I SA 1290/03
WyrokWSA w Warszawie2004-12-15
Skład orzekający: Anna Łukaszewska – Macioch, Elżbieta Lenart, Elżbieta Sobielarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy miasto, które nie było stroną postępowania zakończonego decyzją o nabyciu z mocy prawa nieruchomości przez powiat, posiada legitymację do żądania stwierdzenia nieważności tej decyzji?Ratio decidendi
Miasto, które nie wykazało posiadania tytułu prawnorzeczowego do nieruchomości objętej decyzją o nabyciu z mocy prawa przez powiat, nie posiada legitymacji procesowej do żądania stwierdzenia nieważności tej decyzji. Samo faktyczne władanie nieruchomością i pobieranie z niej pożytków nie stanowi interesu prawnego w rozumieniu art. 28 KPA, który warunkuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody o nabyciu z mocy prawa przez powiat nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. Miasto Z., które nie było stroną pierwotnego postępowania, wniosło o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody, argumentując, że jest właścicielem części gruntu i faktycznie nim administruje. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że miasto nie ma przymiotu strony, ponieważ nie wykazało interesu prawnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska – Macioch Sędziowie WSA Elżbieta Lenart WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant Jolanta Zagrzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta Z. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie komunalizacji gruntu zajętego pod drogę publiczną oddala skargę
I SA 1290/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 Nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast po ponownym rozpatrzeniu sprawy, zakończonej swoją decyzją z dnia [...] grudnia 2002r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2001 r. Nr [...] w sprawie stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez powiat z. własności nieruchomości położonej w Z. jako zajętej pod drogę publiczną powiatową, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka Nr [...], o powierzchni [...]ha, obręb [...] i działki Nr [...] o powierzchni [...] ha, obręb [...], utrzymał ją w mocy.
W uzasadnieniu podniósł, że Wojewoda [...] na podstawie art. 73 ust 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. - przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) decyzją z dnia [...] maja 2001 r. orzekł o nabyciu z mocy prawa przez powiat z. wyżej opisanej nieruchomości.
Pełnomocnik Zarządu Miasta Z. zarzucił tej decyzji naruszenie prawa i wniósł o stwierdzenie jej nieważności.
Wojewoda do którego skierowano wniosek przesłał go do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, stąd [...] grudnia 2002 r. trafił do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast. Decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody z dnia [...] maja 2001 r., argumentując, że Miasto Z. nie posiada w tym postępowaniu przymiotu strony, nie ma zatem legitymacji do żądania stwierdzenia nieważności decyzji.
Prezydent Z. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Rozpatrując sprawę ponownie Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził, że Prezydent działający w imieniu Miasta Z. nie wykazał, z jakich przepisów prawa materialnego wynika jego interes prawny do żądania stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...].
Natomiast wskazanie przez niego, że właścicielem części działki nr [...] był Skarb Państwa i osoby fizyczne nie znajduje uzasadnienia w zgromadzonym materiale dowodowym, dlatego uznał, że brak jest podstaw do zmiany decyzji
z dnia [...] grudnia 2002 r. i utrzymał tę decyzję w mocy.
Skargę na wspomnianą decyzję (z [...] kwietnia 2002 r.) do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyło Miasto Z. zarzucając jej naruszenie prawa poprzez błędną interpretację art. 28 KPA i art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. i wniosło o jej uchylenie oraz wydanie orzeczenia, na podstawie którego, wszczęte zostanie postępowanie administracyjne o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2001 r., ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu podniosło, że chce, by przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, wydano taką decyzję, która stwierdziłaby, że działka ta stanowi własność Miasta Z.
Ponadto stwierdza, że w obręb pasa drogowego wchodzi tylko część działki nr [...], a zapis w ewidencji gruntów nie odpowiada stanowi faktycznemu. Natomiast działki będące przedmiotem sporu znajdują się w faktycznym władaniu Miasta Z., które administruje nimi i pobiera stosowne pożytki (czynsz dzierżawny za handel na tym terenie).
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, wniósł o jej oddalenie, a w uzasadnieniu podniósł, że skarga nie zawiera nowych okoliczności, skarżący jedynie powtarza zarzuty do których, organ ustosunkował się w zaskarżonej decyzji z dnia [...] kwietnia 2003 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, oraz ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi wpłynęły przed 01 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Należy wskazać, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji wszczyna się zgodnie z art. 157 § 2 KPA na żądanie strony lub z urzędu.
Skarżące miasto w niniejszej sprawie nie było uczestnikiem postępowania w sprawie zakończonej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2001 r.
Postępowanie zakończone powyższą decyzją Wojewody [...] toczyło się bowiem z udziałem Wojewody i Powiatu Z. i dotyczyło nabycia z mocy prawa z dniem 1 września 1999r. przez powiat z. własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, która uchwałą Nr [...] Rady powiatu Z. z dnia [...] lutego 2000 r. została zaliczona do kategorii dróg powiatowych.
Wydanie powyższej decyzji umożliwiły przepisy art. 73 ust 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998r. - przepisy wprowadzające ustawy
reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.).
Organ prowadzący postępowanie nadzorcze wskazał w uzasadnieniu decyzji, że zgodnie z art. 28 KPA stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku postępowania dotyczy albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
W niniejszej sprawie skarżący w żaden sposób nie wykazał, że posiada tytuł prawnorzeczowy do nieruchomości, której dotyczy zaskarżona decyzja Wojewody [...], zatem nie przysługuje mu przymiot strony.
Skarżące miasto podało natomiast, że sporna nieruchomość znajduje się w jego faktycznym władaniu, ponieważ administruje tą nieruchomością i z tego tytułu pobiera stosowne pożytki.
Zdaniem sądu, powyższe twierdzenia miasta przemawiają za interesem faktycznym, a nie prawnym skarżącego. W orzecznictwie NSA panuje zgodny pogląd, że mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym to tyle, co wskazać przepis prawa powszechnie obowiązującego na którym składający wniosek opiera swoje żądanie. Przy tym interes prawny, którego istnienie warunkuje przyznanie przymiotu strony w sprawie musi bezpośrednio dotyczyć sfery prawnej podmiotu.
Brak bezpośredniości wpływu sprawy na sferę prawną nie pozwala na uznanie składającego wniosek za stronę.
Ponieważ skarżący nie wykazał interesu prawnego, trafnie zatem organ nadzorczy uznał, że skarżące miasto nie było stroną w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...] maja 2001 r.
Sąd podzielił argumenty przedstawione przez organ w uzasadnieniu obu decyzji nadzorczych i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło