I SA 1148/03
WyrokWSA w Warszawie2004-12-01
Skład orzekający: Joanna Banasiewicz, Emilia Lewandowska, Krystyna Kleiber
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żołnierz zawodowy, który w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP pobierał równoważnik pieniężny za brak kwatery, zachowuje prawo do jego otrzymywania do czasu zrealizowania uprawnień wynikających z art. 24 ust. 1 lub 2 tej ustawy, pomimo uzyskania przez jego małżonkę własności domu mieszkalnego?Ratio decidendi
Żołnierz zawodowy, który w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. pobierał równoważnik pieniężny za brak kwatery, zachowuje prawo do jego otrzymywania do czasu zrealizowania uprawnień wynikających z art. 24 ust. 1 lub 2 tej ustawy, zgodnie z art. 88 ust. 1 tej ustawy. Organ błędnie zastosował art. 40 ust. 2 ustawy z 1995 r., który dotyczy sytuacji, gdy osoba uprawniona lub jej małżonek są właścicielami domu mieszkalnego, ponieważ przepis art. 93 ust. 2 ustawy z 1995 r. nakazuje stosowanie dotychczas obowiązujących przepisów dotyczących równoważnika pieniężnego, a zatem ocena uprawnień powinna być oparta na przepisach ustawy z 1976 r.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy wypłaty równoważnika pieniężnego za brak osobnej kwatery stałej dla żołnierza zawodowego G. N. Organy administracyjne uznały, że utracił on uprawnienia do tego świadczenia z dniem 1 czerwca 1997 r., powołując się na fakt uzyskania przez jego małżonkę własności domu mieszkalnego. Skarżący zarzucił organom błędną wykładnię przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 88 ust. 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Krystyna Kleiber Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi G. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie równoważnika pieniężnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia [...] marca 2003 r., nr [...], 2) zasądza na rzecz G. N. od Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. kwotę 300 (trzysta) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
I SA 1148/03
UZASADNIENIE
Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W., decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] marca 2003 r. nr [...], którą orzeczono utratę przez G. N. uprawnień do wypłaty równoważnika za brak osobnej kwatery stałej z dniem 1 czerwca 1997 r.
Organ odwoławczy stwierdził, że podstawą prawną rozstrzygnięcia są przepisy: art. 27 ust 1 ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych, w związku z art. 88 ust 2, art. 93 ust. 2 i art. 40 ust. 2, w związku z art. 94 ust. 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Natomiast regulacje dotyczące pobierania równoważnika pieniężnego w razie niemożności przydzielenia osobnej kwatery stałej, do których odwołuje się przepis art. 93 ust. 2, zostały zawarte w przepisie art. 27 ust. 1 i przepisach zarządzenia [...].
Z powyższego wynika, że znowelizowana ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP z dnia 22 czerwca 1995 r. nie tylko nie wymienia z nazwy, ale jedynie odwołuje się do instytucji równoważnika pieniężnego w razie niemożności przydzielenia osobnej kwatery stałej, tym samym w ogóle nie zawiera regulacji dotyczących tego świadczenia. Oznacza to, że jakiekolwiek rozpatrywanie sprawy z zakresu przedmiotowego równoważnika, powinno być oparte na przepisach przywołanych przez znowelizowaną ustawę, czyli przepisach dotychczasowych. A tymi przepisami są wyżej wskazane przepisy art. 27 ust. 1 i zarządzenia nr [...]. Należy również dodać, że przepisami prawa materialnego są w tej sprawie wskazany art. 27 ust. 1 oraz art. 88 ust. 2. Z przepisów tych wynika, że równoważnik ten przysługuje każdemu żołnierzowi zawodowemu uprawnionemu do przydziału kwatery w miejscowości pełnienia służby. Dopóki zatem G. N. był uprawniony do takiego przydziału, jego prawo do równoważnika było bezsporne. Jednak uzyskanie aktem własności w drodze darowizny prawa do ½ domu mieszkalnego przez jego małżonkę, z dnia 1 stycznia 1996 r. (tj. od wejścia w życie znowelizowanej ustawy) znacząco zmieniło jego sytuację prawną w zakresie uprawnień do przydziału kwatery.
Powyższy fakt uzyskania własności, wobec wejścia w życie znowelizowanych przepisów, powinien być zatem rozpatrywany w kontekście również art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. stanowiącego m.in., że jeżeli osoba uprawniona lub jej małżonek są właścicielami domu mieszkalnego, prawo do kwatery tej osoby realizuje się poprzez wypłacenie ekwiwalentu pieniężnego. A zatem w takim przypadku przydział kwatery na rzecz tej osoby nie wchodzi w rachubę z tej choćby przyczyny, iż osoba ta nie może ubiegać się o jej przydział. Należy przy tym stwierdzić, że treść przepisu art. 88 ust. 2 znowelizowanej ustawy wprawdzie odnosi się do ekwiwalentu pieniężnego i w konsekwencji odwołujący mógłby nadal pobierać świadczenie pieniężne w postaci równoważnika za brak kwatery, gdyby nie przepis art. 93 ust. 2 tej ustawy, stanowiący o zachowaniu w mocy dotychczasowych przepisów dotyczących tego równoważnika. A z dotychczasowych przepisów jednoznacznie wynika, że prawo do równoważnika przysługuje żołnierzowi zawodowemu uprawnionemu do przydziału kwatery, a podstawą do jego wypłaty jest decyzja dowódcy lub właściwego organu wydana na podstawie wniosku żołnierza zawodowego o przydział kwatery.
W skardze na decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej G. N. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie prawa, a zwłaszcza art. 88 ust. 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP przez niewłaściwą wykładnię.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Słusznie skarżący zarzuca błędną wykładnię przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę prawną zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (Dz. U. Nr 86, poz. 433 ze zm.) żołnierze zawodowi, którzy w dniu wejścia w życie tej ustawy pobierają równoważnik pieniężny, o którym mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1976 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, zachowują prawo do jego otrzymywania do czasu zrealizowania uprawnień wynikających z art. 24 ust. 1 lub 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r.
W sprawie jest bezsporne, że w dniu wejścia w życie ustawy z 22 czerwca 1995 r. G. N. pobierał równoważnik pieniężny, o jakim mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 20 maja 1976 r. Wobec tego, zgodnie z powołanym wyżej art. 88 ust. 1, przysługuje mu prawo do jego otrzymania do czasu zrealizowania uprawnień z art. 24 ust. 1 lub 2.
Słusznie organ stwierdził, że ustawa z 22 czerwca 1995 r. nie reguluje w ogóle kwestii tego równoważnika pieniężnego lecz odsyła do regulacji dotyczącej tego równoważnika zawartej w poprzednio obowiązującej ustawie tj. ustawie z 20 maja 1976 r. Zgodnie bowiem z art. 93 ust. 2 do czasu zrealizowania uprawnień, o których mowa w art. 88 ust. 2, zachowują moc dotychczas obowiązujące przepisy dotyczące równoważnika pieniężnego. Tak więc ocena, czy G. N. spełniał wymogi ustawowe do otrzymywania równoważnika pieniężnego może nastąpić wyłącznie na podstawie przepisów ustawy z 20 maja 1976 r., a to przede wszystkim art. 27 tej ustawy jak również art. 29, który stanowił komu nie przydziela się kwatery stałej. Zastosowanie przez organ art. 40 ust. 2 ustawy z 22 czerwca 1995 r. nastąpiło więc bezpodstawnie i sprzecznie z art. 93 ust. 2 tej ustawy skoro przepis ten nakazuje stosowanie dotychczas obowiązujących przepisów dotyczących równoważnika pieniężnego. Zastosowanie przepisu art. 40 ust. 2 do sytuacji prawnej skarżącego spowodowało błędną ocenę tej sytuacji, co w konsekwencji doprowadziło do wydania wadliwych decyzji przez organy obu instancji.
Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 152 i art. 200 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło