I SA 114/03

PostanowienieWSA w Warszawie2004-10-08

Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Dzbeńska, Sędzia NSA Cezary Pryca, asesor WSA Anna Tarnowska-Mieliwodzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta R., który wydał decyzję w pierwszej instancji w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego, jest legitymowany do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Wojewody uchylającą tę decyzję?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję wydaną w tej sprawie przez organ drugiej instancji. Organ ten nie posiada interesu prawnego we wniesieniu takiej skargi, gdyż działa w celu realizacji ustawowych kompetencji, a nie ochrony własnego interesu prawnego. Miasto na prawach powiatu, reprezentowane przez Prezydenta, również nie ma legitymacji procesowej do zaskarżenia decyzji administracyjnej, gdyż nie posiada własnego interesu prawnego w takim postępowaniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Prezydenta Miasta R. na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Prezydenta, która z kolei uchyliła decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego o wygaszeniu prawa trwałego zarządu nieruchomością i ustanowiła nowe prawo trwałego zarządu. Prezydent Miasta R. podniósł, że był właściwym organem do wznowienia postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny uznał skargę za niedopuszczalną.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Sędziowie NSA Cezary Pryca (spr.) asesor WSA Anna Tarnowska-Mieliwodzka Protokolant Inga Szcześniak po rozpoznaniu w dniu 24 września 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Prezydenta Miasta R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...] w przedmiocie oddania w trwały zarząd nieruchomości położonej w R. postanawia odrzucić skargę I SA 114/03 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2002 roku numer [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję z [...] maja 2002 roku numer [...] Prezydenta Miasta R. i Umorzył postępowanie administracyjne w I instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracji publicznej podniósł, że zabudowana nieruchomość położona w R. przy ulicy [...], składająca się z działki gruntu oznaczonej numerem [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych wchodzi w skład większej nieruchomości dla której jest urządzona księga wieczysta Kw. [...] i w której w dziale [...], jako właściciel wpisany jest Skarb Państwa. Aktem założycielskim z [...] czerwca 1996 roku Kurator Oświaty w R., z dniem [...] września 1996 roku założył publiczną placówkę oświatowo-wychowawczą o nazwie Wojewódzki Ośrodek P. w R. Aktem likwidacyjnym z [...] maja 1998 roku Kurator Oświaty w R., z dniem [...] sierpnia 1998 roku zlikwidował publiczną placówkę oświatowo-wychowawczą o nazwie Wojewódzki Ośrodek P. w R. Aktem przekształcenia z [...] maja 1998 roku Kurator Oświaty w R. przekształcił z dniem [...] września 1998 roku publiczną placówkę doskonalenia nauczycieli o nazwie Wojewódzki Ośrodek M. w R. na Ośrodek D. [...] w R. z siedzibą przy ulicy [...]. Aktem przekształcenia z [...] września 1998 roku Kurator Oświaty w R. przekształcił z dniem [...] września 1998 roku Bursę Szkolną Numer [...] zlokalizowaną w R. przy ulicy [...] w Internat [...] w R. Decyzją z dnia [...] grudnia 1998 roku numer [...] Kurator Oświaty w R. przeniósł siedzibę Ośrodka D. [...] w R. z lokalu przy ulicy [...] do lokalu przy ulicy [...] Protokołem z [...] grudnia 1998 roku Zespół Szkół M. w R. przekazał w trwały zarząd Ośrodkowi D. [...] w R. nieruchomość położoną w R. przy ulicy [...] oznaczoną, I SA 114/03 jako działka gruntu numer [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych objętą treścią Kw. [...], zabudowana budynkiem murowanym o kubaturze [...] metrów sześciennych. Decyzją z dnia [...] grudnia 1998 roku numer [...] Kierownik Urzędu Rejonowego w R., orzekł o wygaszeniu prawa trwałego zarządu Zespołu Szkół M. w R. do zabudowanej nieruchomości położonej w R. przy ulicy [...], obejmującej działkę gruntu oznaczoną numerem [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych wraz ze znajdującymi się na tym gruncie obiektami budowlanymi w postaci budynku murowanego, drogi betonowej i ogrodzenia oraz orzekł o oddaniu w trwały zarząd na czas nieokreślony Ośrodkowi D. [...] w R. nieruchomość położoną w R. przy ulicy [...] i składającą się z działki gruntu oznaczonej numerem [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych wraz ze znajdującymi się na tym gruncie obiektami budowlanymi w postaci budynku murowanego, drogi betonowej i ogrodzenia, dla której to nieruchomości była urządzona księga wieczysta Kw.[...]. Decyzją z [...] marca 2001 roku numer [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art.60 ust.1 i ust.3 ustawy z dnia 13 października 1998 roku- Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. 133, poz.872 ze zmianami) stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 roku przez Województwo [...], nieodpłatnie własności mienia będącego we władaniu Ośrodka D. [...] w R. przy ulicy [...], w skład którego wchodzi zabudowana nieruchomość położona w R. przy ulicy [...] oznaczona, jako działka numer [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych, stanowiąca część gruntów objętych treścią księgi wieczystej Kw. [...] oraz w oparciu o przepis art.48 ust.2 i ust.3 powołanej wyżej ustawy orzekł o przejęciu przez Województwo [...] z dniem 1 stycznia 1999 roku Ośrodka D. [...] w R. przy ulicy [...]. Po rozpatrzeniu wniosku Centrum K. [...] w R., postanowieniem z dnia [...] marca 2002 roku numer [...] Prezydent Miasta R., działając na podstawie art.145 § 1 pkt.4 k.p.a., art.150 k.p.a., wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją z [...] grudnia 1998 roku numer [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w R.. I SA 114/03 Decyzją z dnia [...] maja 2002 roku numer [...] Prezydent Miasta R., działając w oparciu o przepis art.145 § 1 pkt.4 k.p.a. i art.151 § 2 k.p.a., uchylił decyzję z [...] grudnia 1998 roku numer [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w R. i postanowił wygasić prawo trwałego zarządu Zespołowi Szkół M. w R. i ustanowić na czas nieoznaczony prawo trwałego zarządu na rzecz Centrum K. [...] w R. w 1/2 części oraz Ośrodkowi D. [...] w R. w 1/2 części w stosunku do nieruchomości położonej w R. przy ulicy [...] oznaczonej jako działka gruntu numerem [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych objętej treścią Kw.[...] i będącej własnością Skarbu Państwa. Oddanie nieruchomości w trwały zarząd nastąpiło nieodpłatnie z przeznaczeniem na funkcjonowanie Centrum K. [...] w R. i Ośrodka D. [...] w R. Decyzją z dnia [...] grudnia 2002 roku numer [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję z dnia [...] maja 2002 roku numer [...] Prezydenta Miasta R. i umorzył postępowanie l-wszej instancji. Na decyzję z dnia [...] grudnia 2002 roku numer [...] Wojewody [...] skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Prezydent Miasta R. Strona skarżąca domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podniosła, że stosownie do treści art.150 § 1 k.p.a. organem właściwym w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego jest organ, który wydał zaskarżoną decyzję w ostatniej instancji, a skoro kompetencje Kierownika Urzędu Rejonowego przejął Prezydent Miasta R., który jako starosta wykonuje zadania z zakresu administracji rządowej to ten organ był właściwy do rozpatrzenia wniosku o wznowienie i wznowionego postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoją argumentację przedstawioną ,w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze procesowym . Po pierwsze stosownie do treści art.1 i art.2 ustawy z dnia I SA 114/03 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1271), z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie z treści art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. W tym miejscu należy także podkreślić, że zgodnie z treścią art.50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Ponadto według treści § 2 art.50 w/w ustawy skargę może wnieść także inny podmiot, któremu ustawy przyznają takie prawo. W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że Prezydent Miasta R., działając jako organ miasta na prawach powiatu ( starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej) wydał w dniu [...] maja 2002 roku decyzję numer [...], mocą której uchylił decyzję z [...] grudnia 1998 roku numer [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w R. o wygaszeniu prawa trwałego zarządu nieruchomością i o oddaniu w trwały zarząd na czas nieoznaczony nieruchomości położonej w R. przy ulicy [...] podmiotom wymienionym w treści decyzji. Oznacza to, że wskazany organ działał, jako organ I instancji, mimo, iż postępowanie miało charakter nadzwyczajny, bowiem było prowadzone po wznowieniu postępowania administracyjnego. W tym zakresie I SA 114/03 należy podzielić wyrażany wielokrotnie w orzecznictwie pogląd, że organ administracji publicznej, który wydał w pierwszej instancji decyzję administracyjną w sprawie, nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi, w tej sprawie na decyzję administracyjną wydaną w wyniku odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej, a tym samym Prezydent Miasta R. nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi na decyzję Wojewody [...] z [...] grudnia 2002 roku numer [...] Pogląd ten jest uzasadniony między innymi tym, że organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, nie ma interesu prawnego we wniesieniu skargi do sądu administracyjnego na decyzję wydaną w tej sprawie przez organ drugiej instancji, bowiem wydając decyzję administracyjną nie czyni tego celem ochrony lub urzeczywistnienia własnego interesu prawnego, lecz celem realizacji ustawowych kompetencji, których wykonywanie podlega ocenie między innymi w ramach kontroli instancyjnej. Nadto organ miasta na prawach powiatu nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, także wówczas, gdy działa jako organ osoby prawnej jaką jest miasto na prawach powiatu, bowiem zgodnie z istotą łączącego organ i osobę prawną stosunków, organ miasta na prawach powiatu nie ma własnego interesu prawnego we wniesieniu skargi do sądu administracyjnego, lecz działa w interesie tej osoby prawnej ( vide postanowienie Sądu Najwyższego z 9.11.2001 rlll RN 189/01, OSNP 2002/8/177) Pamiętać przy tym także należy, że powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na mocy przepisów ustawy, czy w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma w takim postępowaniu legitymacji procesowej strony, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżenia decyzji administracyjnej do sądu administracyjnego. Włączenie organów administracji publicznej do systemu organów administracji publicznej prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych, a organ jednostki samorządu terytorialnego wykonujący funkcję organu administracji publicznej, nie jest uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, I SA 114/03 rozumianego, jako interes osoby prawnej ( vide uchwała składu siedmiu sędziów NSAz 19.05.2003 rOPS 1/03, ONSA 2003/4/115). Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.58 § 1 pkt.5, pkt.6 i § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) orzekł, jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło