I SA 1524/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie NSA Marek Stojanowski del. NSA Izabella Kulig – Maciszewska (spr.) Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2004 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] maja 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę I SA 1524/02 UZASADNIENIE Prezes urzędu Mieszkalnictwa I Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] maja 2002 r. uchylił w całości decyzję Wojewody S. z dnia [...] listopada 2001 r. i odmówił uchylenia decyzji Wojewody N. z dnia [...] kwietnia 1996 r. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że Wojewoda S., wyznaczony postanowieniem Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] kwietnia 2000 r. jako organ właściwy do wznowienia postępowania w sprawie zwrotu na rzecz S. S. działki nr [...] o pow. 805 m2 położonej w L., decyzją z dnia [...] listopada 2001 r., nr [...] uchylił ostateczną decyzję Wojewody N. z dnia [...] kwietnia 1996 r., nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z dnia [...] marca 1996 r., nr [...] odmawiającą zwrotu przedmiotowej nieruchomości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Staroście L. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że prowadząc ponownie postępowanie z wniosku S. S., z uwzględnieniem stanowiska zawartego w uzasadnieniu decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...]listopada 2000 r., nr [...] przeprowadzono w dniu 29 sierpnia 2001 r. rozprawę administracyjną z udziałem wszystkich stron postępowania, w trakcie której zainteresowany przedłożył stosowne dokumenty na poparcie swoich argumentów. Uznano, iż dokumenty te mogą stanowić w świetle art. 145 § 1 pkt 4 Kpa (winno być pkt 5 Kpa) - nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję i w związku z tym niezbędne jest ponowne przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem tych dowodów, dokonanie oceny spełnienia przesłanek określonych obecnie przepisami art. 136 i art. 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i dokonanie oceny stanu faktycznego stwierdzonego na gruncie. Od powyższej decyzji odwołanie do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast złożył Zarząd Miasta L. wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu odwołania wskazano, iż wyniki rozprawy administracyjnej nie stanowią przesłanek do uchylenia ostatecznej decyzji, a w szczególności przedstawione w trakcie rozprawy dokumenty nie wyczerpują przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Rozpatrując złożone odwołanie oraz całość akt sprawy Prezes stwierdził, że przedmiotowa nieruchomość położona w L., stanowiąca dawną działkę [...] została nabyta na rzecz Skarbu Państwa w trybie przepisu art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, umową sprzedaży - aktem notarialnym z dnia [...] marca 1977 r. na rozbudowę Przedszkola Nr [...] w L. (zgodnie z Zarządzeniem Nr [...] Naczelnika Miasta i Gminy w L. z dnia [...] grudnia 1976 r.). Niniejsza sprawa dotycząca zwrotu wyżej opisanej nieruchomości była przedmiotem rozstrzygnięć organów I i II instancji i oraz przedmiotem skarg do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie wyrokiem z dnia 5 grudnia 1989 r. sygn. akt SA/Kr 1132/89 oddalił skargę S. S. na decyzję ostateczną, ustalającą, że przedmiotowa nieruchomość nie stała się zbędna na cel określony w akcie notarialnym z dnia 1 marca 1977 r. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie wyrokiem z dnia 18 maja 1993 r. sygn. akt II SA/Kr 2579/92 uchylił decyzję Wojewody N. z dnia [...] października 1992 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w L. odmawiającą zwrotu przedmiotowej nieruchomości ze względu na brak wyjaśnienia na czym miała polegać planowana w 1977 r. rozbudowa Przedszkola. Rozstrzygając sprawę z uwzględnieniem powyższego wyroku organy obu instancji orzekły kolejny raz o odmowie zwrotu przedmiotowej nieruchomości, a Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie wyrokiem z dnia 27 października 1997 r. sygn. akt II SA/Kr 808/96 oddalił skargę S. S. na decyzję Wojewody N. z dnia [...] kwietnia 1996 r., nr [...]. W uzasadnieniu w/w wyroku Sąd wskazał, że pod pojęciem rozbudowy Przedszkola należy rozumieć rozbudowę kubaturową lub powierzchniową infrastruktury przedszkolnej, tj. między innymi powiększenie lub utworzenie placu zabaw dla dzieci, jak to miało miejsce w tej sprawie. W niniejszym postępowaniu wznowionym ze względu na brak udziału W. L. - pełnomocnika S. S.w postępowaniu odwoławczym zakończonym w/w ostateczną decyzją Wojewody N. z dnia [...] kwietnia 1996 r., przeprowadzono w dniu [...] sierpnia 2001 r. w Wydziale Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami S. Urzędu Wojewódzkiego w K. rozprawę administracyjną z udziałem W.L. Przedstawione na rozprawie przez W. L. dokumenty nie przyniosły potwierdzenia stawianych przez niego zarzutów. W szczególności dokumenty te nie spełniają przesłanki o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, albowiem wskazane w tych dokumentach okoliczności faktyczne, iż rozbudowa Przedszkola Nr [...] w L. miała polegać na budowie drugiego budynku tego przedszkola istniały w dniu wydania decyzji, tj. w dniu [...] kwietnia 1996 r. i były znane Wojewodzie N., który wydał decyzję, co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy. Ponadto okoliczności te wraz z dowodami były znane Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie, który wyrokiem z dnia 27 października 1997 r. sygn. akt II SA/Kr 808/96 oddalił skargę S. S.na decyzję Wojewody N. z dnia [...] kwietnia 1996 r., nr [...], w uzasadnieniu stwierdzając, że w celu rozbudowy Przedszkola mieści się także rozbudowa placu zabaw dla dzieci. Sąd uznał ponadto, że organ I instancji zastosował się do zaleceń zawartych w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 18 maja 1993 r. sygn. akt II SA/Kr 2579/92 i z dnia 9 maja 1995 r. sygn. akt SA/Kr 1696/94, zaś organ II instancji zasadnie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, a swoje stanowisko przedstawił w ramach uzasadnienia faktycznego i prawnego w sposób zgodny z wymogami art. 107 § 3 Kpa. Skoro zatem zarzuty dot. budowy drugiego nowego budynku w ramach rozbudowy Przedszkola Nr [...] w L. były znane organowi, który wydał kwestionowaną decyzję z dnia[...] kwietnia 1996 r., a także były badane przez Naczelny Sąd Administracyjny, to nie można zgodzić się ze stanowiskiem Wojewody S., że dowody okazane w niniejszym postępowaniu na rozprawie administracyjnej mogą stanowić przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 Kpa organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a. Od decyzji tej skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył S. S. wnosząc o jej uchylenie i utrzymanie w mocy decyzji Wojewody S. z dnia [...] listopada 2001 r. oraz wydanie zarządzenia nakazującego wpisanie w księdze wieczystej nr KW [...] prowadzonej w Sądzie Rejonowym w L. ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu sądowym o zwrot nieruchomości. W uzasadnieniu skargi podniesiono m.in., iż podstawą wniosku o wznowienie postępowania był fakt, iż decyzja ostateczna z 1996 r. została oparta na nieprawdziwych dowodach oraz na fakcie, że skarżący nie brał bez swojej winy udziału w postępowaniu. Zdaniem skarżącego te zarzuty zostały uznane przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, co wynika jednoznacznie z uzasadnienia postanowienia wznawiającego postępowanie. Ponadto skarżący zarzucił, że nie odbyła się rozprawa administracyjna, na której mógłby przedstawić wszystkie okoliczności i dowody dot. zwrotu nieruchomości i w związku z tym nie można było uznać, iż nie ma podstaw wznowieniowych. Jednocześnie skarżący zakwestionował przedstawiony w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie z dnia 27 października 1997 r. pogląd dotyczący pojęcia "rozbudowy". Przedstawił również zarzuty dotyczące nieprawidłowej pracy wszystkich organów administracyjnych i ścigania przy rozpatrywaniu sprawy o zwrot nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wnosząc o jej oddalenie podtrzymał swoje stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W tym stanie sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i w związku z tym podlega ona rozpoznaniu na podstawie przepisów wskazanej wyżej ustawy. Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, iż nie są one zasadne, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z art. 147 i 148 kpa wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na wniosek strony, złożony w określonym terminie. Jeżeli więc strona złoży w przypisanym terminie wniosek o wznowienie postępowania i powoła się na ustawową przesłankę wznowienia, to organ zobligowany jest wznowić postępowanie. Na tym bowiem etapie organ nie bada czy faktycznie nastąpiła wskazana we wniosku przyczyna wznowienia. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2000 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wznowił postępowanie odwoławcze w sprawie zwrotu działki nr [...] o pow. 805 m2 położonej w L. Jednakże nie oznacza to, że Prezes przesądził o istnieniu przesłanek wznowienia, bowiem nie badał tych okoliczności i mógł się jedynie oprzeć na wniosku skarżącego. Zgodnie zaś z art. 149 § 2 kpa wznowienie postępowania stanowiło dopiero podstawę do przeprowadzenia postępowania co do istnienia bądź nieistnienia przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. W związku z tym podniesiony w skardze zarzut, iż Prezes naruszył prawo wznawiając postępowanie, a następnie uznając, iż nie ma podstaw wznowieniowych – nie jest trafny. Prezes opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym prawidłowo uznał, iż w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki wznowienia postępowania z art. 145 kpa. Wbrew temu co podnosi skarżący w skardze i swoich pismach procesowych okoliczność, że postępowanie administracyjne, co do którego zarzuca istnienia przesłanek wznowieniowych, poddane było ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie, nie pozostaje bez wpływu na niniejsze postępowanie. Należy bowiem zwrócić uwagę, iż powyższy wyrok z dnia 27 października 1997 r. sygn. akt II SA/Kr 808/96 jest prawomocny i ma powagę rzeczy osądzonej ze wszystkimi prawnymi tego skutkami. Wprawdzie dopuszczalne jest wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną, co do której sąd administracyjny oddalił skargę, ale tylko wtedy gdy po wyroku sądowym zostaną ujawnione lub wystąpią przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 1, 2 , 5, 7, 8 kpa. Jednakże brak jest przesłanek do wznowienia postępowania gdy sąd oddalił skargę, a jako przesłanki wznowienia wskazano okoliczności, które temu sądowi były znane. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Te wszystkie okoliczności, które przedstawił skarżący we wniosku o wznowienie postępowania, w trakcie wznowienia postępowania oraz w skardze do sądu i postępowaniu sądowym, a odnoszące się zarówno do nieprawidłowo przeprowadzonej rozprawy administracyjnej (m.in. bez udziału pełnomocnika skarżącego) co pozbawiło skarżącego możliwości przedstawienia swoich racji i dowodów w sprawie, jak i niebranie pod uwagę wszystkich dowodów (m.in. zeznań świadków, oświadczeń) były znane sądowi orzekającemu w sprawie II SA Kr 808/96. Wynika to z akt administracyjnych, którymi dysponował sąd, a w których znajdują się liczne pisma skarżącego i jego pełnomocnika przedstawiające okoliczności sprawy poparte m.in. stosownymi oświadczeniami innych osób i wyjaśnienia. Wynika to również z akt sądowych sprawy II SA/Kr808/96. W trakcie postępowania sądowego skarżący składał również pisma procesowe, w których szczegółowo przedstawił nieprawidłowości, w prowadzonym postępowaniu administracyjnym odwołując się m.in. do konkretnych zeznań świadków, wyjaśnień i oświadczeń oraz innych dowodów. Tak więc Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie wydając wyrok z dnia 27 października 1997 r. oddalający skargę dysponował pełnym materiałem dowodowym. Na ten sam materiał dowodowy powołuje się skarżący w postępowaniu wznowieniowym. Fakt, że w ocenie skarżącego Sąd wydając wyrok w sprawie II SA/Kr 808/96 nie brał tego całego materiału dowodowego pod uwagę i dokonał nieprawidłowej interpretacji pojęcia "rozbudowa", nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania administracyjnego. Te okoliczności mogłyby stanowić ewentualną podstawę do zakwestionowania wyroku Sądu w drodze rewizji nadzwyczajnej. Na marginesie zaznaczyć należy, że w związku z podaniem skarżącego, powyższy wyrok był przedmiotem oceny pod kątem wniesienia rewizji nadzwyczajnej i Minister Sprawiedliwości rewizji takiej nie wywiódł. Dodać również trzeba, że wprawdzie skarżący powołał się na przesłankę z pkt 1 i 2 § 1 art. 145 kpa, jednakże brak jest prawomocnego orzeczenia o sfałszowaniu dowodu, na którym oparto decyzję, czy orzeczenia o popełnieniu przestępstwa. Reasumując należy stwierdzić, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Organ odwoławczy prawidłowo uznał, że nie zachodzą przesłanki wznowieniowe i zasadnie zastosował art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Z tych wszystkich względów Sąd na zasadzie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.