I SA 1106/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędziowie WSA Krystyna Kleiber (spr.) asesor WSA Jerzy Siegień Protokolant Anna Milicka-Stojek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi B. i H. małżonków S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr: [...] w przedmiocie wznowienia postępowania o podział nieruchomości oddala skargę. I SA 1106/03 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. odmawiającą B. i H., małżonkom S. wznowienia postępowania, zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] maja 2002r. zatwierdzającą projekt podziału nieruchomości przy ulicy [...[ w W. i przedstawiło następujący stan sprawy. Nieruchomość przy ul. [...] w W., oznaczona jako działka nr [...] w obrębie [...], objęta księgą wieczystą Nr Kw [...] jest własnością Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej [...]. Teren jest zabudowany domami jednorodzinnymi członków Spółdzielni. B. i H. małżonkowie S. posiadają jeden z takich domów, pobudowanych ze środków własnych. W dacie orzeczenia przez organ I instancji nie byli członkami Spółdzielni. B. S., wcześniej członek Spółdzielni, została wykluczona stosowną uchwałą. W czerwcu 1999 r. Zarząd Spółdzielni złożył do Burmistrza Gminy W. wniosek o podział nieruchomości wraz z projektem podziału. Projekt ten po licznych uzgodnieniach z członkami spółdzielni co do prawidłowego sposobu obsługi komunikacyjnej każdej z wymienionych działek został wstępnie zaakceptowany przez Wydział Architektury. Po uzyskaniu opinii urbanistycznej zostało wydane postanowienie o możliwości podziału przedmiotowej nieruchomości. Projekt podziału został sporządzony zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady W. z dnia [...] września 1992 r. Decyzją z dnia [...] maja 2002 r. Burmistrz Gminy W. nr [...] zatwierdził projekt podziału. Decyzja zawierała warunek, iż przeniesienie prawa użytkowania kolejnych działek może nastąpić łącznie z przeniesieniem udziału w prawie wieczystego użytkowania działek wydzielonych pod drogi wewnętrzne natomiast dla działki [...] wymagała ustanowienia służebności drogowej. W dniu 26 listopada 2002 r. małżonkowie S. złożyli wniosek o wznowienie postępowania i uchylenie ostatecznej decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości. Wniosek został potraktowany jako skarga o wznowienie postanowienia, złożona w trybie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] Burmistrz Gminy W., działający z upoważnienia Prezydenta W., odmówił wznowienia postępowania. W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, iż małżonkowie S. są jedynie posiadaczami budynku jednorodzinnego na terenie spółdzielni, a więc nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu o podział nieruchomości w rozumieniu art. 28 kpa. Stroną w postępowaniu administracyjnym była Międzyzakładowa Spółdzielnia Mieszkaniowa [...], która jest inwestorem przedmiotowego osiedla oraz posiada prawo do terenu, będąc użytkownikiem wieczystym. Małżonkowie S. złożyli odwołanie od tej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zarzucając naruszenie ich praw konstytucyjnych chroniących własność. Podkreślili, że w postępowaniu o podział zostały naruszone ich prawa przez dokonanie linii rozgraniczającej zajmowanej działki z sąsiadującą w ten sposób, że 30% fundamentów znalazło się na cudzej posesji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy decyzję Prezydenta stwierdziło, że brak tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości, oznacza, że odwołujący nie posiadają interesu prawnego w sprawie podziału tej nieruchomości, a co za tym idzie nie mogą być stroną w niniejszej sprawie gdyż nie przysługuje im żądanie wznowienia postępowania administracyjnego. Wprawdzie posiadają interes, ale jedynie faktyczny, który nie uprawnia do żądania wznowienia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący raz jeszcze podkreślili, że decyzja zatwierdzająca projekt podziału godzi w ich interesy, a wykluczenie B. S. z grona członków Spółdzielni Mieszkaniowej [...] pozbawiło ich możliwości przedstawienia w postępowaniu wewnątrzspółdzielczym, swoich argumentów. Zdaniem skarżących decyzja o podziale opierając się o miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą nr [...] Rady Miasta W. zawiera błąd prawny gdyż ustawa na podstawie której został wydany z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym przestała obowiązywać, będąc zastąpiona ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Skarżący powołali się nadto na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2002 r. sygn. akt I CKN 581/99 wydany w sprawie z ich powództwa o odszkodowanie, w związku z odmową dopuszczenia ich do udziału w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego przedmiotowej inwestycji przy ul. [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze przedstawiając materiały postępowania administracyjnego obu instancji wniosło jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Na wstępie trzeba podkreślić, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzająca ją decyzja Burmistrza Gminy W. nie naruszają prawa. Z tego też względu Sąd oddalił skargę. Niewątpliwie B. i H.S., ponosząc nakłady na grunt, którego właścicielem jest Skarb Państwa, a użytkownikiem wieczystym Międzyzakładowa Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] są zainteresowani poszanowaniem ich praw materialnych. Jednakże przymiot strony w toczącym się postępowaniu administracyjnym należy przyznać osobie, która wywodzi swe prawa z normy prawnej, która kształtuje jej uprawnienia lub obowiązki (wyrok NSA z dnia 19 stycznia 1995r. I SA 1326/93 GLOSA 1996 Nr 15, wyrok NSA z 15 grudnia 1999 IV SA 1610/97 (Lex nr 48736). Należy zacytować jeden z wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego - "...Stwierdzenie interesu prawnego sprowadza się do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa administracyjnego materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej. Jeżeli natomiast akt stosowania danej normy prawnej nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę sytuacji prawnej danego podmiotu, to nie można mówić o interesie prawnym strony, a co za tym idzie - o statusie strony w postępowaniu, w którym dochodzi do konkretyzacji danej normy prawnej" (teza pierwsza wyroku NSA z 14 kwietnia 2000 r., III SA 1876/99 -Lexnr47938). Międzyzakładowa Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] - użytkownik wieczysty nieruchomości, dokonała jej podziału mając na względzie interesy wszystkich osób inwestujących w budowę domów. Okoliczność, iż skarżąca została wykluczona z członkostwa w tej Spółdzielni nie ma w tej sprawie znaczenia z oczywistego względu - wykluczenie z członkostwa nie powodowało powstania prawa do gruntu, na którym postawiła dom. Skarżący identyfikują prawo ubiegania się o ustanowienie odrębnej własności budynku jednorodzinnego, z prawem do uczestnictwa w postępowaniu podziałowym nieruchomości, przy czym uczestnictwo w tym postępowaniu wiąże z prawem współdecydowania o sposobie podziału. Tymczasem krąg osób posiadających prawo do wniesienia odpowiedniego żądania podziału nieruchomości określa wprost art. 97 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. (Dz.U. z 2000 r. Nr 46 poz. 543 ze zm.). Osobami tymi są właściciele, współwłaściciele, użytkownicy wieczyści i współużytkownicy wieczyści. Przepis ten nie wymienia innych osób, w tym ubiegających się o realizację jakichkolwiek roszczeń do gruntu. Nie posiadając przymiotu strony w postępowaniu o podział nieruchomości małżonkowie S. nie mogą domagać się wznowienia takiego postępowania, co wynika z literalnego brzmienia art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Z tego też względu zarówno Samorządowe Kolegium Odwoławcze jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny pominęli w uzasadnieniu omówienie stawianych przez skarżących zarzutów dotyczących decyzji o zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości. W postępowaniu o wznowienie postępowania z przyczyny niezawinionego nieuczestnictwa w nim przez wnioskodawcę nie mogą być badane przesłanki wydanej decyzji ostatecznej. Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta W. nie pozostają w sprzeczności z oceną prawną wyrażoną przez Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 8 stycznia 2002 r. sygn. akt I CKN 581/99, a dotyczącą roszczenia skarżących o odszkodowanie od Skarbu Państwa – Wojewody [...] w związku z wydaną w 1987 roku decyzją zatwierdzającą plan realizacyjny Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej [...] jako inwestora osiedla przy ul. [...] w W. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że stwierdzenie, że B. S. nie była stroną w postępowaniu administracyjnym, w którym wydano decyzję z naruszeniem prawa oznacza tylko tyle, iż nie znajduje w tych okolicznościach zastosowania art. 160 § 1kpa. Nie prowadzi to jednak do oddalenia powództwa, skoro powódka powoływała jako podstawę prawną swojego roszczenia przepisy art. 417 i 418 k.c." Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi małżonków S. na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) oddalił skargę.