I SA 1108/02

WyrokWSA w Warszawie2004-03-31

Skład orzekający: Monika Nowicka, Joanna Banasiewicz, Cezary Pryca

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy posiadanie zależne nieruchomości Skarbu Państwa w oparciu o umowę najmu stanowi przesłankę do przekazania tej nieruchomości na rzecz samorządu województwa na podstawie art. 49 ustawy o samorządzie województwa lub art. 68 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że posiadanie zależne nieruchomości Skarbu Państwa, wynikające z umowy najmu, nie spełnia przesłanki 'władania mieniem' w rozumieniu przepisów dotyczących przekazania lub nabycia mienia przez samorząd województwa. Sąd oparł się na wykładni Sądu Najwyższego, zgodnie z którą władanie musi dawać możliwość samodzielnego korzystania z nieruchomości z cechami właściwymi dla właściciela.
Stan faktyczny
Zarząd Województwa domagał się przekazania na jego rzecz 19/100 części zabudowanej nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa, która pozostawała w trwałym zarządzie Urzędu Wojewódzkiego i była wynajmowana przez samorząd województwa. Wojewoda odmówił przekazania, a Minister Skarbu Państwa utrzymał tę decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę na decyzję Ministra.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie NSA Joanna Banasiewicz NSA Cezary Pryca spr. Protokolant Inga Szcześniak po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2004 r. sprawy ze skargi Zarządu Województwa [...] na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] w przedmiocie komunalizacji oddala skargę I SA 1108/02 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2003 roku numer [...] Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy decyzję z [...] września 2001 roku numer [...] Wojewody [...] o odmowie przekazania na rzecz Województwa [...] udziału stanowiącego 19/100 części w zabudowanej nieruchomości położonej w O. przy [...], oznaczonej jako działka gruntu numerem [...] o powierzchni 0,8556 hektara. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracji publicznej podniósł, że zabudowana nieruchomość położona w O. przy [...] stanowi własność Skarbu Państwa i na podstawie decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] marca 1999 roku numer [...], z [...] marca 1999 roku numer [...] i z [...] kwietnia 1999 roku numer [...] pozostaje w trwałym zarządzie [...] Urzędu Wojewódzkiego, a poprzednio wskazana nieruchomość w oparciu o decyzję z [...] marca 1998 roku numer [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz decyzję z [...] marca 1998 roku numer [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji pozostawała w zarządzie Wojewody [...]. Umową najmu z 15 maja 1991 roku zawartą pomiędzy Urzędem Wojewódzkim w [...], jako wynajmującym i Sejmikiem Samorządowym Województwa [...], jako najemcą, oddano w najem pięć pokoi biurowych znajdujących się na drugim piętrze w budynku położonym w O. przy [...]. Umowami najmu z 4 stycznia 1999 roku z 21 lutego 2000 roku i z 15 marca 2001 roku zawartymi pomiędzy [...] Urzędem Wojewódzkim w [...], jako wynajmującym a Samorządem Województwa [...], jako najemcą oddano w najem część pomieszczeń o łącznej powierzchni 1165 metrów kwadratowych, w tym powierzchni użytkowej 932 metry kwadratowe w budynku pozostającym w trwałym zarządzie [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] położonym w O. przy [...]. We wniosku z dnia 27 sierpnia 2001 roku Zarząd Województwa [...] wniósł o wydanie w trybie art.49 ustawy z 5 czerwca 1998 roku o samorządzie województwa ( Dz. U. 91, poz.576 ze zmianami) decyzji przekazującej mienie Skarbu Państwa położone w O. przy [...] w 19/100 częściach Województwu [...]. Decyzją z dnia [...] września 2001 roku numer [...] Wojewoda [...] odmówił przekazania na rzecz Województwa [...] udziału stanowiącego 19/100 części we współwłasności zabudowanej nieruchomości położonej w O. przy [...] oznaczonej jako działka numer [...] o powierzchni 0,8556 hektara. Decyzją z dnia [...] marca 2002 roku numer [...] Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy decyzję z [...] września 2001 roku numer [...] Wojewody [...]. Na decyzję z dnia [...] marca 2002 roku numer [...] Ministra Skarbu Państwa skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył Zarząd Województwa [...]. Strona skarżąca domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podniosła zarzut naruszenia art.68 ust.1 ustawy z 13 października 1998 roku- Przepisy wprowadzające ustawę reformującą administrację publiczną ( Dz. U. 133, poz.872 ze zmianami) W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze procesowym . Po pierwsze stosownie do treści art.1 i art.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1271), z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie z treści art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Z materiału dokumentacyjnego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że zabudowana nieruchomość położona w O. przy ulicy [...] stanowi własność Skarbu Państwa i na podstawie decyzji administracyjnych Kierownika Urzędu Rejonowego w O. z [...] września 1996 roku numer [...] oraz decyzji z [...] marca 1998 roku numer [...] i z [...] marca 1998 roku numer [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji pozostawała w zarządzie Wojewody [...], a następnie w oparciu o decyzje administracyjne z [...] marca 1999 roku numer [...], z [...] marca 1999 roku numer [...] i z [...] kwietnia 1999 roku numer [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji powyższa nieruchomość została przekazana w trwały zarząd [...] Urzędowi Wojewódzkiemu. Poza sporem pozostaje także okoliczność, że strona skarżąca wywodzi swe prawa do zabudowanej nieruchomości położonej w O. przy [...] z treści umów najmu zawartych w dniu 15 maja 1991 roku, w dniu 4 stycznia 1999 roku, w dniu 21 lutego 2000 roku oraz w dniu 15 marca 2001 roku. W oparciu o powyższe umowy najmu najpierw Sejmik Samorządowy Województwa [...] wynajmował od Urzędu Wojewódzkiego w [...]. pomieszczenia biurowe w budynku położonym w O. przy [...], a następnie Samorząd Województwa [...] wynajmował od [...] Urzędu Wojewódzkiego część pomieszczeń biurowych w/w budynku. Podkreślić należy, że we wniosku z dnia 27 sierpnia 2001 roku Zarząd Województwa [...], powołując się na treść art.49 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 roku o samorządzie województwa ( Dz. U. 91, poz.576 ze zmianami), domagał się przekazania na rzecz Województwa [...] 19/100 części we współwłasności zabudowanej nieruchomości położonej w O. przy [...]. Organy obu instancji rozpoznały wniosek Zarządu Województwa [...], mając na uwadze określoną w tym wniosku podstawę prawną. Postępowanie administracyjne było wszczęte i prowadzone zgodnie z wnioskiem Zarządu Województwa [...]. W tym miejscu wskazać należy, że postępowanie, które toczy się w oparciu przepis art.49 ustawy z 5 czerwca 1998 roku o samorządzie województwa ( Dz. U.91, poz.576 ze zmianami) ma inny charakter niż postępowanie wszczęte i prowadzone w oparciu o przepis art.68 ustawy z 13 października 1998 roku- Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. 133, poz.876 ze zmianami). Tryb przewidziany w art.49 ust.1 ustawy o samorządzie województwa dotyczy przekazania mienia Skarbu Państwa służącego realizacji zadań województwa. W tym przypadku decyzja ma charakter konstytutywny i nabycie mienia następuje z dniem kiedy decyzja o przekazaniu staje się ostateczna. Natomiast tryb określony w art.68 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną wskazuje, iż decyzje wydane przez wojewodę mają charakter deklaratoryjny, stwierdzający nabycie z mocy prawa z dniem 1stycznia 1999 roku przez samorządowe województwo własności mienia będącego we władaniu sejmików samorządowych. Mimo zasadniczych różnic między wymienionymi wyżej trybami postępowania należy zwrócić uwagę na jedną przesłankę, która jest istotna w obu omówionych wyżej sytuacjach i winna być jednakowo interpretowana. Zarówno przepis art.49 ust.1 ustawy o samorządzie województwa, jak i przepis art.68 ust.1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną uzależnia określony skutek prawny od władania mieniem przez określony podmiot. Bez spełnienia tej przesłanki, zarówno w jednym, jak w drugim przypadku nie jest możliwe przekazanie bądź nabycie z mocy prawa określonego mienia Skarbu Państwa. Wykładni pojęcia "władania" dokonał Sąd Najwyższy w wyroku z 4 grudnia 2002 roku sygnatura akt III RN 206/01 ( ONSP 24/2003/585). Stanowisko Sądu Najwyższego, które skład orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela wskazuje, że nabycie własności nieruchomości będącej we władaniu wojewódzkiego sejmiku samorządowego może dotyczyć tylko takiego rodzaju władztwa nad mieniem państwowym, które daje władającemu możliwość samodzielnego korzystania z państwowej nieruchomości zgodnie z wymogami prawidłowej gospodarki, czyli takich form władztwa nad mieniem Skarbu Państwa, które zawiera w sobie wiele cech właściwych dla wykonywania władztwa przez właściciela. W konkluzji Sąd Najwyższy przyjmuje, że posiadanie zależne nieruchomości Skarbu Państwa przez wojewódzki sejmik samorządowy, czy samorząd województwa, w oparciu o umowy najmu zawarte z państwową jednostką organizacyjną, w której zarządzie, a następnie trwałym zarządzie znajdowała się ta nieruchomość, nie stanowi o spełnieniu przesłanki, jaką jest władanie mieniem. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) w związku z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1271) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło