I SA 1079/02

WyrokWSA w Warszawie2004-01-09

Skład orzekający: Ewa Dzbeńska, Janina Antosiewicz, Emilia Lewandowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzorczy może zawiesić postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej, wymagając od strony wystąpienia do sądu powszechnego o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, jeśli księga wieczysta została założona po wydaniu decyzji podlegającej stwierdzeniu nieważności?
Ratio decidendi
Organ nadzorczy nie może zawiesić postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej, wymagając od strony wystąpienia do sądu powszechnego o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, jeśli księga wieczysta została założona po wydaniu decyzji podlegającej stwierdzeniu nieważności. Ustalenie stanu prawnego nieruchomości należało do organu uwłaszczeniowego, a organ nadzorczy powinien ocenić, czy w chwili wydania decyzji uwłaszczeniowej organ ten miał podstawę do przyjęcia, że nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa, co nie wymaga uzgodnienia treści księgi wieczystej założonej po wydaniu decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. G. na postanowienie Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast o zawieszeniu postępowania nadzorczego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody z dnia [...].10.1994 r. dotyczącej uwłaszczenia Polskiej Akademii Nauk. Organ zawiesił postępowanie, wzywając skarżącą do wystąpienia do sądu powszechnego o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, ponieważ skarżąca powołała się na nabycie własności przez zasiedzenie z dniem 1 lipca 1961 r., a w księdze wieczystej ujawniono własność Skarbu Państwa. Skarżąca zarzuciła, że w dniu wydania decyzji Wojewody nie było założonej księgi wieczystej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] stycznia 2002 r., stwierdził, że postanowienia te nie mogą być wykonane, oraz zasądził od Ministra Infrastruktury na rzecz M. G. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

W IMIENIU RZECZPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Sędziowie NSA Janina Antosiewicz WSA Emilia Lewandowska (spr) Protokolant Jolanta Zagrzejewska po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania nadzorczego 1) uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie z dnia [...] stycznia 2002 r. nr [...], 2) stwierdza, że powyższe postanowienia nie mogą być wykonane, 3) zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz M. G. kwotę 250zł (słownie: dwieście pięćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA 1079/02 UZASADNIENIE Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2002r. nr [...], utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] stycznia 2002 r. Nr [...], którym zwiesił, na podstawie art. 97 § 1 pkt. 4, art. 100 § 1 i art. 101 § 1 kpa, postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].10.1994 r., wydanej w przedmiocie uwłaszczenia Polskiej Akademii Nauk, w części dotyczącej b. działki nr [...], położonej w W. przy ul [...] oraz wezwał M. G. do wystąpienia w terminie 2 miesięcy do właściwego sądu powszechnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego, jakim jest uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Z ustaleń organu nadzorczego wynika, że Wojewoda [...] stwierdził decyzją nr [...] z dnia [...].12.1980 r., na podstawie art. 2 ust. 1-3 ustawy z dnia 29.09.1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 79, poz. 464 ze zm.), nabycie przez Polską Akademię Nauk prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa, opisanego wyżej, oraz nieodpłatne nabycie własności budynków, budowli i urządzeń pozostałych na tym gruncie. Własność Skarbu Państwa do tej nieruchomości, a także prawa nabyte przez Polską Akademię Nauk, zostały ujawnione w księdze wieczystej nr KW [...], przy czym wpis prawa nastąpił w dniu [...].10.1995 r. Pismem z dnia 20.07.2001 r. M. G. wystąpiła z wnioskiem o stwierdzenie nieważności wyżej powołanej decyzji Wojewody, w części dotyczącej b. działki nr [...] powołując się na przysługujący jej tytuł własności. Przedstawiła przy tym prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...].10.1879 r., sygn. akt [...], z którego wynika, że nabyła przez zasiedzenie z dniem 1 lipca 1961 r. własność przedmiotowej nieruchomości. W dniu 1.10.2001 r. zostało wszczęte postępowanie nadzorcze w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].10.1994 r. Organ nadzorczy uznał, że wobec wpisu w księdze wieczystej KW [...] oraz treści postanowienia Sądu Rejonowego, stwierdzającego zasiedzenie, konieczne jest ustalenie czy treść księgi wieczystej odpowiada rzeczywistemu stanowi prawnemu. To zagadnienie wstępnie może rozstrzygnąć sąd powszechny, o co powinna wystąpić wnioskodawczyni. W skardze na postanowienie Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].04.2002 r. M. G. zarzuciła, że w dniu wydania decyzji Wojewody [...], z dnia [...].10.1994 r. przedmiotowa nieruchomość nie miała założonej księgi wieczystej, nie było więc podstaw do przyjęcia, że własność tej nieruchomości przysługiwała Skarbowi Państwa. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie należy podnieść, że z dniem 1 stycznia 2004 r. utraciła moc ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym sądzie Administracyjnym, co stwierdza art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271). Natomiast zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych, w pierwszej instancji, rozpoznają wojewódzkie sądy administracyjne. Skarga jest uzasadniona. Organ nadzoru obciążył skarżącą obowiązkiem uzgodnienia treści księgi wieczystej nieruchomości będącej przedmiotem uwłaszczenia, upatrując w tym zagadnienie wstępne, od rozstrzygnięcia którego zależy wydanie decyzji uwłaszczeniowej. Ustalenie stanu prawnego nieruchomości objętej uwłaszczeniem należało do organu uwłaszczeniowego. Natomiast organ nadzorczy winien ocenić, czy w chwili wydania decyzji uwłaszczeniowej organ uwłaszczeniowy miał podstawę do przyjęcia, że nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa. Dla oceny tej przesłanki nie jest potrzebne uzgodnienie treści księgi wieczystej, która została założona, już po wydaniu, mającej podlegać stwierdzeniu nieważności, decyzji. Tak więc art. 97 § 1 pkt. 4 kpa., na podstawie którego organ zawiesił postępowanie nadzorcze, nie znajdował zastosowania, co stanowi naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c. Ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w pkt. 1 sentencji wyroku. Orzeczenie zawarte w pkt. 2 wyroku zostało wydane na podstawie art. 152 powołanej ustawy , zaś o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy w zw. z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju Sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło