy W. wnioskiem z dnia 24.07.2000 r. zwrócił się z prośbą o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Kolegium z dnia [...].09.2000 r., nr [...].
Zgodnie z art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 10.05.1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 z póz. zm.) Skarb Państwa przejmuje zobowiązania i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego i stopnia wojewódzkiego wynikające z prawomocnych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych wydanych przed dniem 27 maja 1990 r. oraz zobowiązania i wierzytelności powstałe w związku z wykonaniem tych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych. Decyzję Naczelnika Dzielnicy W. o odmowie przyznania byłym właścicielom nieruchomości "W." prawa użytkowania wieczystego części działki o pow. 68 m2, którą została wyrządzona R. G. rzeczywista szkoda, wydano w dniu [...].03.1981 r.
Z powyższego wynika, więc, że Gmina W. nie przejęła zobowiązania do odszkodowania powstałego na skutek wydania decyzji Naczelnika Dzielnicy W. z dnia [...].03.1981 r.
Dlatego też Kolegium stwierdziło, że przedmiotowa decyzja narusza ww. przepis, a naruszenie to jest rażące.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...].03.2002 r. R. G. wniósł o jej uchylenie zarzucając niezgodność z prawem i podnosząc, że nieruchomość, z którą wiąże się odszkodowanie, jest własnością obecnie Gminy W..
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zwartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Generalną zasadą, wyrażoną w art. 36 ust. 1 ustawy z 10.05.1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) jest, że zobowiązania i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego stały się z dniem wejścia w życie ustawy o samorządzie terytorialnym zobowiązaniami i wierzytelnościami właściwych gmin. Wyjątki od tej zasady przewidziane są w ust. 3 tegoż art. 36, a dotyczą one sytuacji przejęcia przez Skarb Państwa określonych w tym przepisie zobowiązań i wierzytelności. Powoływany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przepis art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy z 10.05.1990 r. odnosi się do przejęcia przez Skarb Państwa zobowiązań i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego i stopnia wojewódzkiego wynikających z prawomocnych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych wydanych przed dniem 27 maja 1990 r. oraz zobowiązań i wierzytelności powstałych w związku z wykonaniem tych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych. Przepis ten, wbrew stanowisku organu wyrażonemu w zaskarżonej decyzji, nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Wprawdzie decyzja Naczelnika Dzielnicy W. nr [...] o odmowie przyznania byłym właścicielom nieruchomości prawa użytkowania wieczystego została wydana w dniu [...] czerwca 1981 r., a więc przed dniem 27 maja 1990 r., o której to dacie stanowi powołany przepis art. 36 ust. 3 pkt 3, to jednak decyzja ta nie jest decyzją do jakiej odnosi się ten przepis. Dochodzone bowiem przez skarżącego odszkodowanie w trybie art. 160 kpa ani nie jest zobowiązaniem wynikającym z tej decyzji ani też nie powstało w związku z wykonaniem tej decyzji.
Błędna interpretacja powołanego przepisu przez organ doprowadziła do wydania decyzji z dnia [...].08.2001 r. stwierdzającej nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].09.2000 r. przyznającej R. G. odszkodowanie od Prezydenta W.
Decyzja z dnia [...].08.2001 r. zapadła więc z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż nie ma miejsca w niniejszej sprawie ta przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji albowiem Skarb Państwa nie przejął zobowiązań związanych ze stwierdzeniem nieważności decyzji z [...].03.1981 r. odmawiającej przyznania byłym właścicielom nieruchomości prawa użytkowania wieczystego.
Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzją z dnia [...].03.2002 r. własną decyzję z dnia [...].08.2001 r., która jest wadliwa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. ponownie wydało decyzję z naruszeniem przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 oraz art. 200 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło